Theo tài liệu thu thập của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, Trung tâm Dịch vụ Tổng hợp xã An Viễn, TP Đồng Nai đã hoàn tất quy trình lựa chọn nhà thầu cho dự án đường liên ấp 3 - ấp 5, đoạn chạy bên hông trường tiểu học An Viễn. Đây là công trình hạ tầng giao thông cấp xã có ý nghĩa quan trọng trong việc hoàn thiện mạng lưới giao thông nông thôn tại địa phương. Tuy nhiên, diễn biến thực tế từ biên bản mở thầu đến kết quả phê duyệt cuối cùng cho thấy gói thầu này ghi nhận tỷ lệ cạnh tranh và hiệu quả tiết kiệm ngân sách chưa thật sự tối ưu.

Ghi nhận mức tiết kiệm ngân sách xấp xỉ 1,58%

Dự án đường liên ấp 3 - ấp 5 (bên hông trường tiểu học An Viễn) được phê duyệt theo Quyết định số 807/QĐ-UBND ngày 18/05/2026 do Phó Chủ tịch UBND xã An Viễn - Dương Quốc Hường ký. Dự án có tổng mức đầu tư hơn 4.634.009.782 đồng, trong đó cơ cấu nguồn vốn bao gồm ngân sách cấp xã, ngân sách cấp trên hỗ trợ và phần vốn đóng góp tự nguyện từ nhân dân là 400 triệu đồng.

Đến ngày 03/06/2026, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ Tổng hợp xã An Viễn - Nguyễn Thị Lan Anh ký Quyết định số 202/QĐ-TTDVTH phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu. Trong đó, gói thầu số 01 (Xây lắp): Thi công xây dựng được xác định giá dự toán là 3.593.101.000 đồng, thực hiện theo hình thức chào hàng cạnh tranh thông thường qua mạng, phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ. Đơn vị chịu trách nhiệm lập hồ sơ mời thầu và đánh giá hồ sơ dự thầu là Công ty TNHH MTV Tư vấn Xây dựng Minh Khuê, với tổ chuyên gia gồm ông Doãn Bá Hội, ông Dương Thái Bảo và ông Phạm Thanh Chiến.

Theo Quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu số 242/QĐ-TTDVTH ngày 26/06/2026 do Giám đốc Nguyễn Thị Lan Anh ký, đơn vị trúng thầu là Liên danh ấp 3 - ấp 5 với giá trúng thầu cụ thể là 3.536.307.397 đồng. So với giá dự toán ban đầu, số tiền tiết kiệm cho công quỹ đạt 56.793.603 đồng, tương đương tỷ lệ giảm giá xấp xỉ 1,58%.

Năng lực các thành viên trong liên danh

Dữ liệu từ hệ thống mạng đấu thầu quốc gia ghi nhận, dù gói thầu được thông báo mời thầu rộng rãi dưới mã số E-TBMT: IB2600281791-00, tại thời điểm đóng thầu ngày 24/06/2026 chỉ có duy nhất một đơn vị nộp hồ sơ dự thầu là Liên danh ấp 3 - ấp 5. Việc không có đối thủ cạnh tranh trực tiếp về mặt kỹ thuật và giải pháp tài chính được xem là một trong những nguyên nhân dẫn đến biên độ giảm giá của gói thầu dừng lại ở mức khiêm tốn.

Tìm hiểu sâu về năng lực và lịch sử hoạt động của các thành viên trong liên danh trúng thầu cho thấy những mối liên hệ chặt chẽ mang tính địa bàn. Liên danh này được cấu thành từ hai doanh nghiệp có trụ sở đăng ký tại TP Đồng Nai gồm Công ty TNHH Mỹ Phát BUILD (đơn vị đứng đầu liên danh) và Công ty TNHH MTV Xây dựng Phát triển Long Thuận.

Xét về lịch sử hoạt động trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, Công ty TNHH MTV Xây dựng Phát triển Long Thuận (mã số thuế 3600821740, trụ sở tại xã Hưng Thịnh) là đơn vị có tần suất trúng thầu cao tại địa phương. Doanh nghiệp này từng tham gia 56 gói thầu, trúng 43 gói với tổng giá trị trúng thầu tích lũy đạt khoảng 203.507.808.848 đồng. Riêng tại chủ đầu tư là Trung tâm Dịch vụ Tổng hợp xã An Viễn, trong nửa đầu năm 2026, doanh nghiệp này đã liên tiếp được công bố trúng hàng loạt gói thầu vào các ngày 19/01, 07/5, 28/5, 03/6 và gần nhất chính là ngày 26/06.

Cụ thể, vào ngày 19/1/2026, đơn vị đã trúng gói Gói thầu số 01 (Xây lắp): Thi công xây dựng + đảm bảo ATGT công trình thuộc dự án Sửa chữa mặt đường đoạn đầu và gia cố lại cống ngang đường tại Km1+600 trên tuyến đường số 3 ấp Tân Đạt với giá chỉ định thầu là 394.737.000 đồng.

Ngày 07/5/2026, đơn vị này trúng Gói thầu số 01(xây lắp): Thi công xây dựng thuộc dự án Cải tạo, sửa chữa nhà văn hóa ấp, cổng chào và bảng Pano trên địa bàn xã với giá chỉ định thầu là 1.570.000.000 đồng.

Ngày 28/5/2026, tiếp tục trúng Gói thầu số 01 (xây lắp): Thi công xây dựng thuộc dự án Nâng cấp đường, mương thoát nước tuyến đường số 2 Khu A Tân Lâm với giá 2.565.388.911 đồng.

Ngày 03/6/2026, đơn vị trúng Gói thầu số 01(xây lắp): Thi công xây dựng thuộc dự án Mương thoát nước thuộc khu dân cư số 4 và số 6, tổ 8 ấp Tân Thịnh với giá 5.864.521.109 đồng.

Riêng trong ngày 26/6/2026, đơn vị này đã trúng liên tiếp 2 gói thầu, ngoài gói thầu liên danh với Công ty TNHH Mỹ Phát BUILD nêu trên, nhà thầu Long Thuận đã trúng độc lập gói thầu số 01 (Xây lắp): Thi công xây dựng thuộc dự án Cải tạo, sửa chữa trường mẫu giáo Đồi 61 với giá 5.979.579.892 đồng.

Thành viên còn lại là Công ty TNHH Mỹ Phát BUILD (mã số thuế 3603533268, trụ sở tại xã Trảng Bom, TP Đồng Nai) cũng ghi nhận chuỗi thành tích với việc tham gia 13 gói thầu, trúng 9 gói, tổng giá trị trúng thầu khoảng 36.046.300.542 đồng.

Yêu cầu minh bạch và trách nhiệm giải trình nguồn vốn công

Việc một gói thầu giao thông phổ thông, không đòi hỏi kỹ thuật quá phức tạp nhưng chỉ có một nhà thầu tham gia và trúng thầu sát giá trần đang thu hút sự quan tâm của dư luận về tính cạnh tranh thực chất. Đặc biệt, đây là công trình có một phần đóng góp trực tiếp từ tiền túi của người dân địa phương.

Theo Luật sư Nguyễn Văn Lập, thuộc Đoàn Luật sư TP HCM, đối với các dự án đầu tư công có cấu phần vốn đóng góp của cộng đồng dân cư, chủ đầu tư càng phải nâng cao tinh thần trách nhiệm giải trình. Việc thiết kế hồ sơ mời thầu phải đảm bảo tính rộng rãi, không lồng ghép các tiêu chí kỹ thuật mang tính định hướng hoặc hạn chế nhà thầu nhằm thu hút nhiều đơn vị tham gia, từ đó tối ưu hóa dòng vốn ngân sách.

Đồng quan điểm, chuyên gia đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ nhấn mạnh, Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 03/04/2026 của Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo rất rõ về việc tăng cường công tác kiểm tra, giám sát đối với các gói thầu có tỷ lệ tiết kiệm thấp hoặc chỉ có một nhà thầu tham gia. Các cơ quan quản lý nhà nước cấp trên cần chủ động rà soát quy trình tổ chức lựa chọn nhà thầu tại các đơn vị cấp cơ sở để đảm bảo tính công bằng, minh bạch theo đúng tinh thần của Luật Đấu thầu năm 2023.