Theo tài liệu thu thập của Báo Tri thức và Cuộc sống, hoạt động đầu tư công tại một số địa phương trực thuộc TP Đồng Nai (mô hình hành chính mới sáp nhập) đang ghi nhận sự hiện diện với tần suất dày đặc của một nhà thầu xây lắp là Công ty TNHH Một thành viên Đức Minh.
Doanh nghiệp này có mã số thuế 3800447201, địa chỉ đăng ký trụ sở chính đặt tại Số Nhà 73, Ấp Xa Trạch II, Xã Tân Quan, TP Đồng Nai. Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp là ông Nguyễn Văn Thược với chức vụ Giám đốc. Trong lịch sử hoạt động những năm gần đây, nhà thầu này đã thiết lập một tỷ lệ trúng thầu rất cao, đặc biệt tập trung tại các dự án xây dựng cơ sở hạ tầng, trường học và giao thông nông thôn trên địa bàn.
Đáng chú ý, khi phân tích sâu vào các hồ sơ dữ liệu đấu thầu, tỷ lệ tiết kiệm trung bình cho ngân sách nhà nước tại nhiều gói thầu mà doanh nghiệp này được phê duyệt trúng thầu chỉ đạt mức khá thấp. Điều này đặt ra những băn khoăn thiết thực trong dư luận về tính hiệu quả kinh tế của nguồn vốn đầu tư công tại địa phương.
Hàng loạt gói thầu chục tỷ đồng trúng thầu sát dự toán
Chỉ tính riêng trong giai đoạn ngắn từ tháng 6 đến tháng 7/2026, Công ty TNHH Một thành viên Đức Minh đã liên tiếp được các chủ đầu tư tại các đơn vị hành chính cấp cơ sở thuộc TP Đồng Nai phê duyệt trúng thầu 8 gói xây lắp và thiết bị trường học, giao thông nông thôn với tổng giá trị hơn 94,8 tỷ đồng. Hầu hết các quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu này đều ghi nhận một kịch bản khá tương đồng: Hoặc chỉ có duy nhất Công ty Đức Minh nộp hồ sơ tham dự, hoặc các đối thủ tham gia cùng đều bị loại ở bước đánh giá kỹ thuật, từ đó nhà thầu này trúng thầu sát nút với giá dự toán ban đầu.
Cụ thể, tại Gói thầu thi công xây lắp + thiết bị thuộc dự án Xây dựng 08 phòng học Trường Tiểu học Mạc Đĩnh Chi, kế hoạch lựa chọn nhà thầu được duyệt theo Quyết định số 70/QĐ-TTDVTH ngày 19/05/2026 của Trung tâm Dịch vụ tổng hợp phường Bình Long, TP Đồng Nai với giá dự toán gói thầu là 9.116.157.991 đồng.
Sau khi phát hành hồ sơ mời thầu qua mạng (Mã thông báo mời thầu IB2600227481), biên bản mở thầu ngày 01/06/2026 ghi nhận chỉ có duy nhất một nhà thầu nộp hồ sơ tham dự. Đến ngày 05/06/2026, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ tổng hợp phường Bình Long Nguyễn Quang Long đã ký Quyết định phê duyệt số 88/QĐ-TTDVTH lựa chọn Công ty TNHH Một thành viên Đức Minh trúng thầu với giá 8.933.424.434 đồng. Tỷ lệ tiết kiệm của gói thầu quy mô hơn 9 tỷ đồng này chỉ đạt 2%.
Tương tự, tại địa bàn xã Minh Đức, TP Đồng Nai, chuỗi gói thầu giao thông nông thôn cũng được trao cho nhà thầu Đức Minh trong bối cảnh không có đối thủ cạnh tranh. Ngày 19/05/2026, UBND xã Minh Đức ban hành Quyết định phê duyệt dự án số 557/QĐ-UBND cải tạo đường nhựa ấp An Tân kết nối đường Tây QL13. Văn phòng HĐND và UBND xã Minh Đức triển khai mời thầu với mã IB2600233840. Gói thầu này có giá dự toán được duyệt là 7.890.587.575 đồng. Kết quả mở thầu ngày 05/06/2026 ghi nhận Công ty Đức Minh là nhà thầu duy nhất nộp hồ sơ và sau đó trúng thầu theo Quyết định phê duyệt số 218/QĐ-VP ngày 09/06/2026 do Chánh văn phòng HĐND & UBND xã Minh Đức Nguyễn Đình Hoàng ký, với giá trúng thầu 7.692.946.713 đồng. Tỷ lệ tiết kiệm tại gói thầu này dừng ở mức 2,5%.
Cùng ngày 09/06/2026, Chánh văn phòng Nguyễn Đình Hoàng tiếp tục ký Quyết định phê duyệt số 216/QĐ-VP lựa chọn Công ty Đức Minh trúng thầu tại Gói thầu xây lắp thuộc dự án Xây dựng đường nhựa ấp Bình Phú đi Sóc Rul. Gói thầu này có mã thông báo mời thầu IB2600244361, giá gói thầu được duyệt là 6.554.090.742 đồng. Vẫn là nhà thầu duy nhất nộp hồ sơ tham dự, Công ty Đức Minh được phê duyệt trúng thầu với giá 6.390.194.680 đồng. Tỷ lệ tiết kiệm ngân sách tiếp tục lặp lại ở con số 2,5%.
Trúng thầu giá trị lớn và câu hỏi về tính cạnh tranh
Bước sang tháng 7/2026, quy mô trúng thầu của Công ty TNHH Một thành viên Đức Minh tiếp tục được mở rộng. Ngày 16/07/2026, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ tổng hợp phường Tân Khai, TP Đồng Nai là ông Lê Văn Phú đã ký Quyết định số 42/QĐ-TTDVTH phê duyệt cho Công ty Đức Minh trúng thầu Gói thầu xây dựng + thiết bị thuộc dự án Xây dựng Trường mầm non Tân Khai B với giá trúng thầu là 16.771.957.000 đồng. So với giá dự toán gói thầu (Mã IB2600326354) là 17.470.435.480 đồng, tỷ lệ tiết kiệm đạt 4% trong tình trạng không ghi nhận bất cứ nhà thầu đối thủ nào tham gia cạnh tranh ở bước nộp hồ sơ.
Đối với một số gói thầu có sự xuất hiện của các nhà thầu khác, việc Công ty Đức Minh trúng thầu sát nút giá dự toán vẫn được bảo toàn khi các đối thủ đều không vượt qua được bước đánh giá kỹ thuật.
Điển hình tại Gói thầu xây dựng + thiết bị thuộc dự án Cải tạo, sửa chữa trụ sở Đảng ủy phường Tân Khai (Mã IB2600219244), giá dự toán được duyệt là 4.816.275.041 đồng. Biên bản mở thầu ngày 28/05/2026 ghi nhận hai nhà thầu tham gia. Nhà thầu đối thủ chào giá 4.551.786.087 đồng, thấp hơn giá chào ban đầu của Đức Minh (4.727.962.023 đồng). Tuy nhiên, tại Báo cáo đánh giá hồ sơ số 06/BCĐG-TCG-TT ngày 01/06/2026, nhà thầu đối thủ đã bị đánh giá "Không đạt" năng lực kỹ thuật. Kết quả, ngày 5/06/2026, Phó Chánh Văn phòng Đảng ủy phường Tân Khai Võ Đức Nghĩa ký Quyết định số 25-QĐ/VPĐU lựa chọn Công ty Đức Minh trúng thầu sau thương thảo với giá 4.539.000.000 đồng, tỷ lệ tiết kiệm đạt 5,76%.
Tiếp đó, ngày 14/07/2026, tại Gói thầu xây dựng + thiết bị thuộc dự án Xây dựng nhà đa năng, sân bóng trường Tiểu học Thanh An (Mã IB2600329876, giá dự toán 14.012.352.950 đồng). Nhà thầu tham gia cạnh tranh là Công ty TNHH MTV Thương mại Phương Mai chào giá dự thầu 13.941.342.011 đồng nhưng bị đánh giá không đáp ứng yêu cầu kỹ thuật. Sau đó, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Tân Hưng, TP Đồng Nai Nguyễn Thị Ngọc Lan đã ký Quyết định số 76/QĐ-TTDVTH phê duyệt cho Công ty Đức Minh trúng thầu với giá 13.741.518.695 đồng. Gói thầu quy mô hơn 14 tỷ đồng này mang lại tỷ lệ tiết kiệm ngân sách ở mức 1,93%.
Nhận định dưới góc độ pháp lý và quản lý đầu tư công về hiện tượng một nhà thầu liên tục trúng thầu sát giá dự toán, Luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM) phân tích: "Mục tiêu tối thượng của đấu thầu rộng rãi qua mạng là tăng cường tính cạnh tranh, minh bạch để mang lại hiệu quả kinh tế cao nhất cho dòng vốn ngân sách nhà nước. Việc một doanh nghiệp liên tiếp trúng thầu hàng loạt gói thầu quy mô lớn tại cùng một địa phương trong thời gian ngắn với tỷ lệ tiết kiệm thấp là một hiện tượng đáng chú ý. Cơ quan có thẩm quyền cần thường xuyên rà soát, kiểm tra quy trình lập hồ sơ mời thầu, đánh giá hồ sơ dự thầu nhằm đảm bảo không có rào cản hạn chế cạnh tranh, đồng thời đánh giá chặt chẽ năng lực thi công thực tế của nhà thầu để bảo đảm chất lượng các công trình công cộng."
Quy trình thẩm định hồ sơ mời thầu và phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu giữa các chủ đầu tư và các đơn vị tư vấn chấm thầu tại TP Đồng Nai sẽ tiếp tục được phân tích làm rõ ở kỳ sau.
Báo Tri thức và Cuộc sống tiếp tục thông tin:
[Kỳ 2] TP Đồng Nai: Điểm nghẽn cạnh tranh tại loạt gói thầu của Công ty Đức Minh
QUY CHUẨN PHÁP LÝ VỀ CÔNG KHAI THÔNG TIN VÀ BẢO ĐẢM TÍNH CẠNH TRANH TRONG ĐẤU THẦU
Nhằm bảo đảm môi trường đấu thầu lành mạnh, công bằng và minh bạch, Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (được sửa đổi, bổ sung tại Luật số 57/2024/QH15 và Luật số 90/2025/QH15) cùng các văn bản hướng dẫn thi hành đã thiết lập hệ thống quy chuẩn pháp lý nghiêm ngặt đối với các chủ đầu tư và bên mời thầu trong việc quản lý nguồn vốn đầu tư công tại địa phương:
1. Nghĩa vụ công khai minh bạch thông tin kết quả đấu thầu:
Theo quy định tại Điểm a Khoản 1 Điều 8 Luật Đấu thầu và Thông tư số 79/2025/TT-BTC ngày 04/08/2025 của Bộ trưởng Bộ Tài chính, chủ đầu tư có trách nhiệm đăng tải kết quả lựa chọn nhà thầu trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia.
Về thời hạn đăng tải, Khoản 4 Điều 8 Luật Đấu thầu quy định rõ: Thông tin về kết quả lựa chọn nhà thầu phải được đăng tải trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia chậm nhất là 05 ngày làm việc kể từ ngày văn bản được ban hành. Việc tuân thủ thời hạn công khai thông tin là điều kiện tiên quyết để bảo đảm quyền giám sát xã hội và tính minh bạch của quá trình sử dụng ngân sách.
2. Nghiêm cấm các tiêu chí hạn chế nhà thầu:
Khoản 3 Điều 44 Luật Đấu thầu quy định rõ: “Hồ sơ mời thầu không được nêu bất cứ điều kiện nào nhằm hạn chế sự tham gia của nhà thầu hoặc nhằm tạo lợi thế cho một hoặc một số nhà thầu gây ra sự cạnh tranh không bình đẳng”.
Khoản 4 Điều 44 Luật Đấu thầu tái khẳng định: Trường hợp hồ sơ mời thầu có các nội dung vi phạm quy định tại khoản 3 Điều này thì các nội dung này sẽ bị coi là vô hiệu, không phải là căn cứ để đánh giá hồ sơ dự thầu.
Hành vi nêu điều kiện trong hồ sơ mời thầu nhằm hạn chế sự tham gia của nhà thầu, gây ra sự cạnh tranh không bình đẳng này bị nghiêm cấm hoàn toàn theo quy định tại Điểm k Khoản 6 Điều 16 Luật Đấu thầu.
3. Trách nhiệm bảo đảm hiệu quả kinh tế và trách nhiệm giải trình:
Khoản 8 Điều 4 Luật Đấu thầu định nghĩa đấu thầu là quá trình lựa chọn nhà thầu trên cơ sở bảo đảm cạnh tranh, công bằng, minh bạch, hiệu quả kinh tế và trách nhiệm giải trình.
Căn cứ Công văn số 5557/BTC-QLĐT ngày 05/05/2026 của Bộ Tài chính về việc hướng dẫn thực hiện tiết kiệm trong đấu thầu các dự án đầu tư công năm 2026, chủ đầu tư và bên mời thầu có trách nhiệm thực hiện nghiêm túc các biện pháp tiết kiệm: thực hiện nghiêm yêu cầu tiết kiệm tối thiểu 5% đối với gói thầu xây lắp quy định tại điểm e khoản 2 Điều 78 Nghị định số 214/2025/NĐ-CP.
Đối với các gói thầu đấu thầu rộng rãi, đấu thầu hạn chế, Bộ Tài chính khuyến khích nhà thầu giảm giá trong quá trình thương thảo, hoàn thiện hợp đồng để tối ưu hóa nguồn lực, chi phí thực hiện gói thầu và dự án đầu tư công. Việc phê duyệt các gói thầu với tỷ lệ tiết kiệm ngân sách quá thấp cần đi kèm với trách nhiệm giải trình rõ ràng từ phía người đứng đầu.