Quan sát của Báo Tri thức và Cuộc sống cho thấy, hoạt động đấu thầu sử dụng nguồn lực ngân sách nhà nước luôn yêu cầu tính minh bạch, công bằng và tối ưu hóa hiệu quả tài chính. Tuy nhiên, hồ sơ đấu thầu của Công ty TNHH Tư vấn - Xây dựng & Thương mại Đặng Duy (Mã số thuế: 3701014246, địa chỉ trụ sở tại Số 7 Đường D8, KDC Lô F, Ấp Định Thành, Xã Dầu Tiếng, TP HCM) đang phơi bày một thực tế đáng băn khoăn. Cả 4 công trình xây lắp quy mô hàng chục tỷ đồng của nhà thầu này tại TP HCM đều ghi nhận tình trạng độc diễn mặc dù đấu thầu rộng rãi qua mạng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính cạnh tranh và hiệu quả tiết giảm cho nguồn ngân sách.

Hiện trạng "độc diễn thầu" của Công ty Đặng Duy tại TP HCM

Phân tích các biên bản mở thầu trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia cho thấy một kịch bản hoàn toàn trùng khớp tại cả 4 dự án đầu tư công quy mô lớn do Công ty Đặng Duy làm nhân vật trung tâm trong tháng 6 và tháng 7 năm 2026. Dù được thông báo rộng rãi qua mạng theo quy trình đấu thầu rộng rãi trong nước, thế nhưng đến thời điểm đóng thầu, tuyệt đối không có bất kỳ nhà thầu đối thủ nào nộp hồ sơ tham dự để so sánh, xếp hạng thầu.

Điển hình là gói thầu thi công xây lắp thuộc dự án Nâng cấp, mở rộng các Trung tâm văn hóa xã Minh Thạnh (Mã TBMT: IB2600221722) do Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng xã Minh Thạnh làm chủ đầu tư. Quyết định phê duyệt hồ sơ mời thầu số 09/QĐ-BQL được ban hành ngày 22/05/2026. Biên bản hoàn thành công tác mở thầu qua mạng lúc 09:39 ngày 01/06/2026 ghi nhận chỉ có duy nhất một nhà thầu tham dự là Liên danh Công ty Đặng Duy - Quang Minh. Kết quả, theo Quyết định số 40/QĐ-BQL do Giám đốc Đào Huy Nơi ký ngày 18/06/2026, Liên danh này trúng thầu sát nút với giá 5.948.800.065 đồng so với giá dự toán gói thầu được duyệt ban đầu là 6.017.114.123 đồng, tỷ lệ tiết kiệm chi phí ngân sách chỉ đạt mức 1,135%.

Hiện tượng "một mình một ngựa" này tiếp diễn với quy mô tài chính lớn hơn rất nhiều tại gói thầu thi công xây lắp thuộc dự án Nâng cấp, mở rộng các trường học trên địa bàn xã Minh Thạnh (Mã TBMT: IB2600306922). Quyết định phê duyệt hồ sơ mời thầu số 78/QĐ-BQL ngày 30/06/2026 do Giám đốc Đào Huy Nơi ký ban hành. Biên bản mở thầu hoàn thành lúc 08:50 ngày 06/07/2026 xác nhận chỉ có duy nhất Liên danh Công ty Đặng Duy - Quang Minh nộp hồ sơ dự thầu. Đến ngày 11/07/2026, Quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu số 90/QĐ-BQL được ban hành, phê duyệt cho Liên danh trúng thầu với giá 15.126.430.509 đồng so với giá dự toán gói thầu là 15.281.047.545 đồng, đạt tỷ lệ tiết kiệm ngân sách nhỏ giọt ở mức 1,012%.

Tại xã Minh Thạnh, kịch bản độc diễn tiếp tục tại gói thầu thi công xây dựng thuộc dự án Nâng cấp, cải tạo các trụ sở tại xã Long Hòa (Mã TBMT: IB2600324680). Quyết định phê duyệt hồ sơ mời thầu số 86/QĐ-BQL ban hành ngày 30/06/2026. Biên bản mở thầu hoàn thành lúc 10 giờ 11 phút ngày 09/07/2026 xác định duy nhất Công ty Đặng Duy nộp hồ sơ với vai trò nhà thầu độc lập, hoàn toàn không có đối thủ cạnh tranh. Gói thầu được Giám đốc Ban Quản lý dự án Đầu tư Xây dựng xã Long Hòa Lê Thị Ngọc Hà ký Quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu số 118/QĐ-BQL ngày 13/07/2026 cho Đặng Duy trúng thầu ở mức 8.634.961.373 đồng so với giá dự toán được duyệt cập nhật là 8.736.580.490 đồng, tỷ lệ tiết kiệm chi phí ngân sách đạt 1,16%.

Không dừng lại ở xã Thanh An, kịch bản độc diễn tiếp tục được tái hiện tại gói thầu thi công xây dựng thuộc dự án Nâng cấp, sửa chữa các trường học (Mã TBMT: IB2600342316-00). Quyết định phê duyệt hồ sơ mời thầu số 49/QĐ-BQL được ban hành ngày 09/07/2026. Biên bản mở thầu ngày 18/07/2026 lúc 14:11 xác nhận chỉ có duy nhất Công ty Đặng Duy nộp hồ sơ dự thầu. Ngày 23/07/2026, Giám đốc Ban QLDA Đầu tư Xây dựng xã Thanh An Nguyễn Minh Thịnh ký Quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu số 60/QĐ-BQL lựa chọn Công ty Đặng Duy trúng thầu độc lập. Đáng chú ý, giá dự toán cập nhật làm căn cứ xét thầu là 9.199.608.700 đồng. Với giá trúng thầu của Đặng Duy đạt mức 9.106.421.848 đồng, tỷ lệ tiết kiệm cho ngân sách nhà nước của gói thầu này cũng chỉ đạt mức 1,01%.

Dấu hỏi lớn về tính minh bạch của hồ sơ mời thầu

Việc một nhà thầu liên tục "một mình một ngựa" độc diễn thầu rộng rãi qua mạng tại các địa bàn cấp cơ sở thuộc TP HCM dấy lên nhiều băn khoăn cho dư luận xã hội. Phân tích hiện tượng này dưới góc độ chuyên môn tài chính đầu tư công và pháp lý, Luật sư Nguyễn Thị Hương thuộc Đoàn Luật sư TP HCM nhận định: "Đấu thầu rộng rãi qua mạng về mặt bản chất pháp lý là hình thức không hạn chế số lượng nhà thầu tham dự nhằm tạo tính cạnh tranh cao nhất để tìm ra đơn vị thi công tối ưu. Việc các dự án sửa chữa trường học, cải tạo trụ sở dân dụng thông thường nhưng liên tục chỉ có duy nhất một nhà thầu nộp hồ sơ dự thầu và dễ dàng trúng thầu sát trần dự toán đặt ra dấu hỏi lớn về tính khách quan, khoa học trong khâu lập hồ sơ mời thầu (E-HSMT)".

Theo Luật sư Nguyễn Thị Hương, quy định pháp lý hiện hành tại Điều 44 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 nêu rõ, hồ sơ mời thầu tuyệt đối không được nêu bất kỳ điều kiện nào nhằm hạn chế sự tham gia của nhà thầu hoặc nhằm tạo lợi thế cho một hoặc một số nhà thầu gây ra sự cạnh tranh không bình đẳng. Đồng thời, hành vi nêu điều kiện hạn chế cạnh tranh trong hồ sơ mời thầu bị nghiêm cấm theo quy định tại điểm k khoản 6 Điều 16 Luật Đấu thầu.

"Nếu hồ sơ mời thầu cài cắm các tiêu chuẩn kỹ thuật mang tính chất 'đo ni đóng giày' cho nhà thầu quen thuộc, các doanh nghiệp khác dù có năng lực thực tế cũng đành phải rút lui vì không thể đáp ứng rào cản kỹ thuật. Hệ quả tất yếu của việc E-HSMT thiếu tính cạnh tranh lành mạnh là chủ đầu tư tự ảnh hưởng đến cơ hội tiết giảm ngân sách nhà nước, buộc phải chấp nhận giá bỏ thầu sát nút của nhà thầu quen thuộc, làm ảnh hưởng đến hiệu quả kinh tế và mục tiêu tiết kiệm đầu tư công", Luật sư Hương phân tích sâu thêm.

Sự thiếu vắng tính cạnh tranh thực tế và việc chấp nhận giá trúng thầu sát nút mang về hiệu quả tiết kiệm chi phí thấp tại loạt gói thầu chục tỷ đồng của Công ty Đặng Duy đòi hỏi các cơ quan quản lý nhà nước về hoạt động đấu thầu xem xét tiến hành thanh tra, kiểm tra trực tiếp để làm rõ trách nhiệm giải trình của những người đứng đầu chủ đầu tư.

Báo Tri thức và Cuộc sống tiếp tục thông tin./.

[Kỳ 3:] Giải mã năng lực thi công thực tế của nhà thầu Đặng Duy trước loạt dự án chục tỷ