AP dẫn lời hai quan chức khu vực hôm 16/9 cho biết, Ả Rập Xê Út đang cạn kiệt tên lửa đánh chặn và phải tìm kiếm sự hỗ trợ từ các đồng minh trong bối cảnh cuộc đối đầu với lực lượng Houthi ở Yemen kéo dài.
Các quan chức nói rằng Ả Rập Xê Út đã đề nghị Pháp, Anh, Pakistan và Ai Cập triển khai hỗ trợ phòng không cho khu vực để giúp phòng thủ chống lại tên lửa và máy bay không người lái do Houthi và lực lượng vũ trang khác được Iran hậu thuẫn phóng.
Theo một quan chức, động thái này diễn ra khi kho tên lửa đánh chặn của Mỹ - đồng minh chính của Ả Rập Xê Út - đang cạn kiệt trong cuộc xung đột với Iran.
Giới chức Ả Rập Xê Út chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức khi được yêu cầu bình luận.
Hôm 16/9, Ả Rập Xê Út cáo buộc lực lượng Houthi âm mưu tấn công Mecca, thành phố linh thiêng nhất đối với người Hồi giáo. Ả Rập Xê Út tuyên bố Mecca là "lằn ranh đỏ" và họ đã chặn được các máy bay không người lái tấn công thành phố. Tuy nhiên, Houthi phủ nhận việc nhắm mục tiêu vào Mecca, cách biên giới Yemen khoảng 1.100 km.
Thế khó của Ả Rập Xê Út
Trong bối cảnh Ả Rập Xê Út đang bị lực lượng Houthi tấn công, Vương quốc này cần một lối thoát an toàn cho dầu thô xuất khẩu của nước này cũng như cần viện trợ quân sự. Tuy nhiên, hiện chưa có con đường rõ ràng nào để họ đạt được cả 2 điều đó.
Một trong những quan chức khu vực cho biết Ả Rập Xê Út đang ở trong một “tình thế rất khó khăn”, vì nước này không chỉ phải bảo vệ các căn cứ quân sự và cơ sở Chính phủ quan trọng, mà còn cả cơ sở dầu mỏ trên khắp Vương quốc.
Ả Rập Xê Út đã quyết định đóng cửa đường ống dẫn dầu Đông - Tây quan trọng sau khi nó bị nhóm vũ trang ở Iraq tấn công hôm 10/9. Trong khi đó, lực lượng Houthi tiếp tục nhắm mục tiêu vào cơ sở hạ tầng trong Vương quốc cũng như hoạt động vận chuyển hàng hóa của nước này trên Biển Đỏ, còn Iran vẫn tấn công các tàu thuyền ở eo biển Hormuz.
Quan chức thứ hai cho biết thêm Ả Rập Xê Út cũng đang tìm cách tập hợp các đồng minh quốc tế để cùng nhau phản ứng chống lại lực lượng Houthi.
"Nhưng quyết định hiện tại là cho ngoại giao một cơ hội", quan chức này cho biết, đồng thời nói thêm rằng Oman và Ai Cập đang dẫn đầu các nỗ lực giảm leo thang căng thẳng ở Yemen.
"Đây không chỉ đơn thuần là vấn đề giữa lực lượng Houthi và Ả Rập Xê Út. Đây là vấn đề tìm ra cách thức để đảm bảo các mô hình và tuyến đường vận chuyển quốc tế rộng rãi hơn”, Adam Baron, chuyên gia tại New America, một viện nghiên cứu có trụ sở tại Washington, Mỹ, bình luận.
Cuối tuần trước, Oman đã tổ chức một cuộc gặp giữa đại diện Mỹ và Houthi để thảo luận về căng thẳng khu vực, theo hai nguồn tin thân cận với vấn đề này, trong đó có một lãnh đạo Houthi. Họ không cung cấp thêm chi tiết và yêu cầu giấu tên vì không được phép cung cấp thông tin cho giới truyền thông.
Đồng minh hỗ trợ ngoại giao, không viện trợ quân sự?
Ngày 15/9, Tom Wells, người phát ngôn của Thủ tướng Anh, xác nhận Anh có “quan hệ đối tác quốc phòng chặt chẽ” với Ả Rập Xê Út. Tuy nhiên, ông từ chối cho biết liệu Ả Rập Xê Út có đề nghị hỗ trợ quân sự hay không, hoặc liệu quân đội Anh có đóng quân tại nước này hay không.
Các quan chức Mỹ và NATO trước đây đã thừa nhận tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng các tên lửa đánh chặn ở Châu Âu, làm dấy lên câu hỏi về khả năng hỗ trợ quân sự của Châu Âu cho Ả Rập Xê Út.
Một quan chức Chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ cho biết nước này đang tham gia đàm phán với Iran và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất để cố gắng giảm bớt căng thẳng.
Các cuộc tấn công là phép thử đầu tiên của một hiệp ước phòng thủ mới giữa Ả Rập Xê Út, Thổ Nhĩ Kỳ và Pakistan. Tuy nhiên, các quan chức Thổ Nhĩ Kỳ và Pakistan nói với AP rằng họ chưa nhận được đề nghị hỗ trợ nào từ phía Ả Rập Xê Út để đáp trả sự leo thang của lực lượng Houthi.
Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif tuyên bố Pakistan và Ả Rập Xê Út luôn “sát cánh bên nhau”.
Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ bày tỏ sự đoàn kết và nói rằng không quốc gia nào có thể “làm ngơ”.
Trong khi đó, giới chức cấp cao của Mỹ đã thể hiện sự không muốn can thiệp vào cuộc xung đột (giữa Houthi và Ả Rập Xê Út), theo AP.
Phó Tổng thống Mỹ JD Vance hôm 14/9 cho biết, Washington "liên lạc thường xuyên" với Ả Rập Xê Út và đã "tham gia vào các cuộc đàm phán trực tiếp với lực lượng Houthi".
Khi được hỏi liệu Ả Rập Xê Út có đề nghị can thiệp hay không, một quan chức Mỹ cho biết Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ có một lực lượng đặc nhiệm nhằm "tăng cường chia sẻ thông tin tình báo và hỗ trợ lập kế hoạch với lực lượng Ả Rập Xê Út".
Tuần trước, quân đội Mỹ đã tổ chức một hội nghị tại Đức với sự tham dự của các lãnh đạo quân sự cấp cao từ 8 quốc gia để thảo luận về “cơ hội tăng cường hợp tác an ninh ở Trung Đông”, một quan chức giấu tên thông tin.
>>> Mời độc giả xem thêm video: Houthi kiểm soát đảo chiến lược qua eo biển Bab el-Mandeb
