Siết chặt trách nhiệm giải trình: Để thực phẩm bẩn không còn "đất sống" [Kỳ 3]

Từ Công điện của Thủ tướng đến thực tiễn, việc xác lập rõ trách nhiệm của từng khâu quản lý và huy động sự giám sát cộng đồng là chìa khóa then chốt.

Quan sát của Báo Tri thức và Cuộc sống cho thấy, sau hàng loạt sự cố từ vụ 184 học sinh trường Tiểu học Bình Quới Tây nhập viện đến vụ gần 300 tấn thịt lợn bệnh của Cường Phát, hệ thống quản lý Nhà nước đang chuyển dịch mạnh mẽ theo hướng nâng cao tính tuân thủ. Công văn 2236/BYT-ATTP của Bộ Y tế yêu cầu các trường học phải nâng cao nhận thức, trách nhiệm của người đứng đầu đơn vị tổ chức bếp ăn tập thể.

2049917575104437372-1.jpg
Hàng trăm học sinh trường Tiểu học Bình Quới Tây nhập viện nghi ngộ độc thực phẩm. Ảnh Hữu Thông - Mai Oanh

Tuy nhiên, các cơ quan chức năng cũng lưu ý rằng báo chí cần phản ánh khách quan, tránh gây hoang mang dư luận quá mức làm ảnh hưởng đến tính ổn định của môi trường giáo dục. Một cán bộ giáo dục chia sẻ, chính sách hỗ trợ bữa ăn bán trú chỉ thực sự có ý nghĩa khi được bảo vệ bằng hệ thống giám sát xuyên suốt từ đầu vào đến bàn ăn.

Huy động "tai mắt" từ cộng đồng

Giải pháp căn cơ nhất được chỉ ra tại Công văn 2236 là huy động sự tham gia của đại diện cha mẹ học sinh và đoàn thanh niên tại nhà trường trong việc giám sát bếp ăn. Việc phụ huynh trực tiếp kiểm tra khâu giao nhận, chế biến sẽ là rào cản ngăn chặn thực phẩm bẩn "lọt" cửa lớp hữu hiệu nhất. Đồng thời, các trường học cần nhanh chóng công khai nguồn cung thực phẩm, hợp đồng với đơn vị cung cấp để phụ huynh cùng theo dõi.

11a-3619.png
Công văn số 2236/BYT-ATTP ngày 1/4/2026 của Bộ Y tế

Dưới góc nhìn an ninh, việc xác lập trách nhiệm ở từng khâu là vô cùng quan trọng. Nếu thực phẩm bẩn lọt qua cửa kiểm dịch thú y, nếu nhà thầu làm khống hồ sơ năng lực nhưng vẫn trúng thầu, thì người đứng đầu các đơn vị liên quan phải chịu trách nhiệm giải trình nghiêm minh. Tại Công điện 26/CĐ-TTg, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các địa phương sẵn sàng phương án cho việc phòng ngừa ngộ độc thực phẩm, khẩn trương điều tra và truy xuất nguồn gốc khi có sự cố.

11.png
Công điện số 26/CĐ-TTg ngày 30/3/2026 của Thủ tướng Chính phủ

Bà Trần Thị Dung (Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam) cảnh báo, thực phẩm bẩn là sự nguy hiểm âm thầm, kéo dài qua nhiều thế hệ. Vì vậy, việc siết chặt "vòng kim cô" quản lý không chỉ là để xử phạt mà để bảo vệ tương lai quốc gia. Chỉ khi nào trách nhiệm giải trình được thực thi nghiêm túc, "cánh cửa" vào trường học của thực phẩm bẩn mới thực sự khép lại.

GIÁM SÁT ĐA BÊN VÀ CÔNG KHAI VI PHẠM

Thực hiện Công văn 2236/BYT-ATTP, Bộ Y tế yêu cầu:

1. Xây dựng kế hoạch tăng cường kiểm tra, giám sát cơ sở kinh doanh bếp ăn tập thể; xử lý nghiêm và công khai các vi phạm trên phương tiện thông tin đại chúng.

Huy động sự tham gia của đại diện cha mẹ học sinh trong việc giám sát trực tiếp các khâu nhập hàng, chế biến và lưu mẫu thực phẩm tại nhà trường

Báo Tri thức và Cuộc sống thông tin./.

Suất ăn học đường: Lỗ hổng sau "lá chắn" khẩn cấp của Chính phủ [Kỳ 1]

Chỉ vài ngày sau khi Công điện số 26/CĐ-TTg và Công văn 2236/BYT-ATTP được ban hành nhằm siết chặt an toàn thực phẩm học đường, vụ 184 học sinh nghi ngộ độc tại TP HCM đã phơi bày những thách thức trong quản lý thực thi.

Theo tìm hiểu của Báo Tri thức và Cuộc sống, tính đến sáng ngày 11/4/2026, số học sinh nghi ngộ độc thực phẩm tại Trường tiểu học Bình Quới Tây (phường Bình Quới, TP HCM) đã tăng lên 184 ca. Trong đó, 141 trường hợp điều trị ngoại trú và 43 trường hợp điều trị nội trú. Kết quả xét nghiệm từ Bệnh viện Nhân dân Gia Định cho thấy vi khuẩn Salmonella đã xuất hiện trong phân của các học sinh này. Đáng báo động hơn, trong số 10 mẫu phân được lấy ban đầu, có tới 7 mẫu dương tính với loại vi khuẩn Salmonella.

11.png
Công điện số 26/CĐ-TTg ngày 30/3/2026 của Thủ tướng Chính phủ

"Ma trận" cung ứng suất ăn học đường: Rủi ro lọt lưới từ khâu trung gian [Kỳ 2]

Thực phẩm thường không đi thẳng từ cơ sở giết mổ đến bếp ăn trường học mà qua nhiều doanh nghiệp trung gian. Đây là "điểm mờ" khiến thực phẩm kém chất lượng có cơ hội len lỏi.

Theo tài liệu thu thập của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, chuỗi cung ứng thực phẩm học đường đang bộc lộ những "khe hở" nguy hiểm. Điển hình là đường dây thu gom, tiêu thụ khoảng 3.600 con lợn mắc dịch bệnh (tương đương gần 300 tấn) bị triệt phá đầu năm 2026 tại Hà Nội. Số thịt này được đưa vào các chợ đầu mối và cung cấp cho Công ty TNHH thực phẩm Cường Phát để tuồn vào hàng chục bếp ăn trường học.

11.png
Trụ sở công ty Cường Phát

Suất ăn học đường: Khi nhà trường chỉ đặt niềm tin vào giấy tờ? [Kỳ 2]

Việc thực phẩm bẩn liên tiếp lọt vào trường học cho thấy những kẽ hở chết người trong quy trình lựa chọn nhà thầu và sự buông lỏng quản lý sau khi trúng thầu.

Theo tìm hiểu của PV Báo Tri Thức và Cuộc Sống, đằng sau những khay cơm học đường là một chuỗi cung ứng phức tạp nơi hoạt động đấu thầu và lựa chọn đơn vị cung cấp đang tồn tại không ít rủi ro. Thực phẩm thường không đi thẳng từ cơ sở sản xuất đến bếp ăn mà phải qua nhiều tầng trung gian, nơi sự kiểm soát chất lượng bị xem nhẹ so với lợi ích kinh tế.

Doanh nghiệp trung gian và "bẫy" hồ sơ đẹp

Đọc nhiều nhất

Tin mới