Webb chụp cận cảnh 'khuôn mặt sư tử' trong vũ trụ

Hình ảnh mới từ kính viễn vọng James Webb hé lộ một “khuôn mặt sư tử” kỳ lạ, được tạo nên từ khí và bụi còn sót lại sau cái chết của một ngôi sao.

Hà Vy 19/08/2026 06:45

Kính viễn vọng không gian James Webb vừa ghi lại hình ảnh mới của NGC 2392, thường được gọi là Tinh vân Sư tử. Nếu nhìn từ xa, cấu trúc của tinh vân khiến nó trông giống khuôn mặt một con sư tử giữa không gian, với phần trung tâm như chiếc mũi và những dải vật chất bao quanh giống một chiếc bờm.

Kính viễn vọng Không gian James Webb gần đây đã chụp ảnh tinh vân hành tinh NGC 2392.

Tinh vân này từng được kính viễn vọng Hubble quan sát vào năm 2000. Tuy nhiên, nhờ khả năng quan sát bằng tia hồng ngoại, Webb có thể cho thấy nhiều chi tiết khó nhìn thấy hơn, đặc biệt là những vùng bụi dày đặc và các lớp khí bị ion hóa đang bao quanh ngôi sao ở trung tâm.

NGC 2392 hình thành từ những lớp vật chất đã giải phóng vào những giai đoạn cuối của vòng đời. Khi các phản ứng hạt nhân trong lõi không còn đủ sức duy trì sự ổn định, ngôi sao bắt đầu thay đổi và đẩy các lớp bên ngoài ra không gian.

Những lớp khí và bụi bị thổi ra ngoài dần tạo thành các lớp vỏ mở rộng, hình thành nên tinh vân hành tinh. Ở trung tâm của NGC 2392 hiện còn lại phần lõi cực nóng của ngôi sao, sau này trở thành một sao lùn trắng.

Dù chỉ còn là tàn tích của một ngôi sao đã chết, sao lùn trắng này vẫn đóng vai trò quan trọng trong việc tạo nên diện mạo của cả tinh vân. Bức xạ mạnh từ nó làm nóng và ion hóa khí xung quanh, đồng thời tạo ra một vùng khí phát sáng.

Một trong những chi tiết nổi bật nhất trong hình ảnh của Webb là phần “bờm” bao quanh khuôn mặt sư tử. Những dải trông giống tóc hoặc đuôi sao chổi thực chất là các cụm bụi đặc có khả năng chống chịu tốt hơn trước bức xạ mạnh từ ngôi sao trung tâm.

Các cụm bụi này cũng đóng vai trò như những chiếc khiên tự nhiên. Chúng chặn một phần bức xạ, giúp vật chất nằm phía sau không bị phá hủy quá nhanh. Chính sự phân bố không đồng đều của khí và bụi đã góp phần tạo nên những vòng cung, lớp vỏ và cấu trúc phức tạp mà Webb quan sát được.

Tuy nhiên, khuôn mặt sư tử này sẽ không tồn tại mãi mãi. Khí và bụi vẫn đang tiếp tục di chuyển ra xa ngôi sao trung tâm, khiến hình dạng của tinh vân thay đổi theo thời gian. Các nhà thiên văn học ước tính NGC 2392 sẽ dần tan vào không gian trong khoảng 10.000 năm tới.

Trên quy mô thời gian của vũ trụ, 10.000 năm thực ra chỉ là một khoảng thời gian rất ngắn. Hình ảnh Webb ghi lại vì thế giống như một khoảnh khắc được “đóng băng”, cho phép con người nhìn thấy một giai đoạn ngắn ngủi trong quá trình một ngôi sao biến mất và để lại dấu vết của mình giữa không gian.

SciTech Daily

#kính Webb #tinh vân #NGC 2392 #sư tử #vũ trụ #thiên văn học

Thiên thạch từng rơi trúng ô tô: 3 vụ va chạm hy hữu được ghi nhận

Mỗi năm có hàng nghìn mảnh đá vũ trụ rơi xuống Trái đất, nhưng chỉ ba trường hợp được xác nhận đã va thẳng vào ô tô.

Mỗi năm, Trái đất hứng chịu tới khoảng 10.000 mảnh đá từ không gian. Phần lớn rơi xuống đại dương nên chẳng mấy ai biết đến. Nhưng đôi khi, một mảnh đá vũ trụ lại rơi đúng vào nơi có người sinh sống, thậm chí trúng cả ô tô.

Đến nay mới có 3 trường hợp được xác nhận thiên thạch va vào xe hơi. Một trường hợp khác vào năm 2021 đã rơi xuống ngay gần một chiếc xe.

Xem chi tiết

Có thể có 170 triệu lỗ đen ẩn nấp trong Dải Ngân Hà

Nghiên cứu mớ mô phỏng sự tồn tại của 170 triệu lỗ đen khối lượng sao đang âm thầm ẩn nấp.

Lỗ đen vốn nổi tiếng là những "kẻ ẩn mình" tinh vi nhất vũ trụ. Ngoại trừ những lúc hiếm hoi chúng phát sáng nhờ ngấu nghiến vật chất xung quanh, các nhà thiên văn học rất khó phát hiện ra chúng bằng ánh sáng thông thường. Điều này khiến việc thống kê chính xác số lượng lỗ đen trong Dải Ngân Hà trở thành một bài toán hóc búa suốt nhiều thập kỷ.

Hàng trăm triệu lỗ đen khối lượng sao đang ẩn nấp khắp Dải Ngân Hà mà ánh sáng thông thường không thể nhìn thấy. (Ảnh: Victor de Schwanberg/Science Photo Library/Getty Images)

Xem chi tiết

Chúng ta có thể đã bỏ lỡ tín hiệu người ngoài hành tinh suốt nhiều năm

Dữ liệu từ kính thiên văn ALMA mở ra một dải tần số hoàn toàn mới, hé lộ cơ hội tìm kiếm nền văn minh ngoài Trái Đất.

Một nghiên cứu mới vừa công bố tại Hội nghị Thiên văn Quốc gia ở Birmingham cho thấy giới khoa học có thể đã bỏ qua một vùng sóng vô tuyến rất tiềm năng. Việc kiểm tra lại các dữ liệu lưu trữ từ hệ thống kính thiên văn ALMA tại Chile đã mở ra một hướng đi hoàn toàn mới, đồng thời chứng minh chúng ta từng quan sát nhiều hơn hàng triệu ngôi sao so với ước tính trước đây.

Suốt nhiều năm qua, giới khoa học chủ yếu chỉ tìm kiếm người ngoài hành tinh ở một dải sóng vô tuyến rất hẹp (từ 1.42 đến 1.66 GHz). Họ gọi đây là dải "hố nước" vì nó nằm giữa tần số phát ra của hai chất cấu tạo nên nước (hydro và hydroxyl). Các nhà nghiên cứu từng tin rằng dải sóng này vừa yên tĩnh vừa phổ biến, nên nếu có người ngoài hành tinh muốn phát tín hiệu liên lạc, họ cũng sẽ chọn chính khung giờ "phủ sóng" này.

Xem chi tiết

Đọc nhiều nhất

4 con giáp đáng tin cậy bắt đầu từ số 0, kiếm tiền dễ dàng

Tử vi ngày mai nhấn mạnh, con giáp tuổi Thân tránh được tình trạng đầu tư cao, lợi nhuận thấp, kiếm tiền dễ dàng và suôn sẻ.

Vì sao UFO vẫn là bí ẩn khiến con người tò mò?

Nhiều vụ nhìn thấy vật thể bay bất thường có thể được lý giải bằng tự nhiên hoặc công nghệ con người, nhưng một số trường hợp vẫn bỏ ngỏ.

Một năm dài 385 ngày: Thế giới xa xôi giống Trái Đất đến kinh ngạc

Giữa hàng nghìn thế giới ngoài Hệ Mặt Trời, có một hành tinh từng được xem là “người anh em” gần gũi nhất của Trái Đất.

Phát hiện quần thể voọc chà vá chân nâu ở Quảng Trị

Ngày 17/8, Ban Quản lý rừng đặc dụng Nam Quảng Trị cho biết, đơn vị vừa ghi nhận một quần thể voọc chà vá chân nâu (Pygathrix nemaeus) quý hiếm tại Khu bảo tồn thiên nhiên Bắc Hướng Hóa.

3 cây cảnh báu vật, tích tụ dương khí, bốn mùa che chở sự bình yên

3 cây cảnh như ngân hàng năng lượng, nó âm thầm tích tụ dương khí của mùa hè và sưởi ấm cho ngôi nhà trong suốt mùa đông lạnh lẽo.

Vũ khí cổ nhất thế giới được làm từ gì?

Một số vũ khí cổ xưa được phát hiện có niên đại từ 200.000 đến 500.000 năm, hé lộ cách con người cổ đại săn bắt và tự vệ.

Vi khuẩn đường ruột sẽ “ăn” lớp bảo vệ ruột nếu thiếu chất xơ

Khi chế độ ăn thiếu chất xơ, một số vi khuẩn trong đường ruột có thể chuyển sang sử dụng protein từ lớp chất nhầy bảo vệ thành ruột làm nguồn dinh dưỡng.

Kỳ vọng thuốc điều trị bệnh Alzheimer từ nấm Nam Cực

Các nhà nghiên cứu từ Đại học Malaya (Malaysia) vừa công bố những bằng chứng cho thấy nấm Nam Cực chứa hợp chất chống oxy hóa, tiềm năng ứng dụng trong điều trị Alzheimer.

Liệu mê cung Minotaur có thực sự tồn tại?

Suốt hàng nghìn năm, câu chuyện về con quái vật đầu bò đã khiến con người tự hỏi: liệu mê cung ấy có thực sự tồn tại?

Vi khuẩn probiotic được biến đổi gen để điều trị bệnh tiểu đường

Trong nghiên cứu được công bố trên Nature, các nhà khoa học đã tạo ra một loại probiotic biến đổi gene hoạt động như một hệ thống “cảm nhận và phản ứng” với đường glucose trong cơ thể.