Những ngày nắng nóng kéo dài, nhiều bạn đọc tăng huyết áp phản ánh bất ngờ nhận thấy chỉ số đo tại nhà thấp hơn thường lệ. Cảm giác khỏe hơn, ít đau đầu... khiến nhiều người cho rằng bệnh đã thuyên giảm và tự ý giảm liều, uống thuốc không đều hoặc ngưng điều trị.
Dao động thất thường của huyết áp mới đáng lo ngại
Trao đổi với phóng viên Tri Thức và Cuộc sống về vấn đề này, BS Đinh Minh Trí, Hội Tim mạch Việt Nam cho biết, đây là một trong những sai lầm phổ biến nhưng tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với người bệnh tăng huyết áp.
BS Trí phân tích, khi nhiệt độ môi trường tăng cao, các mạch máu ngoại vi có xu hướng giãn ra để cơ thể tăng khả năng tỏa nhiệt. Phản ứng sinh lý này khiến huyết áp có thể giảm tạm thời. Tuy nhiên, điều đó không đồng nghĩa bệnh đã được kiểm soát hoàn toàn hoặc không còn cần điều trị.
Việc tự ý thay đổi thuốc khi chưa có chỉ định của bác sĩ có thể khiến huyết áp mất kiểm soát, tăng giảm thất thường và làm gia tăng nguy cơ biến chứng tim mạch nghiêm trọng.
Thực tế nhiều trường hợp chỉ phát hiện hậu quả khi xuất hiện các biến cố cấp tính như cơn tăng huyết áp cấp cứu, đột quỵ hoặc nhồi máu cơ tim.
Một quan niệm sai lầm phổ biến là người bệnh chỉ lo ngại khi huyết áp tăng cao. Trên thực tế, sự dao động thất thường của huyết áp mới là yếu tố đáng lo ngại hơn ở nhiều bệnh nhân.
Tình trạng huyết áp liên tục thay đổi từ cao xuống thấp trong ngày có thể làm tăng nguy cơ tổn thương các cơ quan đích như tim, não, thận và mạch máu. Ở người cao tuổi, huyết áp dao động mạnh còn làm tăng nguy cơ chóng mặt, choáng váng, té ngã và chấn thương.
BS Đinh Minh Trí cho biết, mùa hè là thời điểm người bệnh dễ chủ quan khi thấy huyết áp “đẹp hơn” trên máy đo. Tuy nhiên, chỉ số tại một thời điểm không phản ánh toàn bộ quá trình kiểm soát bệnh.
Điều quan trọng là duy trì huyết áp ổn định trong thời gian dài theo đúng phác đồ điều trị đã được bác sĩ chỉ định.
Tự ý bỏ thuốc điều trị, huyết áp có thể tăng vọt
BS Đinh Minh Trí nhấn mạnh, thuốc điều trị tăng huyết áp không phải là thuốc dùng theo từng đợt ngắn ngày mà đa số cần được sử dụng lâu dài, thậm chí suốt đời ở nhiều bệnh nhân.
Mục tiêu của điều trị không chỉ là đưa huyết áp về ngưỡng an toàn mà còn duy trì sự ổn định, qua đó bảo vệ tim, não, thận và hệ mạch máu khỏi những tổn thương âm thầm.
Khi tự ý ngưng thuốc, huyết áp có thể tăng vọt trở lại, tạo áp lực lớn lên thành mạch máu và làm gia tăng nguy cơ đột quỵ, nhồi máu cơ tim hoặc rối loạn nhịp tim.
Đặc biệt, một số nhóm thuốc như thuốc chẹn beta hay chẹn kênh canxi nếu ngừng đột ngột mà không có lộ trình giảm liều phù hợp còn có thể gây co thắt mạch và xuất hiện cơn đau thắt ngực dữ dội.
Vì vậy, người bệnh tuyệt đối không tự ý giảm liều hoặc ngưng thuốc khi chưa được bác sĩ đánh giá và điều chỉnh phác đồ điều trị.
Cách kiểm soát huyết áp trong mùa nắng nóng?
Để hạn chế các biến chứng tim mạch trong mùa hè, BS Đinh Minh Trí khuyến cáo người bệnh tăng huyết áp cần duy trì việc dùng thuốc đúng chỉ định, kể cả khi các chỉ số đo tại nhà có xu hướng thấp hơn.
Bên cạnh đó, cần uống đủ nước và phân bổ đều trong ngày thay vì uống dồn một lúc. Trường hợp ra nhiều mồ hôi có thể bổ sung điện giải ở mức hợp lý theo hướng dẫn của nhân viên y tế.
Người bệnh nên hạn chế nước ngọt, nước có gas và các đồ uống chứa nhiều đường; tránh làm việc hoặc tập luyện kéo dài dưới trời nắng gắt; duy trì chế độ ăn giảm muối, tăng rau xanh và tập thể dục phù hợp với tình trạng sức khỏe.
Việc đo huyết áp đều đặn vào buổi sáng và buổi tối, ghi chép kết quả để theo dõi lâu dài cũng là một trong những biện pháp quan trọng giúp phát hiện sớm những bất thường và hỗ trợ bác sĩ điều chỉnh điều trị khi cần thiết.
“Huyết áp ổn định là nhờ thuốc kiểm soát hiệu quả, không có nghĩa là bệnh đã khỏi. Tuân thủ điều trị chính là cách bảo vệ tim mạch và phòng ngừa những biến cố nguy hiểm nhất”, BS Đinh Minh Trí khuyến cáo.
>>> Mời độc giả xem thêm video Sét đánh 17 người thiệt mạng trong 2 tháng:
