Chỉ trong vài năm, cái tên DeepSeek đã vươn lên trở thành một trong những startup AI được chú ý nhất thế giới. Song song với sự phát triển của công ty, nhà sáng lập Liang Wenfeng cũng ghi dấu ấn khi lần đầu đứng đầu bảng xếp hạng các tỷ phú AI toàn cầu. Theo Bloomberg Billionaires Index, tài sản của doanh nhân Trung Quốc hiện đạt khoảng 36 tỷ USD, tăng hơn gấp đôi so với mức 16,7 tỷ USD trước đó. Thành tích này giúp ông vượt qua Dario Amodei của Anthropic và Greg Brockman của OpenAI để trở thành người giàu nhất trong nhóm các nhà sáng lập doanh nghiệp có hoạt động kinh doanh cốt lõi dựa trên AI, đồng thời xếp thứ 8 trong danh sách người giàu nhất Trung Quốc.

Sinh năm 1985 tại thành phố Trạm Giang (Quảng Đông), Liang Wenfeng không xuất thân từ gia đình kinh doanh. Cha ông là giáo viên tiểu học và bản thân Liang lựa chọn theo đuổi con đường kỹ thuật khi theo học ngành điện tử tại Đại học Chiết Giang trước khi lấy bằng thạc sĩ về kỹ thuật thông tin và truyền thông. Ngay từ thời sinh viên, ông đã cùng bạn bè nghiên cứu giao dịch định lượng bằng thuật toán thay vì đầu tư theo cảm tính. Thành công từ hướng đi này đã mở đường cho sự ra đời của quỹ đầu tư High-Flyer Asset Management vào năm 2015, nền tảng tài chính quan trọng cho những bước tiến sau này trong lĩnh vực AI.

Liang Wenfeng hiện là nhà sáng lập doanh nghiệp AI sở hữu khối tài sản lớn nhất thế giới theo Bloomberg Billionaires Index.

Điểm khác biệt của Liang Wenfeng nằm ở tầm nhìn dài hạn. Trước khi làn sóng AI bùng nổ mạnh mẽ, High-Flyer đã âm thầm đầu tư số lượng lớn GPU hiệu năng cao để phục vụ nghiên cứu, thời điểm Mỹ vẫn chưa áp đặt các biện pháp hạn chế xuất khẩu chip AI sang Trung Quốc. Quyết định này về sau trở thành lợi thế chiến lược, giúp DeepSeek sở hữu năng lực tính toán mà nhiều startup AI khác khó có được. Năm 2023, Liang tách bộ phận nghiên cứu AI khỏi High-Flyer để thành lập DeepSeek, đồng thời lựa chọn con đường khác biệt so với nhiều công ty công nghệ: không vội gọi vốn từ các quỹ đầu tư mạo hiểm. Trong gần ba năm đầu hoạt động, toàn bộ chi phí phát triển mô hình, xây dựng hạ tầng và trả lương cho đội ngũ kỹ sư đều được tài trợ từ lợi nhuận của High-Flyer.

Bước ngoặt đến vào đầu năm 2025 khi DeepSeek ra mắt mô hình DeepSeek R1. Sản phẩm nhanh chóng gây tiếng vang nhờ hiệu năng được đánh giá có thể cạnh tranh với các mô hình AI hàng đầu trong khi chi phí phát triển được công bố thấp hơn đáng kể. Sau đó, công ty tiếp tục giới thiệu DeepSeek V4, phiên bản được tối ưu để vận hành trên các bộ xử lý AI do Huawei phát triển, qua đó mở rộng khả năng tự chủ về hạ tầng tính toán. Những thành công liên tiếp khiến giá trị của DeepSeek tăng mạnh. Theo Bloomberg, công ty được định giá khoảng 50 tỷ USD sau vòng gọi vốn tháng 6/2026, cao gấp nhiều lần so với mức định giá chỉ vài tháng trước. Đáng chú ý, Liang Wenfeng còn trực tiếp đầu tư khoảng 3 tỷ USD vào chính vòng gọi vốn này.

DeepSeek phát triển nhanh chóng nhờ chiến lược đầu tư hạ tầng AI từ rất sớm và duy trì tỷ lệ sở hữu lớn của nhà sáng lập.

Một trong những yếu tố giúp tài sản của Liang Wenfeng tăng nhanh là việc ông vẫn nắm giữ khoảng 78% cổ phần tại DeepSeek sau các vòng huy động vốn. Đây là tỷ lệ rất cao nếu so với nhiều startup AI tại Thung lũng Silicon, nơi các nhà sáng lập thường phải liên tục pha loãng cổ phần để đổi lấy nguồn vốn phát triển. Nhờ vẫn kiểm soát phần lớn doanh nghiệp, giá trị tài sản cá nhân của Liang gần như tăng song hành với mức định giá của DeepSeek. Điều này cũng phản ánh một mô hình phát triển khác biệt: sử dụng nguồn lực tài chính sẵn có để xây dựng công nghệ trước khi mở rộng quy mô.

Ở tuổi 41, Liang Wenfeng không chỉ là tỷ phú AI giàu nhất thế giới mà còn trở thành biểu tượng cho thế hệ doanh nhân công nghệ mới của Trung Quốc. Nếu thế hệ trước tạo dựng tên tuổi nhờ thương mại điện tử hay internet, thì Liang cùng DeepSeek đang đại diện cho làn sóng doanh nghiệp phát triển các mô hình AI nền tảng. Sự trỗi dậy của DeepSeek cũng cho thấy cuộc cạnh tranh trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo không còn là sân chơi riêng của các công ty Mỹ, mà ngày càng chứng kiến sự vươn lên mạnh mẽ của các doanh nghiệp Trung Quốc với những chiến lược phát triển và đầu tư khác biệt.