Thị trường máy tính tại Nga đang chứng kiến một hiện tượng khiến nhiều người liên tưởng đến thời kỳ cuối thập niên 1990 và đầu những năm 2000: người dùng không còn quá mặn mà với những bộ PC dựng sẵn mà chuyển sang tự build PC từ từng linh kiện. Theo dữ liệu từ chuỗi bán lẻ điện máy M.Video được CNews dẫn lại, lượng linh kiện phần cứng bán ra trong tháng 6/2026 cao gấp khoảng 15 lần so với tháng 1. Đáng chú ý, tốc độ tăng trưởng không diễn ra đồng đều mà bùng nổ mạnh trong mùa xuân, khi doanh số tháng 4 cao gần 25 lần và tháng 5 cao gần 19 lần so với tháng đầu năm. Đây là mức tăng hiếm thấy đối với một thị trường vốn đã có sự phổ biến của máy tính lắp ráp sẵn.

Người dùng Nga đang quay lại xu hướng tự lựa chọn linh kiện và lắp ráp PC thay vì mua máy tính dựng sẵn.

Điểm hấp dẫn nhất của việc tự lắp ráp máy tính nằm ở khả năng kiểm soát hoàn toàn cấu hình. Thay vì phải chấp nhận một bộ linh kiện được nhà sản xuất lựa chọn sẵn, người mua có thể tự cân đối giữa CPU, card đồ họa, RAM, SSD, bo mạch chủ, nguồn và hệ thống tản nhiệt dựa trên nhu cầu thực tế. Một người chỉ cần máy phục vụ học tập, văn phòng có thể chọn nền tảng tiết kiệm, trong khi game thủ hoặc người làm đồ họa có thể dồn ngân sách vào GPU và CPU mạnh hơn. Theo đại diện M.Video, một bộ phận người dùng Nga đang hướng đến những cấu hình cao cấp với GeForce RTX 5070 Ti, RTX 5080, các bộ xử lý Ryzen X3D và tản nhiệt nước, với mục tiêu vừa đáp ứng nhu cầu hiện tại vừa tạo dư địa nâng cấp trong tương lai. Chính tính linh hoạt này đang giúp xu hướng build PC lấy lại sức hút sau nhiều năm bị laptop và PC dựng sẵn lấn át.

Sự trở lại của PC tự build cũng diễn ra trong bối cảnh thị trường laptop Nga gặp nhiều khó khăn. Doanh số máy tính xách tay trong nửa đầu năm 2026 giảm khoảng 20% so với cùng kỳ năm trước, trong đó giá bán tăng và sự thiếu vắng của nhiều thương hiệu quốc tế là những nguyên nhân đáng chú ý. Khi một chiếc laptop mới trở nên đắt đỏ và khó lựa chọn hơn, máy tính để bàn lại có lợi thế ở khả năng thay thế từng linh kiện thay vì phải mua cả thiết bị. Người dùng có thể tiếp tục sử dụng bộ nguồn, case hoặc ổ lưu trữ cũ, sau đó nâng cấp CPU hay card đồ họa khi cần. Với những người am hiểu công nghệ, cách tiếp cận này không chỉ giúp tiết kiệm mà còn mang lại cảm giác chủ động vốn là yếu tố từng khiến văn hóa tự build PC phát triển mạnh ở Nga nhiều thập niên trước.

Một động lực khác nằm ở mùa game cuối năm. Theo M.Video, người tiêu dùng Nga có xu hướng nâng cấp máy trước mùa thu, thời điểm thường xuất hiện nhiều trò chơi bom tấn với yêu cầu phần cứng ngày càng cao. Điều này thể hiện rõ qua sức mua từng nhóm linh kiện. Trong nửa đầu năm 2026, doanh số card đồ họa tăng hơn 19 lần so với tháng 1, riêng tháng 4 có thời điểm cao gấp 34 lần. Các mẫu Nvidia GeForce RTX 50 series được quan tâm đặc biệt, trong khi những sản phẩm Radeon của AMD ít được chú ý hơn ở mảng GPU. RAM cũng tăng khoảng 12 lần, với DDR5 trở thành lựa chọn chủ đạo. Đáng kinh ngạc nhất là CPU khi doanh số tăng tới 61,7 lần trong giai đoạn này và riêng tháng 4 cao hơn tháng 1 tới 139 lần. Ở nhóm bộ xử lý, AMD lại chiếm ưu thế với nhiều mẫu Ryzen lọt vào danh sách bán chạy.

Card đồ họa, CPU và RAM là những nhóm linh kiện ghi nhận mức tăng trưởng mạnh nhất tại thị trường Nga trong nửa đầu năm 2026.

Cơn sốt không chỉ dừng lại ở CPU hay card đồ họa mà lan sang gần như toàn bộ hệ sinh thái linh kiện PC. Khi người dùng lựa chọn những bộ xử lý mạnh hơn, nhu cầu tản nhiệt nước tăng khoảng 19 lần, trong khi tản nhiệt khí và quạt case tăng 2,5 lần. Bo mạch chủ tăng 4,7 lần và bộ nguồn tăng 3,2 lần trong sáu tháng. Ngay cả vỏ máy tính cũng tăng khoảng 2,5 lần, dù người mua vẫn có xu hướng ưu tiên những mẫu thực dụng thay vì các case cao cấp. Những con số này cho thấy người Nga không đơn thuần mua thêm một linh kiện để nâng cấp máy cũ mà đang có xu hướng xây dựng lại toàn bộ hệ thống theo cấu hình riêng. Nếu xu hướng tiếp tục kéo dài, tự build PC có thể trở thành một trong những điểm sáng hiếm hoi của thị trường máy tính Nga trong năm 2026, đồng thời cho thấy sức sống của máy tính để bàn vẫn chưa biến mất dù laptop ngày càng phổ biến.