Giữa lúc nền kinh tế Trung Quốc đối mặt nhiều thách thức, một quán Internet nhỏ tại thị trấn Kangyi, tỉnh Sơn Đông bất ngờ thu hút sự quan tâm của dư luận khi không chỉ là địa điểm chơi game mà còn trở thành "mái nhà tạm thời" của nhiều người lao động gặp biến cố trong cuộc sống. Với mức giá sử dụng máy tính chỉ 0,6 nhân dân tệ mỗi giờ, tương đương khoảng 2.300 đồng, nơi đây được nhiều người ví như "quán Internet rẻ nhất Trung Quốc". Thế nhưng, điều khiến quán nổi tiếng không nằm ở mức giá, mà ở cách nó dần trở thành điểm tựa cho những người mất việc, phá sản hoặc chưa tìm được hướng đi mới. Trong bối cảnh áp lực kinh tế ngày càng lớn, mô hình này phản ánh một góc nhìn rất khác về vai trò của các quán Internet trong xã hội hiện đại.
Khách đến quán không chỉ để truy cập Internet hay chơi game. Họ còn có thể tắm rửa, giặt quần áo miễn phí, mua bữa ăn với giá chỉ 10 nhân dân tệ và nghỉ ngơi ngay trên những chiếc ghế gaming có thể ngả lưng. Chủ quán Wang Zhongkai, 38 tuổi, thậm chí còn giúp khách tìm phòng trọ giá rẻ, giới thiệu việc làm thời vụ và sẵn sàng hỗ trợ miễn phí bữa ăn hoặc chỗ ngủ cho những người không còn khả năng chi trả. Theo Wang, quyết định giảm giá dịch vụ ban đầu chỉ nhằm thu hút khách sau nhiều năm kinh doanh khó khăn. Tuy nhiên, khi thông tin lan truyền trên mạng xã hội, ngày càng nhiều người từ khắp nơi tìm đến, biến quán Internet này thành một điểm dừng chân ngoài dự tính của chính chủ quán.
Quán Internet tại Sơn Đông trở thành nơi lưu trú tạm thời của nhiều lao động gặp khó khăn về tài chính. (Ảnh: White Night Workshop)
Ban ngày, không gian vẫn là một quán game bình thường với những người đến giải trí. Nhưng khi màn đêm buông xuống, nhiều chiếc ghế chơi game lại trở thành nơi ngủ qua đêm của các vị khách chưa biết ngày mai sẽ đi đâu. Không ít người lựa chọn kiếm sống ngay trong quán bằng nghề "cày thuê" tài khoản game. Wang đứng ra kết nối khách hàng, phân chia công việc cho những người đang lưu trú mà không thu bất kỳ khoản hoa hồng nào. Một trong số đó là Qiang Yu, người từng làm việc tại các nhà máy may mặc và điện tử trước khi chuyển đến sống gần như toàn thời gian trong quán Internet suốt một năm. Mỗi ngày, anh dành khoảng 12 giờ để chơi game thuê, kiếm hơn 100 nhân dân tệ và chỉ chi tiêu khoảng 25 nhân dân tệ. Với số tiền tiết kiệm được, điều anh mong muốn nhất là có thể trở về quê, dọn sạch khu vườn đã bỏ hoang nhiều năm.
Không chỉ những lao động phổ thông, quán Internet này còn là nơi bắt đầu lại của nhiều người từng có sự nghiệp ổn định. Cao Ti Lie, 41 tuổi, từng điều hành doanh nghiệp với thu nhập hàng chục nghìn nhân dân tệ mỗi tháng nhưng trắng tay sau các khoản đầu tư thất bại và cờ bạc. Gia đình tan vỡ, mẹ lâm bệnh nặng, anh tìm đến Kangyi sau khi xem một đoạn video giới thiệu quán trên mạng xã hội với hy vọng kiếm đủ tiền chăm sóc người thân. Trong khi đó, Mao Lifen cũng từng nhiều lần khởi nghiệp nhưng liên tiếp thất bại vì làm ăn thua lỗ và bị đối tác chiếm đoạt vốn. Hiện nay, cuộc sống của anh xoay quanh những đơn cày game thuê. Khi không ngồi trước màn hình máy tính, Mao thường lên sân thượng ngắm hàng cây phía xa và cho biết mình đã học được cách chấp nhận thực tại thay vì mãi tiếc nuối những điều đã mất.
Chủ quán Wang Zhongkai thường xuyên phát trực tiếp để quảng bá mô hình và chia sẻ câu chuyện của những vị khách đặc biệt. (Ảnh: White Night Workshop)
Điều đáng chú ý là bản thân Wang Zhongkai cũng đang phải vật lộn để duy trì hoạt động kinh doanh. Theo số liệu của Hiệp hội Dịch vụ Truy cập Internet Trung Quốc, số lượng quán Internet được cấp phép tiếp tục tăng nhưng doanh thu trung bình của ngành lại có xu hướng giảm, trong khi chi phí đầu tư máy tính ngày càng cao và thiết bị nhanh chóng mất giá vì công nghệ thay đổi liên tục. Gia đình Wang đã bỏ ra hơn 700.000 nhân dân tệ để nâng cấp hơn 150 máy tính, song lợi nhuận vẫn rất hạn chế và chủ yếu đến từ tiền sử dụng máy, bán đồ ăn, nước uống cùng các buổi phát trực tiếp trên Douyin. Ngoài người thân hỗ trợ, quán chỉ thuê thêm một lao công lớn tuổi nhằm tiết kiệm chi phí vận hành. Wang từng thất bại với cửa hàng tạp hóa, sau đó lên Bắc Kinh làm tài xế hơn 15 giờ mỗi ngày đến mức ngủ gật và gặp tai nạn. Những trải nghiệm ấy khiến anh thấu hiểu cảm giác của những người chỉ cần một nơi đủ rẻ để cầm cự qua giai đoạn khó khăn nhất.
Câu chuyện của quán Internet tại Sơn Đông phản ánh một thực tế đáng suy ngẫm về đời sống xã hội trong bối cảnh kinh tế nhiều biến động. Từ một địa điểm vốn chỉ gắn với trò chơi điện tử, quán Internet giờ đây trở thành nơi kết nối, hỗ trợ và giúp nhiều người có thêm cơ hội đứng dậy sau thất bại. Dù vẫn đang gánh khoản vay mua nhà kéo dài hàng chục năm cùng khoản nợ lớn cho thiết bị, Wang Zhongkai cho biết điều ông mong mỏi nhất chỉ là quán luôn có đủ khách để tiếp tục duy trì hoạt động và giúp đỡ những người đang cần một nơi trú chân. Chính điều đó đã biến quán Internet nhỏ bé này trở thành biểu tượng đặc biệt về sự sẻ chia trong thời kỳ kinh tế nhiều thử thách.