Ngày 9/4, một video đăng trên Telegram của nhóm Nhóm Lực lượng Chiến lược Tác chiến Khortytsia của Ukraine cho thấy, Quân đội Ukraine đã sử dụng một loại “bom lảng vảng” mới nước này sản xuất có tên RAM X, còn được gọi là 'Ukrolancets', do nó có thiết kế tương tự như UAV Lancet kamikaze của Nga.
Theo hình ảnh trong video, RAM X tấn công và tiêu diệt một tổ hợp phòng không tự hành 2S6 Tunguska của Nga.
Đoạn video có đoạn mô tả như sau: “Hệ thống phòng không tự hành 2S6 Tunguska của Nga bị phát hiện ở khu vực định cư Zorya. Một quả “bom lảng vảng” RAM X đã được phóng vào mục tiêu, khiến hệ thống phòng không 2S6 Tunguska bị hư hại nghiêm trọng”.
Một số cuộc tấn công khác của RAM X cũng xuất hiện trong một video tổng hợp mới của Quân đội Ukraine cho thấy có nhiều hệ thống phòng khác khác cũng bị phá hủy như: 02 xe chở bệ phòng Buk, 01 radar hệ thống phòng không Buk, 02 hệ thống tên lửa Tor, 01 tổ hợp tên lửa Strela-10 và 01 tổ hợp phòng không tự hành Tunguska, 01 tổ hợp hệ thống đất đối không di động của Nga.
2S6 Tunguska là hệ thống phòng không tự hành tiên tiến nhất của Liên Xô, được phát triển vào những năm 1970 và đi vào hoạt động từ những năm 1980. Nó kết hợp hệ thống súng phòng không dẫn đường bằng radar với tên lửa đất đối không trên nền tảng xe bánh xích, cung cấp khả năng bảo vệ trong mọi thời tiết, cả ngày lẫn đêm trước nhiều mối đe dọa trên không bao gồm máy bay, trực thăng và máy bay không người lái.
Tunguska được trang bị 2 pháo tự động 30 mm và 8 tên lửa 9M311 (SA-19 "Grison"), cho phép tấn công các mục tiêu ở cự ly lên tới 10 km đối với tên lửa và 4 km đối với súng đại bác. Hệ thống radar và hệ thống nhắm mục tiêu quang học tích hợp cho phép theo dõi và tấn công hiệu quả các mục tiêu di chuyển nhanh, khiến Tunguska trở thành thành phần chủ lực của lực lượng phòng không Nga và là tài sản quan trọng trên chiến trường hiện đại.
Trong khi đó, RAM X được cho là phiên bản nâng cấp của loại bom lảng vảng RAM II do Công ty CDET của Ukraine sản xuất. RAM II ra mắt vào năm 2018 khi nó được chào bán để xuất khẩu nhưng thu hút rất ít sự quan tâm. RAM II có tầm bắn 30 km/20 dặm, mang đầu đạn nặng 3 kg/6,5 lb và có thể tấn công với độ chính xác cao. RAM II chưa được ghi nhận xuất hiện trong cuộc xung đột Nga – Ukraine hơn 2 năm qua và có vẻ như thiết kế đã được sửa đổi trong phiên bản mới.
 |
| Bom lảng vảng RAM 2 - không có hình ảnh nào về RAM X được tiết lộ. Nguồn ảnh: Cục An ninh Ukraine. |
Không giống như Lancet, có thể dễ dàng nhận dạng trong các video tấn công nhờ hình dáng màu trắng đặc biệt với đôi cánh chữ X, RAM X khó phát hiện hơn nhiều. Từ những gì có thể nhìn thấy, nó trông giống như cách bố trí máy bay thông thường với một đôi cánh giống như UAV do thám Leleka-100.
Đạn lảng vảng Lancet của Nga, do công ty con ZALA của Kalashnikov sản xuất, là một trong những câu chuyện thành công lớn của cuộc xung đột. Vũ khí nặng 12 kg/26 pound có tầm bắn hơn 40 km/25 dặm và đã chứng tỏ hiệu quả cao trong việc tiêu diệt xe tăng, pháo binh và các mục tiêu khác. Hạn chế chính là nó chỉ được sản xuất với số lượng nhỏ, rõ ràng là do cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Ukraine nhằm vào nhà máy sản xuất các bộ phận quan trọng. Ngoài ra, còn có những câu hỏi về tính hiệu quả của phần mềm nhắm mục tiêu với nhiều sai sót được ghi lại.
Thành công này khiến nhiều người đặt câu hỏi đâu là điểm tương đương của Ukraine. Ukraine đã cung cấp một số lượng nhỏ Switchblades nhập khẩu của Hoa Kỳ (và Phoenix Ghosts khó nắm bắt) và đạn dược lảng vảng Warmate của Ba Lan và một số thiết kế bản địa, những thiết kế này ít có tác động. FPV của Ukraine chắc chắn có hiệu quả, nhưng cần một thứ gì đó lớn hơn.
Tháng 2 năm nay, ông Mykhailo Fedorov, Bộ trưởng Bộ Chuyển đổi Kỹ thuật số đã tuyên bố rằng, Ukraine đang sản xuất và sẽ sớm được đưa vào sử dụng 02 loại UAV tương tự như Lancet của Nga. Những chiếc UAV này được quảng bá có thể bắn trúng mục tiêu ngay cả khi chúng được bảo vệ bởi thiết bị gây nhiễu. RAM X có thể là một trong hai UAV đó.
Những loại UAV mà Ukraine tuyên bố đang sản xuất có khả năng tương tự như UAV cảm tử FPV, có giá thành rẻ hơn nhiều so với UAV Lancet có giá 30.000 USD.
Trong khi UAV tự sát FPV thường đạt ở phạm vi 10 km/6 dặm hoặc hơn và đôi khi tăng gấp đôi, RAM X có thể đạt tới 50 km/30 dặm hoặc hơn tùy thuộc vào thông tin liên lạc. Có nghĩa là chúng có thể tấn công các mục tiêu của Nga như pháo binh và hệ thống phòng không thường được giữ ở ngoài phạm vi UAV tự sát FPV.
Theo các nhà quan sát quân sự, Ukraine dường như có nhiều thông tin mục tiêu từ dữ liệu được Mỹ và các đồng minh khác chuyển giao, những nước có nhiều vệ tinh và hệ thống thu thập thông tin tình báo khác, nhưng nhu cầu về dữ liệu này sẽ là yếu tố hạn chế lớn đối với các lực lượng khác sử dụng vũ khí như vậy trong tương lai xung đột.
