Ngày 5/11, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội thảo luận ở hội trường về: dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia và dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.

Bỏ nghiệm thu nhưng vẫn bảo đảm cơ sở pháp lý hậu kiểm

Cuối phiên thảo luận, Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an đã giải trình, làm rõ ý kiến các ĐBQH quan tâm.

Đối với dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ; Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang cho biết, dự thảo Luật chỉ sửa đổi, bổ sung những nội dung liên quan đến cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh; phân cấp, phân quyền và những nội dung có liên quan để đáp ứng yêu cầu thực tiễn, có cơ sở chính trị, pháp lý vững chắc.

Theo Bộ trưởng, các quy định liên quan đến vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và hoạt động phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn cứu hộ tác động trực tiếp đến tính mạng, sức khỏe con người, tài sản của cơ quan, tổ chức, cá nhân. Vì vậy, việc sửa đổi, bổ sung cần được nghiên cứu, đánh giá tác động kỹ lưỡng, bảo đảm tính khả thi và đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Về bãi bỏ thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy. Bộ trưởng Bộ Công an cho biết, từ ngày 1/7/2026, thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy đối với công trình, phương tiện giao thông đã được bãi bỏ theo Nghị quyết 66.18/2026/NQ-CP của Chính phủ.

Theo đó, dự thảo Luật bãi bỏ thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy thì việc kiểm soát bảo đảm an toàn phòng cháy, chữa cháy và trách nhiệm trong quản lý, xử lý vi phạm đã được bảo đảm cơ sở pháp lý để thực hiện.

Cụ thể, về trách nhiệm của chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình, chủ phương tiện giao thông và việc quản lý đối với công trình, phương tiện giao thông đưa vào khai thác, sử dụng.

Dự thảo Luật đã bổ sung vào khoản 2 Điều 11, khoản 4 Điều 18. Bên cạnh đó, tại khoản 5 Điều 8 của Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ; Điều 12 của Nghị định 105 ngày 15/5/2025 quy định chi tiết một số điều của Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ và Điều 16 của Nghị định 347 ngày 8/9 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 105 đã quy định về trách nhiệm của chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình, chủ phương tiện giao thông, cơ quan, tổ chức có liên quan hoạt động đầu tư xây dựng công trình, sản xuất, lắp ráp, đóng mới, hoán cải phương tiện giao thông, tổ chức nghiệm thu và kê khai thông tin khi đưa công trình, phương tiện giao thông vào hoạt động.

"Đây là những nội dung quan trọng để thực hiện công tác hậu kiểm, thanh tra, quản lý, xử lý vi phạm sau này", Bộ trưởng nhấn mạnh.

Liên quan đến xử lý trách nhiệm đối với chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình, chủ phương tiện giao thông nếu vi phạm quy định của pháp luật về phòng cháy, chữa cháy khi bỏ thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy.

Bộ trưởng cho biết, pháp luật về xử lý vi phạm hành chính, hình sự hiện nay đã quy định chế tài xử lý đối với các hành vi vi phạm trong hoạt động này.

Sau khi Quốc hội thông qua luật và Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) cũng trình trong kỳ họp này, Bộ Công an sẽ tham mưu báo cáo Chính phủ sửa đổi, bổ sung Nghị định 106 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.

Trong đó sửa đổi, bổ sung quy định về xử phạt đối với các hành vi: không tổ chức nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy; nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy không đúng quy định, không đúng với thiết kế về phòng cháy, chữa cháy đã được thẩm định theo hướng: Tăng mức tiền xử phạt đối với các hành vi này.

Đồng thời, bổ sung các quy định về áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả đối với các hành vi vi phạm như: buộc dừng thi công, khai thác, sử dụng công trình, phương tiện giao thông để khắc phục, loại bỏ các nguy cơ gây mất an toàn; buộc thực hiện các biện pháp để bảo đảm an toàn cho người và tài sản; buộc thi công công trình, sản xuất, lắp ráp, đóng mới, hoán cải phương tiện theo đúng thiết kế về phòng cháy, chữa cháy đã được thẩm định; buộc tổ chức nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy theo đúng quy định.

Bổ sung các biện pháp cưỡng chế, ngăn chặn trong trường hợp không thi hành biện pháp khắc phục hậu quả như: yêu cầu ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước đối với công trình, cơ sở; yêu cầu ngừng cung cấp dịch vụ internet, dịch vụ viễn thông hạ tầng số; niêm phong công trình, trụ sở, địa điểm, cơ sở hoặc bộ phận công trình, trụ sở, địa điểm, cơ sở; tạm dừng đăng kiểm, tạm dừng đăng ký phương tiện giao thông.

Kê khai thông tin phương tiện PCCC, cứu nạn, cứu hộ trước khi lưu thông trên thị trường

Về bãi bỏ thủ tục cấp phép trước khi lưu thông trên thị trường đối với phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ, theo Bộ trưởng trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong hoạt động sản xuất, nhập khẩu, lưu thông và việc quản lý, xử lý vi phạm được thực hiện theo quy định pháp luật về chất lượng sản phẩm hàng hóa và pháp luật về tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật.

Theo quy định của Luật, tổ chức, cá nhân phải chịu trách nhiệm toàn diện về chất lượng sản phẩm hàng hóa và việc áp dụng tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật trong hoạt động sản xuất, nhập khẩu phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ.

"Cơ quan quản lý Nhà nước thực hiện công tác kiểm tra, quản lý, xử lý vi phạm trong quá trình sản xuất, nhập khẩu, lưu thông trên thị trường đối với phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ theo quy định của pháp luật về tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và pháp luật về chất lượng sản phẩm, hàng hóa", Bộ trưởng Lương Tam Quang nói.

Ngoài ra, để bảo đảm phục vụ công tác quản lý, truy xuất, hậu kiểm, xử lý vi phạm đối với phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ, dự thảo Luật đã quy định việc kê khai thông tin đối với phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ trước khi lưu thông trên thị trường, giao Chính phủ quy định chi tiết.

"Đây là nội dung quan trọng để thực hiện công tác hậu kiểm, quản lý, truy xuất nguồn gốc, xử lý vi phạm sau này", Bộ trưởng nhấn mạnh.

Bộ trưởng cho biết cơ quan chủ trì soạn thảo sẽ phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành, các ủy ban của Quốc hội tiếp thu tối đa, giải trình thấu đáo ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội; hoàn thiện các dự án luật để trình Quốc hội xem xét, thông qua.