Hoạt động đấu thầu rộng rãi qua mạng đối với gói thầu xây lắp thuộc dự án Xây bờ kè hồ Đảng ủy xã (tại xã Xuân Hòa, tỉnh Đồng Nai) vừa khép lại với kịch bản: Chỉ duy nhất một nhà thầu nộp hồ sơ dự thầu và trúng thầu với tỉ lệ tiết kiệm cho ngân sách nhà nước ở mức siêu thấp.

Diễn biến gói thầu tại xã Xuân Hòa

Theo tìm hiểu của Báo Tri thức và Cuộc sống, ngày 28/04/2026, ông Hồ Dũng Sỹ - Trưởng phòng Kinh tế xã Xuân Hòa đã ký Quyết định số 80/QĐ-KT phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu dự án Xây bờ kè hồ Đảng ủy xã với nguồn vốn từ Ngân sách xã (nguồn vốn đầu tư công). Trong đó, Gói thầu số 06 (xây lắp) có giá gói thầu được xác định là 2.473.625.916 đồng. Hình thức lựa chọn nhà thầu là đấu thầu rộng rãi qua mạng trong nước, phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ. Đến ngày 29/04/2026, hồ sơ mời thầu qua mạng (E-HSMT) chính thức được phê duyệt tại Quyết định số 95/QĐ-KT và đăng tải lên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia với mã số TBMT IB2600181180-00.

Mặc dù thông báo mời thầu rộng rãi, nhưng đến thời điểm đóng thầu vào lúc 16:00 ngày 08/05/2026, hệ thống ghi nhận một nhà thầu nộp hồ sơ dự thầu. Đó là Liên danh Xây dựng Bờ kè Đảng ủy xã Xuân Hòa (gồm Công ty TNHH Xây dựng Thương mại Dịch vụ Quốc Nam - Công ty TNHH Đầu tư Xây dựng và Thương mại Huy Hải Phát). Do không có đối thủ cạnh tranh, liên danh này bước vào vòng đánh giá hồ sơ do Công ty TNHH Tư vấn Xây dựng Ngân Anh Phát làm đơn vị tư vấn và Tổ trưởng Tổ chuyên gia Nguyễn Đức Anh thực hiện chấm thầu.

Sau bước làm rõ hồ sơ vào ngày 11/05/2026 nhằm bổ sung một số minh chứng kỹ thuật, đơn vị tư vấn đã xếp hạng nhà thầu này ở vị trí thứ nhất. Đến ngày 15/05/2026, ông Hồ Dũng Sỹ - Trưởng phòng Kinh tế xã Xuân Hòa đã ký Quyết định số 118/QĐ-KT phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu cho liên danh nêu trên. Giá trúng thầu được phê duyệt là 2.416.103.087 đồng, loại hợp đồng trọn gói với thời gian thực hiện trong 180 ngày.

Đáng chú ý, so với giá gói thầu ban đầu là 2.473.625.916 đồng, số vốn tiết kiệm được cho ngân sách địa phương sau đấu thầu rộng rãi chỉ là 57.522.829 đồng. Tỉ lệ tiết kiệm này đạt khoảng 2,33%.

Chân dung liên danh trúng thầu

Thành viên đứng đầu liên danh là Công ty TNHH Xây dựng Thương mại Dịch vụ Quốc Nam (mã số doanh nghiệp vn3502354311), có địa chỉ giao dịch tại số 11 đường Nguyễn Huệ, Phường Bà Rịa, TP Hồ Chí Minh. Doanh nghiệp này do ông Đinh Văn Cường làm Giám đốc kiêm người đại diện theo pháp luật. Lịch sử đấu thầu cho thấy tính đến tháng 05/2026 Công ty này đã tham gia tổng cộng khoảng 30 gói thầu, trúng 14 gói và trượt 15 gói. Tổng giá trị trúng thầu tích lũy đạt 19.256.300.365 đồng, trong đó giá trị với vai trò độc lập là 10.516.420.070 đồng và vai trò liên danh là 8.739.880.295 đồng.

Thành viên còn lại trong liên danh là Công ty TNHH Đầu tư Xây dựng và Thương mại Huy Hải Phát (mã số doanh nghiệp vn5801434086), có trụ sở tại số 215 đường Bùi Thị Xuân, Phường 1 Bảo Lộc, Tỉnh Lâm Đồng, do ông Nguyễn Văn Thi làm Giám đốc. Trong lịch sử hoạt động đấu thầu tính đến tháng 05/2026 doanh nghiệp này đã tham gia khoảng 37 gói thầu và trúng tới 28 gói, chủ yếu với vai trò độc lập (đạt giá trị 12.705.312.473 đồng).

Góc nhìn từ các chuyên gia pháp lý

Phân tích dưới góc độ chuyên môn, chuyên gia đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ cho rằng: "Pháp luật về đấu thầu hiện hành, cụ thể là Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 và Nghị định số 214/2025/NĐ-CP không cấm việc chỉ có một nhà thầu tham dự gói thầu đấu thầu rộng rãi qua mạng. Khi hệ thống đóng thầu, nếu chỉ có một hồ sơ, Tổ chuyên gia vẫn tiến hành chấm bình thường. Tuy nhiên, nếu tình trạng này diễn ra thường xuyên tại một chủ đầu tư, cơ quan quản lý cần rà soát lại xem tiêu chí trong hồ sơ mời thầu có cài cắm rào cản kỹ thuật hay không, nhằm bảo đảm tối ưu tính cạnh tranh và minh bạch".

Đồng quan điểm trên, dưới góc nhìn thượng tôn pháp luật, Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) nhận định: "Mục tiêu tối thượng của công tác đấu thầu là công bằng, hiệu quả kinh tế và trách nhiệm giải trình. Khi tỉ lệ tiết kiệm của một gói thầu đầu tư công chỉ đạt hơn 2%, vai trò thẩm định của các đơn vị độc lập như Công ty TNHH Thương mại Xây dựng Dịch vụ Hải Phát cần được đề cao để chứng minh tính sát sao của giá dự toán. Đồng thời, theo quy định mới nhất tại Thông tư số 79/2025/TT-BTC vừa ban hành, đối với các gói thầu xây lắp sử dụng ngân sách thanh toán qua Kho bạc Nhà nước, chủ đầu tư và nhà thầu bắt buộc phải thực hiện ký kết hợp đồng điện tử trực tiếp trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia. Điều này sẽ giúp các cơ quan thanh tra, giám sát dễ dàng theo dõi tiến độ giải ngân, kiểm soát chặt chẽ trách nhiệm pháp lý của từng thành viên liên danh trong suốt 180 ngày thi công công trình".