Dữ liệu công khai từ Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia (e-GP) ghi nhận trong năm 2026, Công ty TNHH MTV Xây dựng Trung Hoa (Công ty Trung Hoa) đã trúng một số gói thầu xây lắp có tổng giá trị hơn 28,6 tỷ đồng, với tỷ lệ giảm giá sau đấu thầu dao động từ 0,25% đến 1,20%. Đáng chú ý, có gói thầu ghi nhận nhà thầu chào giá thấp hơn hàng trăm triệu đồng nhưng không vượt qua bước đánh giá kỹ thuật.
Bỏ giá thấp hơn 675 triệu đồng nhưng trượt vòng kỹ thuật
Ngày 04/9/2026, Phó Chánh Văn phòng UBND tỉnh Lâm Đồng Đinh Ngọc Nhân ký Quyết định số 4287/QĐ-VP phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu qua mạng đối với Gói thầu số 10: Xây lắp + thiết bị, thuộc dự án Cải tạo, nâng cấp, sửa chữa nhà số 5 Nguyễn Thái Học, phường Xuân Hương - Đà Lạt thuộc Nhà khách UBND tỉnh Lâm Đồng (mã TBMT: IB2600367099).
Giá dự toán gói thầu: 24.110.422.200 đồng.
Đơn vị trúng thầu: Công ty TNHH MTV Xây dựng Trung Hoa.
Giá trúng thầu: 23.820.987.060 đồng.
Giá trị tiết kiệm: 289.435.140 đồng (tương ứng tỷ lệ tiết kiệm 1,20%).
Theo Biên bản mở thầu và Báo cáo đánh giá E-HSDT, gói thầu này còn có sự tham dự của Công ty TNHH Nhà Phát Lâm Đồng với giá dự thầu 23.145.624.055 đồng (thấp hơn giá trúng thầu của Công ty Trung Hoa 675.363.005 đồng).
Tuy nhiên, Công ty TNHH Nhà Phát Lâm Đồng bị đánh giá không đạt tại bước kỹ thuật. Báo cáo của Tổ chuyên gia (thuộc bên mời thầu/đơn vị tư vấn là Công ty TNHH Đầu tư và Xây dựng An Phát Đắk Nông) chỉ ra các điểm không phù hợp trong thuyết minh biện pháp thi công so với hồ sơ thiết kế: Thuyết minh đổ bê tông lót móng M200 trong khi thiết kế phê duyệt là M250; đúc bản thang BTCT M250 không có trong bản vẽ; thuyết minh lót móng Khối B sai thiết kế và thiếu biểu mẫu nghiệm thu.
Trúng thầu với tỷ lệ tiết kiệm 0,25% khi là nhà thầu duy nhất
Trước đó, tại gói thầu Thi công xây dựng công trình thuộc kế hoạch lựa chọn nhà thầu Trường THCS Nguyễn Bỉnh Khiêm (hạng mục: Sửa chữa, cải tạo, nâng cấp, mở rộng nhà hiệu bộ, nhà đa năng, nhà lớp học 8 phòng dãy A, dãy B; mã TBMT: IB2600234014) do Phòng Văn hóa - Xã hội phường Nam Gia Nghĩa làm chủ đầu tư:
Giá dự toán: 4.528.945.000 đồng (theo Quyết định phê duyệt số 30/QĐ-VHXH).
Diễn biến mở thầu ngày 05/6/2026: Chỉ có duy nhất 01 nhà thầu nộp E-HSDT là Công ty Trung Hoa.
Kết quả phê duyệt: Ngày 10/6/2026, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội phường Nam Gia Nghĩa Lê Thị Xuân ký Quyết định số 39/QĐ-VHXH phê duyệt Công ty Trung Hoa trúng thầu với giá 4.517.751.000 đồng.
Giá trị tiết kiệm: 11.194.000 đồng (tỷ lệ tiết kiệm 0,25%).
Dữ liệu doanh nghiệp trên e-GP cho thấy Công ty TNHH MTV Xây dựng Trung Hoa (MST: 6400075106; trụ sở tại TDP 1, đường Lê Thánh Tông, phường Đông Gia Nghĩa, tỉnh Lâm Đồng) do ông Nguyễn Chương Biên làm đại diện pháp luật. Tính đến đầu tháng 9/2026, doanh nghiệp đã tham gia khoảng 64 gói thầu, trúng 53 gói với tổng giá trị trúng thầu tích lũy đạt hơn 666,3 tỷ đồng.
Yêu cầu về trách nhiệm giải trình và hiệu quả kinh tế
Trao đổi về khía cạnh pháp lý, Luật sư Võ Quang Vinh (Đoàn Luật sư tỉnh Vĩnh Long) nhận định: Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (sửa đổi bởi Luật số 90/2025/QH15) và Nghị định số 214/2025/NĐ-CP quán triệt các nguyên tắc cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế. Trường hợp nhà thầu có giá dự thầu thấp bị loại do thuyết minh biện pháp thi công không đáp ứng yêu cầu kỹ thuật trọng yếu của E-HSMT là đúng quy trình đánh giá.
Dù vậy, đối với các gói thầu sử dụng vốn đầu tư công ghi nhận tỷ lệ tiết kiệm dưới 2% hoặc chỉ có một nhà thầu tham dự, chủ đầu tư cùng các đơn vị tư vấn đấu thầu (như Công ty TNHH Đầu tư và Xây dựng An Phát Đắk Nông, Công ty TNHH MTV Hoàng Thạch Đắk Nông) cần nâng cao trách nhiệm giải trình theo quy định của Luật Đấu thầu, Nghị định 214/2025/NĐ-CP, Thông tư 79/2025/TT-BTC, cũng như tinh thần chỉ đạo tại Chỉ thị 12/CT-TTg ngày 03/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ và Công văn 5557/BTC-QLĐT của Bộ Tài chính.
Báo Tri thức và Cuộc sống tiếp tục thông tin./.
QUY ĐỊNH VỀ BẢO ĐẢM CẠNH TRANH TRONG ĐẤU THẦU
Điều 6 Luật Đấu thầu và Điều 6 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định về tính độc lập giữa các bên để tránh tình trạng "vừa đá bóng, vừa thổi còi". Cụ thể, nhà thầu dự thầu phải độc lập về pháp lý và độc lập về tài chính với: Chủ đầu tư, bên mời thầu; Nhà thầu tư vấn lập, thẩm định hồ sơ mời thầu; Nhà thầu tư vấn đánh giá hồ sơ dự thầu, thẩm định kết quả lựa chọn nhà thầu.
Định nghĩa "độc lập về tài chính" được cụ thể hóa là: Không cùng thuộc một cơ quan hoặc tổ chức trực tiếp quản lý đối với đơn vị sự nghiệp; Không có cổ phần hoặc vốn góp của nhau trên 30%; Không cùng có cổ phần hoặc vốn góp trên 20% của một tổ chức khác. Quy định này nhằm đảm bảo mọi nhà thầu khi tham gia vào thị trường đều có cơ hội ngang nhau, không có sự ưu ái ngầm giữa đơn vị quản lý và đơn vị thực thi.
Năm 2026, với việc sắp xếp lại đơn vị hành chính, các chủ đầu tư tại 34 tỉnh/thành phố và các xã phải thực hiện rà soát nghiêm ngặt danh sách cổ đông của các nhà thầu. Nếu phát hiện nhà thầu có mối quan hệ sở hữu chéo với đơn vị tư vấn lập hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu đó sẽ bị loại ngay lập tức. Đây là lá chắn pháp lý quan trọng để ngăn chặn các "sân sau" của những người có thẩm quyền trong việc thâu tóm các gói thầu địa phương, bảo vệ quyền lợi của các doanh nghiệp làm ăn chân chính.