Theo tài liệu thu thập của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Long Khánh, TP Đồng Nai vừa hoàn tất công tác lựa chọn nhà thầu cho hai gói thầu xây lắp thuộc lĩnh vực giao thông công cộng. Đáng chú ý, cả hai gói thầu này đều ghi nhận chỉ có một doanh nghiệp tham gia nộp hồ sơ dự thầu và trúng thầu với giá sát nút giá dự toán, để lại tỷ lệ tiết kiệm cho ngân sách nhà nước ở mức nhỏ giọt.
Trúng 2 gói thầu trong một ngày với tỷ lệ tiết kiệm ngân sách dưới 0,5%
Cụ thể, tại Gói thầu số 6: Xây dựng (Bao gồm chi phí đảm bảo an toàn giao thông trong quá trình thi công) thuộc dự án Nâng cấp, cải tạo đường Lý Tự Trọng (Mã số E-TBMT: IB2600306776), giá gói thầu được đưa ra là 7.197.733.462 đồng. Trong vai trò là nhà thầu duy nhất tham gia nộp hồ sơ, Công ty TNHH Một thành viên Phương Phương Thịnh đã trúng thầu với giá 7.188.000.000 đồng. Sau đấu thầu, dòng vốn ngân sách nhà nước chỉ tiết kiệm được xấp xỉ 9.733.462 đồng, tương đương tỷ lệ tiết kiệm siêu thấp khoảng 0,14%. Gói thầu này được phê duyệt theo Quyết định số 167/QĐ-KTHTĐT ngày 02/07/2026 do Trưởng phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Long Khánh - Trần Huỳnh Dũ ký. Trước đó, dự án được Chủ tịch UBND phường Long Khánh - Tăng Quốc Lập ký quyết định phê duyệt số 1059/QĐ-UBND ngày 04/06/2026.
Cùng ngày 02/07/2026, Trưởng phòng Trần Huỳnh Dũ tiếp tục ký Quyết định số 168/QĐ-KTHTĐT phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu cho Gói thầu số 6 (Xây dựng) thuộc dự án Duy tu, sửa chữa các tuyến đường bị hư hỏng trên địa bàn phường Long Khánh (Mã số E-TBMT: IB2600285016). Gói thầu này có giá dự toán là 2.953.270.933 đồng. Tương tự kịch bản trước, Công ty TNHH Một thành viên Phương Phương Thịnh một mình tham gia và trúng thầu với giá 2.939.000.000 đồng. Con số tiết kiệm cho công quỹ đạt xấp xỉ 14.270.933 đồng, tương ứng tỷ lệ khoảng 0,48%. Dự án này có quyết định phê duyệt ban đầu số 902/QĐ-UBND ngày 22/04/2026 do Chủ tịch UBND phường Long Khánh - Tăng Quốc Lập ký phê duyệt.
Sự trùng khớp từ các đơn vị tư vấn trung gian
Ngoài việc cùng được phê duyệt trong một ngày và cùng chung một đơn vị trúng thầu, hai gói thầu trên còn có sự xuất hiện đồng bộ của các đơn vị tư vấn độc lập. Toàn bộ quá trình đánh giá hồ sơ dự thầu qua mạng (E-HSDT) đều được thực hiện bởi Tổ chuyên gia thuộc Công ty TNHH Thương mại Xây dựng DC. Đơn vị này đã ban hành Báo cáo đánh giá số 45 và Báo cáo số 46 vào cùng ngày 01/07/2026. Ở khâu thẩm định, Công ty TNHH Tư vấn Xây dựng Ngân Anh Phát cũng lập Báo cáo thẩm định số 198 và Báo cáo số 199 vào cùng ngày 02/07/2026 để làm cơ sở cho chủ đầu tư ra quyết định phê duyệt.
Dữ liệu lịch sử đấu thầu cho thấy, Công ty TNHH Một thành viên Phương Phương Thịnh (Mã số thuế: 3602602293, địa chỉ tại Khu Phố 11, Phường Long Khánh, TP Đồng Nai) là một cái tên quen thuộc tại thị trường đầu tư công địa phương. Doanh nghiệp này từng tham gia tổng cộng 140 gói thầu, trúng 84 gói thầu với tổng giá trị trúng thầu lũy kế đạt khoảng 472.753.324.663 đồng. Đáng chú ý, doanh nghiệp có mối quan hệ thường xuyên với Công ty TNHH Thương mại Xây dựng DC khi từng dự thầu 12 gói thầu do đơn vị tư vấn này làm bên mời thầu và ghi nhận kết quả trúng 6 gói thầu.
Bài toán về tính cạnh tranh và hiệu quả dòng vốn
Theo chuyên gia đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ việc các gói thầu tổ chức đấu thầu rộng rãi qua mạng công khai nhưng chỉ thu hút duy nhất một nhà thầu nộp hồ sơ là tình huống được pháp luật cho phép xử lý tiếp tục đánh giá. Tuy nhiên, khi hiện tượng này diễn ra liên tiếp tại nhiều dự án giao thông trên cùng một địa bàn và đem lại tỷ lệ tiết kiệm ngân sách dưới mức 0,5%, dư luận hoàn toàn có quyền đặt câu hỏi về tính cạnh tranh thực chất của hồ sơ mời thầu.
Dòng vốn đầu tư công cần được tối ưu hóa thông qua cơ chế thị trường bình đẳng, sòng phẳng nhằm mang lại lợi ích cao nhất cho ngân sách nhà nước. Khi một nhà thầu liên tục "độc diễn" trúng thầu sát giá, trách nhiệm giải trình về việc khảo sát giá dự toán cũng như việc lập hồ sơ mời thầu có thông thoáng, khách quan hay không cần được người đứng đầu cơ sở xem xét một cách nghiêm túc, thấu đáo để tránh các rào cản vô hình làm giảm sức hút đối với các nhà thầu có năng lực khác.
TRÁCH NHIỆM BẢO ĐẢM TÍNH CẠNH TRANH VÀ HIỆU QUẢ TRONG CÔNG TÁC ĐẤU THẦU
Theo quy định tại Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (sửa đổi bởi Luật 90/2025/QH15), mục tiêu cốt lõi của công tác đấu thầu là bảo đảm tính cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế. Khi tổ chức lựa chọn nhà thầu theo hình thức đấu thầu rộng rãi qua mạng, chủ đầu tư và bên mời thầu có trách nhiệm xây dựng hồ sơ mời thầu tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật, tuyệt đối không được đưa ra các điều kiện nhằm hạn chế sự tham gia của nhà thầu hoặc tạo lợi thế cho một hoặc một số nhà thầu gây ra sự cạnh tranh không bình đẳng.
Đối với trường hợp đến thời điểm đóng thầu chỉ có một nhà thầu tham gia nộp hồ sơ, Nghị định 214/2025/NĐ-CP và Thông tư 79/2025/TT-BTC đã quy định rõ quy trình xử lý tình huống nhằm kiểm soát chặt chẽ chất lượng và giá trị pháp lý của gói thầu. Chủ đầu tư có quyền gia hạn thời điểm đóng thầu để tăng thêm số lượng nhà thầu hoặc cho phép mở thầu ngay để tiến hành đánh giá hồ sơ. Tuy nhiên, dù xử lý theo phương án nào, hồ sơ dự thầu của nhà thầu duy nhất vẫn phải trải qua đầy đủ các bước đánh giá khắt khe về năng lực kỹ thuật, kinh nghiệm thực hiện hợp đồng tương tự và giải pháp tài chính.
Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 03/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ và Công văn 5557/BTC cũng nhấn mạnh việc tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra và giám sát đối với các gói thầu có tỷ lệ tiết kiệm thấp hoặc các gói thầu thường xuyên chỉ có một nhà thầu trúng thầu. Cơ quan quản lý nhà nước yêu cầu người đứng đầu các chủ đầu tư phải chịu trách nhiệm toàn diện trước pháp luật về tính chính xác của giá dự toán gói thầu, chất lượng của đơn vị tư vấn thẩm định, đồng thời phải có giải pháp cụ thể để nâng cao tỷ lệ tiết kiệm ngân sách, bảo đảm tối ưu hóa hiệu quả sử dụng nguồn vốn đầu tư công tại các địa phương.
![Lâm Đồng: Khoảng trống minh bạch tại các gói thầu chỉ định của Công ty Thành Công [Kỳ 2]](https://cdn.kienthuc.net.vn/images/c6a54639258df8851c3f9673f0474cd77278e397d43dc50e765a1117dc131ab53f68cc21124a7e196be24b1568e86ec7f3ef6bbb8238f8c91cf222400a4d3ec9/screen-shot-2026-07-08-at-152154.png.avif)
![Hệ sinh thái đấu thầu tại xã An Viễn, TP Đồng Nai: Trách nhiệm giải trình của chủ đầu tư [Kỳ 3]](https://cdn.kienthuc.net.vn/images/cb75f7a2c8b44ef8bf1384f3e96667565f1e98339dc93686f22c35e95ac8d96bae28b3343e36bf7e1ed2a8ef1804adc5/4-5559.png.avif)
