Phát hiện bàn thờ La Mã 1.900 năm tuổi ở Scotland

Quá trình khảo sát tại Edinburgh, các nhà khảo cổ đã phát hiện bàn thờ cổ “Altar to Sol”, hé lộ những nghi lễ bí ẩn thờ thần Mặt trời trong quân đội La Mã.

Trước khi các công nhân bắt đầu xây dựng một khu nhà thi đấu cricket mới tại công viên Lewisvale, phía Đông Edinburgh, Scotland vào năm 2010, các nhà khảo cổ học đã đến khảo sát khu vực này. Trong quá trình làm việc, họ đã phát hiện một bàn thờ độc đáo từ thời La Mã, từng được sử dụng để thờ cúng thần Mặt trời trong một nghi lễ bí ẩn, chỉ dành cho nam giới.

Bàn thờ có tên Altar to Sol được tìm thấy trong tình trạng bị vỡ thành 2 mảnh. Được làm bằng đá sa thạch màu vàng nhạt, hiện vật ban đầu cao khoảng 1,23m. Bốn bức tượng nữ bán thân tượng trưng cho 4 mùa được đặt trên đỉnh của bàn thờ. Ở giữa hiện vật là một khuôn mặt tượng trưng cho thần Mặt trời Sol và được chạm khắc trong một vòng tròn. Đôi mắt, miệng và 6 tia sáng trên vương miện của thần Sol đã được khoét rỗng để ánh sáng có thể được chiếu vào từ phía sau. Dấu vết của sơn đỏ được tìm thấy ở mặt trước của bàn thờ và hai bên có chạm khắc vòng nguyệt quế.

Dựa trên dòng chữ khắc, các chuyên gia nhận định Altar to Sol dường như được một người lính tên là Gaius Cassius Flavianus - người có thể là chỉ huy căn cứ quân sự La Mã ở Inveresk, Scotland - cho người làm ra. Vào năm 142 sau Công nguyên, pháo đài ở Inveresk được xây dựng dọc theo Bức tường Antonine - nơi các binh lính La Mã được cử đến để bảo vệ biên giới phía Bắc của đế chế.

nha-2.png
Altar to Sol có niên đại khoảng 1.900 tuổi. Ảnh: National Museums Scotland.

Theo Bảo tàng Quốc gia Scotland, nơi gần đây đã mua lại Altar to Sol và bàn thờ khác tôn vinh thần Mithras, những hiện vật này từng có ý nghĩa quan trọng đối với những người tham gia các nghi lễ tôn giáo bí mật. Thần Mithras trong thần thoại được sinh ra từ một tảng đá và thường được miêu tả đang giết một con bò đực. Thần Sol đóng một vai trò quan trọng trong giáo phái Mithras và đôi khi được đồng nhất với thần Mithras.

Các đền thờ Mithras, được gọi là Mithraea, luôn nằm dưới lòng đất và chỉ đàn ông mới được phép tham gia các nghi lễ bí ẩn, vốn được cho là tôn vinh chiến thắng của ánh sáng trước bóng tối cũng như chiến thắng của cái thiện trước cái ác.

“Trong bóng tối của ngôi đền, bạn sẽ thấy những tia sáng và đôi mắt của thần mặt trời đang nhìn chằm chằm vào mình”, Fraser Hunter - người phụ trách khảo cổ học thời Đồ sắt và La Mã tại Bảo tàng Quốc gia Scotland cho hay.

Các bàn thờ dành cho thần Sol và thần Mithras là độc nhất vô nhị ở Scotland và cho thấy niềm tin của những người lính đóng quân dọc theo Bức tường Antonine. Mithras và Sol đã mang lại cho những người lính “niềm tin rằng có cuộc sống sau cái chết”.

Hai bàn thờ chạm khắc quý hiếm trên sẽ được trưng bày tại Bảo tàng Quốc gia Scotland bắt đầu từ ngày 14/11/2026.

Mời độc giả xem video: 24 phút trải nghiệm cận tử khiến cô gái thay đổi hoàn toàn suy nghĩ về cái chết.

Tranh khảm La Mã hé lộ bí mật thú vị về võ sĩ giác đấu

Bức tranh khảm có từ thế kỷ 3 mô tả một phụ nữ đang chiến đấu với con báo trong đấu trường La Mã. Phát hiện này hé mở bí mật bất ngờ về võ sĩ giác đấu.

Lần đầu tiên, hình ảnh một phụ nữ La Mã chiến đấu với quái thú trong đấu trường La Mã đã được các chuyên gia xác định thông qua nghiên cứu bức tranh khảm có niên đại từ thế kỷ 3.

Mặc dù các văn bản cổ ghi chép về việc một số nữ võ sĩ giác đấu đã chiến đấu với những loài động vật hung dữ như hổ, báo... trong đấu trường của đế chế La Mã nhưng đây là bằng chứng trực quan đầu tiên cho thấy điều này đã xảy ra.

Khám phá thành phố La Mã phát lộ giữa núi rừng châu Phi

Giữa vùng núi non hoang sơ của Bắc Phi, Djémila hiện lên như một ký ức La Mã bị thời gian bỏ quên nhưng chưa từng biến mất.

Djémila, còn được biết đến với tên cổ là Cuicul, một trong những di sản La Mã được bảo tồn tốt nhất tại Bắc Phi. Nằm ở vùng núi phía Đông Bắc Algeria, ở độ cao khoảng 900 mét so với mực nước biển, Djémila mang một vẻ đẹp vừa hùng vĩ vừa tĩnh lặng, như thể thời gian đã chậm lại giữa những cột đá cổ xưa và quảng trường rộng lớn.

Tìm thấy hiện vật 'lạ' mô tả hoàng đế La Mã trong hình dáng pharaoh Ai Cập

Một phiến đá khắc hình hoàng đế La Mã Tiberius trong vai trò pharaoh được các chuyên gia tìm thấy trong quá trình trùng tu quần thể đền Karnak ở Luxor, Ai Cập.

aiii-1.jpg
Các nhà khảo cổ học ở Ai Cập đã phát hiện một phiến đá sa thạch khoảng 2.000 năm tuổi mô tả hoàng đế La Mã Tiberius trong hình dáng pharaoh. Phiến đá có hình chữ nhật, còn được gọi là stela hay stele (tấm bia đá - phiến đá với hình vẽ trên chúng). Ảnh: Egyptian Ministry of Tourism and Antiquities.
aiii-2.jpg
Tấm bia, có kích thước khoảng 60 x 40 cm, có niên đại từ thời trị vì của hoàng đế Tiberius (năm 14 đến 37 sau Công nguyên), cho thấy nó khắc họa hình ảnh vị hoàng đế La Mã quyền lực này. Ảnh: Egyptian Ministry of Tourism and Antiquities.

Đọc nhiều nhất

Tin mới