Phát hiện từ trường ở các ngoại hành tinh, tồn tại sự sống ngoài Hệ Mặt trời?

Các nhà thiên văn học tìm được bằng chứng về sự hiện diện của từ trường trên các ngoại hành tinh, mở ra kỳ vọng sẽ có thể tìm thấy sự sống ngoài Hệ Mặt trời.

Dựa trên hành vi của gió trên 7 hành tinh khí khổng lồ và nóng ở ngoài Hệ Mặt trời, các nhà thiên văn học đã tìm được bằng chứng mạnh mẽ nhất cho thấy các ngoại hành tinh cũng sở hữu từ trường như Trái đất và 5 hành tinh khác trong Hệ Mặt trời.

Các nhà thiên văn học có phát hiện mới dựa trên các quan sát bằng kính viễn vọng ở Chile và bang Hawaii (Mỹ). Khám phá này cung cấp thêm hiểu biết về các ngoại hành tinh khi cho thấy ít nhất một số hành tinh có chung đặc điểm quan trọng với 6 trong số 8 hành tinh trong Hệ Mặt trời.

Từ trường là một trường lực vô hình được tạo ra bởi sự chuyển động của vật chất dẫn điện sâu bên trong một hành tinh, tức lõi kim loại nóng chảy, kết hợp với sự quay của hành tinh.

anhhh-1.png
Chuyên gia phát hiện từ trường tại một số hành tinh khí khổng lồ và nóng ở ngoài Hệ Mặt trời. Ảnh: International Gemini Observatory/NOIRLab/NSF/AURA/M. Garlick.

Nhà thiên văn học Julia Seidel thuộc Đài quan sát Côte d'Azur của Pháp cho hay, từ trường đóng vai trò "rất phức tạp trong việc giữ lại khí quyển" bằng cách làm chệch hướng các hạt tích điện bắn phá các hành tinh.

Trong Hệ Mặt trời, Trái đất, sao Mộc và sao Thổ có từ trường hoạt động mạnh trong khi sao Kim và sao Hỏa thì không.

Đối với các nhà khoa học, việc kiểm tra, xác định chính xác những gì đang xảy ra ở các hành tinh ngoài Hệ Mặt trời được đánh giá là nhiệm vụ rất khó khăn.

Thông qua việc nắm rõ tác động của từ trường trong của các hành tinh khí khổng lồ nóng, giới khoa học đang ngày càng có hiểu biết đầy đủ hơn về vai trò của chúng trong khí quyển hành tinh.

Ban đầu, nhóm của nhà thiên văn học Seidel không có ý định đo từ trường mà tập trung nghiên cứu về gió. Họ khảo sát 7 hành tinh khí khổng lồ với nhiệt độ có thể đạt gần 2.000 độ C. Những hành tinh này có "thành phần hoàn toàn chưa được biết đến trong Hệ Mặt trời của chúng ta".

Những hành tinh khí khổng lồ và nóng nằm rất gần ngôi sao chủ nên bị khóa thủy triều. Điều này có nghĩa là chúng luôn có một mặt hướng về phía ngôi sao chủ, tương tự như việc cùng một mặt của Mặt trăng luôn hướng về Trái đất.

Do vậy, một mặt của những hành tinh khí khổng lồ và nóng sẽ luôn có nhiệt độ cực cao trong khi mặt còn lại chìm trong đêm tối vĩnh cửu. Sự chênh lệch nhiệt độ cực lớn ở 2 mặt đã tạo ra những cơn gió rất mạnh, có vận tốc từ 7.200 - 25.000 km/giờ.

“Bước đột phá này mở ra một chân trời hoàn toàn mới trong nghiên cứu về các hành tinh ngoài Hệ Mặt trời. Đây là lần đầu tiên chúng ta có thể so sánh từ trường của các thế giới khác - một bước quan trọng hướng tới việc cuối cùng hiểu được những hành tinh nào có thể duy trì sự sống, giữ được nước. Thậm chí, có lẽ một ngày nào đó chúng ta sẽ biết được ngoại hành tinh nào có thể tồn tại sự sống”, nhà thiên văn học Seidel cho hay.

Mời độc giả xem video: Hiện tượng "siêu trăng máu" xuất hiện khiến nhiều người trên thế giới háo hức.

Liệu Trái Đất có thể thoát khỏi nguy cơ bị Mặt trời 'nuốt chửng'?

Các nhà thiên văn học phát hiện ra rằng, các sao khổng lồ đỏ có sức phá hoại đối với các hành tinh lân cận lớn hơn dự kiến.

Các nhà thiên văn học sử dụng Vệ tinh Khảo sát Ngoại hành tinh Quá cảnh (TESS) của NASA, đã phát hiện ra rằng các ngôi sao già ở giai đoạn được gọi là "sao khổng lồ đỏ" có sức tàn phá đối với các hành tinh gần quỹ đạo của nó mạnh hơn so với suy nghĩ trước đây. Phát hiện này rất quan trọng để hiểu được số phận của Trái đất và toàn bộ hệ mặt trời khi Mặt trời tiến hóa thành sao khổng lồ đỏ trong tương lai.

Cụ thể, các nhà khoa học sử dụng Vệ tinh Khảo sát Ngoại hành tinh Quá cảnh (TESS ) để tìm kiếm các hành tinh ngoài hệ mặt trời bằng cách quan sát sự giảm độ sáng mờ nhạt của ánh sáng sao khi một hành tinh ngoài hệ mặt trời đi ngang qua phía trước ngôi sao chủ của nó (gọi là hiện tượng "quá cảnh"). Các nhà nghiên cứu bắt đầu với dữ liệu ban đầu từ các hệ hành tinh của gần 500.000 ngôi sao chủ, cuối cùng lọc ra khoảng 15.000 tín hiệu hành tinh tiềm năng được Vệ tinh Khảo sát Ngoại hành tinh Quá cảnh ( TESS ) phát hiện.

Hành tinh tiềm năng sự sống cách Trái đất 146 năm ánh sáng

Một hành tinh tiềm năng có khả năng sinh sống mới đã được phát hiện trong Dải Ngân hà, cách Trái đất khoảng 146 năm ánh sáng.

Một nhóm các nhà nghiên cứu do Đại học Nam Queensland ở Úc dẫn đầu đã phát hiện ra một hành tinh ứng cử viên "có khả năng sinh sống" mới. Nó có tên là HD 137010 b, nằm trong Dải Ngân hà. Về quy mô, hành tinh này lớn hơn Trái đất một chút và cách Trái đất chúng ta khoảng 146 năm ánh sáng.

anh-chup-man-hinh-2026-06-01-090657.png
Hành tinh HD 137010 b này có khả năng được cấu tạo từ đá. Ảnh: @NASA.

Sao Hỏa từng có những 'bãi biển nghỉ dưỡng'

Liệu sao Hỏa từng có những "bãi biển nghỉ dưỡng"? Các nhà khoa học phát hiện bằng chứng về những tuyến đường thủy cổ đại.

Gần đây, một nhóm nghiên cứu quốc tế do Đại học Pennsylvania dẫn đầu, thông qua phân tích dữ liệu địa chất thu thập được bởi tàu thám hiểm sao Hỏa Zhurong của Trung Quốc, đã phát hiện bằng chứng mạnh mẽ về các vùng nước và bãi biển cổ đại nằm dưới bề mặt khu vực Utopia Planitia trên sao Hỏa, với cấu trúc tương tự như đường bờ biển của Trái Đất.

Điều này cho thấy sao Hỏa có thể đã từng sở hữu các đại dương và bãi biển nghỉ dưỡng giống như trên Trái Đất, tạo ra môi trường lý tưởng cho sự phát triển của sự sống. Phát hiện này giúp chúng ta hiểu rõ hơn về quá khứ của sao Hỏa và khả năng tồn tại sự sống cổ đại trong vũ trụ.

Đọc nhiều nhất

Tin mới