Theo tìm hiểu của Báo Tri thức và Cuộc sống, Văn phòng HĐND và UBND xã Ninh Gia (tỉnh Lâm Đồng) vừa hoàn tất quy trình lựa chọn nhà thầu cho Gói thầu số 03: Thi công xây dựng công trình thuộc dự án Xây dựng nhà thi đấu đa năng Trường THCS Ninh Gia. Dự án có tổng mức đầu tư 6,2 tỷ đồng, được phê duyệt Báo cáo kinh tế - kỹ thuật tại Quyết định số 229/QĐ-UBND ngày 04/03/2026 do Phó Chủ tịch UBND xã Ninh Gia - Trương Minh Hải ký, sử dụng nguồn vốn đầu tư công ngân sách xã năm 2026.
Cuộc so kè sít sao giữa hai nhà thầu
Gói thầu số 03 có giá được phê duyệt là 5,488 tỷ đồng, lựa chọn nhà thầu theo hình thức đấu thầu rộng rãi qua mạng trong nước, phương thức Một giai đoạn một túi hồ sơ và loại hợp đồng trọn gói với thời gian thi công 150 ngày. Căn cứ Quyết định phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu số 18/QĐ-VP ngày 08/05/2026 và Quyết định phê duyệt E-HSMT số 21/QĐ-VP ngày 18/05/2026 do Chánh Văn phòng HĐND & UBND xã Ninh Gia - Quách Anh Sơn ký, gói thầu phát hành hồ sơ mời thầu từ ngày 19/05/2026 và đóng thầu vào chiều ngày 28/05/2026.
Biên bản mở thầu ghi nhận 02 nhà thầu tham dự gồm: Công ty TNHH Tư vấn Thiết kế và Xây dựng M-Home đề xuất giá dự thầu 5,433 tỷ đồng và Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Xây dựng Ngọc Cường đề xuất giá dự thầu 5,486 tỷ đồng. Khoảng cách chênh lệch giá dự thầu giữa hai bên chỉ là 52.696.928 đồng, tương đương biên độ chênh lệch rất nhỏ khoảng 0,96%.
Công tác đánh giá hồ sơ dự thầu do Công ty TNHH Tư vấn và Xây dựng Sao Vệ thực hiện với Tổ chuyên gia gồm ba thành viên do ông Nguyễn Đức Hân làm Tổ trưởng. Tại Báo cáo đánh giá số 0106/BCĐG-SV ngày 01/06/2026, cả hai nhà thầu đều được đánh giá đạt yêu cầu về tính hợp lệ, năng lực kinh nghiệm cũng như tiêu chuẩn kỹ thuật. Do cùng vượt qua bước kỹ thuật, việc phân định thứ hạng được căn cứ vào giá dự thầu theo phương pháp giá thấp nhất. Kết quả, Công ty M-Home xếp hạng thứ nhất, còn Công ty Ngọc Cường xếp hạng thứ hai.
Sau khi Công ty TNHH Bảo An Phát Lâm Đồng hoàn tất Báo cáo thẩm định số 0406/BCTĐ-BAP, ngày 05/6/2026, Chánh Văn phòng Quách Anh Sơn đã ký ban hành Quyết định số 43/QĐ-VP phê duyệt cho Công ty TNHH Tư vấn Thiết kế và Xây dựng M-Home trúng thầu với giá 5,433 tỷ đồng. So với giá gói thầu 5,488 tỷ đồng, tiết kiệm khoảng 54.741.275 đồng, tương ứng xấp xỉ 1%.
Năng lực Công ty M-Home
Hồ sơ doanh nghiệp ghi nhận, Công ty TNHH Tư vấn Thiết kế và Xây dựng M-Home (mã số thuế: 5801419842) được thành lập từ tháng 11/2019, đặt trụ sở tại số 70 đường Trần Nhân Tông, xã Đức Trọng, tỉnh Lâm Đồng và đăng ký địa chỉ giao dịch ngay tại xã Ninh Gia. Nhà thầu đã tham gia 47 gói thầu trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, trúng 42 gói và chỉ trượt 3 gói, 1 gói chưa có kết quả, 1 gói bị hủy. Tổng giá trị trúng thầu lũy kế đạt khoảng 107,352 tỷ đồng. Địa bàn tham gia của doanh nghiệp tập trung tới 44/47 gói thầu tại tỉnh Lâm Đồng.
Trước đó, Công ty M-Home đã từng tham gia và trúng 4/4 gói thầu do Văn phòng HĐND & UBND xã Ninh Gia làm chủ đầu tư với tổng giá trị trúng thầu khoảng 9,3 tỷ đồng.
Yêu cầu cạnh tranh thực chất và kỷ luật chi tiêu công
Việc một gói thầu xây dựng trường học có sự tham gia của 02 nhà thầu nhưng giá bỏ thầu bám sát nhau và tỷ lệ tiết kiệm ngân sách chỉ đạt khoảng 1% đã thu hút sự chú ý của dư luận về tính cạnh tranh thực chất của cuộc thầu.
Bình luận dưới góc độ pháp lý, theo Luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM), Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 90/2025/QH15) và Nghị định số 214/2025/NĐ-CP đặt ra mục tiêu cốt lõi là bảo đảm cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế. Khi các nhà thầu cùng tham dự một cuộc thầu nhưng biên độ chênh lệch giá thấp, mức độ cạnh tranh về chi phí chưa được phát huy tối đa, dẫn đến giá trị giảm trừ cho nguồn vốn đầu tư công còn ở mức khiêm tốn.
Dưới góc nhìn quản lý tài chính, theo chuyên gia Đào Giang, Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 03/04/2026 của Thủ tướng Chính phủ và hướng dẫn của Bộ Tài chính tại Công văn số 5557/BTC ngày 05/05/2026 đã quán triệt rất rõ yêu cầu siết chặt kỷ luật, thực hiện các giải pháp tiết kiệm và cắt giảm chi phí trong đấu thầu đầu tư công năm 2026. Đối với các dự án trường học cơ sở sử dụng nguồn vốn ngân sách địa phương, chủ đầu tư cần nâng cao chất lượng công tác lập dự toán, rà soát E-HSMT để tạo điều kiện thu hút rộng rãi nhiều nhà thầu tham gia, đồng thời phát huy vai trò thương thảo giảm giá trong quá trình hoàn thiện hợp đồng nhằm tối ưu hóa từng đồng vốn đầu tư phát triển.
BẢO ĐẢM CẠNH TRANH THỰC CHẤT VÀ TRÁCH NHIỆM CỦA CHỦ ĐẦU TƯ TRONG QUẢN LÝ CHI PHÍ ĐẦU TƯ CÔNG
Tại Điều 6 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 90/2025/QH15) quy định rõ: Nhà thầu tham dự thầu gói thầu xây lắp phải độc lập về pháp lý và độc lập về tài chính với chủ đầu tư, bên mời thầu và các nhà thầu khác cùng tham dự thầu. Khoản 3 Điều 44 của luật này cũng nghiêm cấm hồ sơ mời thầu đưa ra các điều kiện hạn chế sự tham gia của nhà thầu hoặc nhằm tạo lợi thế cho một hoặc một số nhà thầu gây ra sự cạnh tranh không bình đẳng. Đồng thời, khoản 12 Điều 78 quy định người đứng đầu chủ đầu tư phải chịu trách nhiệm toàn diện trước pháp luật và người có thẩm quyền về việc tổ chức lựa chọn nhà thầu, quản lý thực hiện hợp đồng cũng như bảo đảm tiến độ, chất lượng và hiệu quả kinh tế của gói thầu.
Cụ thể hóa quy định pháp luật, Điều 4 Nghị định số 214/2025/NĐ-CP của Chính phủ yêu cầu các bên tham gia hoạt động đấu thầu phải bảo đảm tính độc lập, khách quan, không để phát sinh xung đột lợi ích. Quy trình đánh giá E-HSDT và thẩm định kết quả lựa chọn nhà thầu đòi hỏi tổ chuyên gia và đơn vị thẩm định phải thực hiện nghiêm túc, khách quan, trung thực, phản ánh đúng thực chất năng lực và đề xuất tài chính của từng nhà thầu.
Nhằm siết chặt kỷ luật tài chính trong năm 2026, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 03/04/2026 về tăng cường, nâng cao hiệu lực, hiệu quả, trách nhiệm trong công tác đấu thầu. Triển khai chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tài chính đã ban hành Công văn số 5557/BTC ngày 05/05/2026 hướng dẫn thực hiện tiết kiệm trong đấu thầu các dự án đầu tư công. Văn bản yêu cầu các bộ, ngành và chính quyền địa phương triển khai đồng bộ các giải pháp cắt giảm chi phí chưa cần thiết, nâng cao chất lượng lập giá gói thầu và đẩy mạnh thương thảo giảm giá trong quá trình hoàn thiện hợp đồng đối với trường hợp đấu thầu rộng rãi nhằm phát huy tối đa hiệu quả nguồn vốn ngân sách nhà nước.