Trưa 30/1, Mai Anh Nhật, 43 tuổi, trú tại xã Hậu Nghĩa, tỉnh Tây Ninh điều khiển xe bán tải chở con gái đi học di chuyển đến giao lộ ĐT825 –đường Ba Son Gò Mối (xã Hậu Nghĩa) thì dừng phương tiện chờ đèn đỏ.

Lúc này xe ô tô do ông N.V.H. (SN 1962, trú tại TP HCM) định vượt qua Nhật nên dẫn đến va chạm. Sau đó, Nhật lao vào tấn công ông H. vào vùng đầu và vùng hông khiến ông H. bất tỉnh. Nạn nhân nhập viện trong tình trạng xuất huyết não, sau đó tử vong.

Trao đổi với PV Tri thức và Cuộc sống, TS.LS Đặng Văn Cường, Trưởng Văn phòng Luật sư Chính Pháp cho rằng, hành vi của tài xế Mai Anh Nhật trong tình huống này là cố ý gây thương tích dẫn đến hậu quả chết người chứ không đơn giản chỉ là hành vi gây rối trật tự công cộng. Với diễn biến sự việc như trên, cơ quan điều tra tạm giữ hình sự đối tượng Nhật để xác minh làm rõ, xử lý hình sự là có căn cứ.

Kết quả xác minh bước đầu của cơ quan điều tra xác định Mai Anh Nhật đã hành hung tài xế 64 tuổi khi giải quyết tai nạn giao thông dẫn đến hậu quả nạn nhân tử vong. Hành vi của đối tượng này rất côn đồ, hung hãn, thể hiện ý thức coi thường pháp luật, xâm phạm nghiêm trọng đến sức khỏe và tính mạng của nạn nhân. Hành vi có dấu hiệu tội phạm nên việc bắt giữ, xử lý đối tượng này có căn cứ.

Nhật hoàn toàn nhận thức được pháp luật nghiêm cấm hành vi xâm phạm đến tính mạng, sức khỏe của người khác, nhận thức được hành vi đánh người của mình là vi phạm pháp luật nhưng vẫn cố ý thực hiện hành vi và mong muốn hậu quả thương tích cho nạn nhân xảy ra.

Theo luật sư Cường, hành vi của Nhật rõ ràng là cố ý gây thương tích, đối tượng nhận thức rõ hành vi đấm vào người nạn nhân, đá vào người nạn nhân là gây ra thương tích nhưng vẫn cố ý thực hiện hành vi và mong muốn hậu quả thương tích xảy ra.

Pháp luật quy định tội cố ý gây thương tích là cấu thành hình thức, cần phải có tỷ lệ thương tích xảy ra, thương tích có thể từ 1% đến 100% và thậm chí hậu quả có thể là “làm chết người”. Tuy nhiên, hậu quả chết người trong tội cố ý gây thương tích là vô ý đối với hậu quả. Nếu cố ý tước đoạt tính mạng của người khác sẽ không xử lý về tội danh này mà xử lý về tội giết người được quy định tại điều 123 Bộ luật Hình sự.

Về mặt lý luận, cả tội giết người quy định tại Điều 123 Bộ luật Hình sự và tội cố ý gây thương tích quy định tại Điều 134 Bộ luật Hình sự đều có thể có hậu quả chết người xảy ra. Tuy nhiên, hai tội này khác nhau ở chỗ tội cố ý gây thương tích (dẫn đến hậu quả chết người) là cố ý đối với hành vi gây thương tích và “vô ý đối với hậu quả chết người” (đối tượng không nhận thức được hậu quả có thể dẫn đến chết người và không mong muốn hậu quả chết người xảy ra).

Còn tội giết người là cố ý đối với hành vi tước đoạt trái pháp luật tính mạng của người khác, lỗi trong tội danh này là “cố ý đối với hậu quả”: Người phạm tội nhận thức rõ hành vi của mình có thể dẫn đến chết người nhưng vẫn cố ý thực hiện hành vi gây nguy hiểm cho nạn nhân và mong muốn hoặc bỏ mặc hậu quả chết người xảy ra).

Trong một số trường hợp nếu sử dụng hung khí nguy hiểm tấn công vào những vùng trọng yếu trên cơ thể nạn nhân không cần hậu quả nạn nhân phải tử vong vẫn xử lý về tội giết người.

Còn trường hợp sử dụng tay chân, tấn công vào những vùng hiểm yếu trên cơ thể nạn nhân, không nhận thức được hậu quả nạn nhân có thể tử vong và không tất yếu dẫn đến hậu quả nạn nhân tử vong chỉ xử lý về tội cố ý gây thương tích, nếu không may hậu quả chết người xảy ra, hình phạt có thể tới 14 năm tù theo quy định tại khoản 4, Điều 134 Bộ luật Hình sự.

Bởi vậy trong tình huống này, với kết quả xác minh bước đầu có căn cứ để khởi tố tội cố ý gây thương tích theo quy định tại khoản 4 điều 134 Bộ luật Hình sự. Nếu quá trình điều tra có căn cứ cho thấy đối tượng này có động cơ, mục đích giết người hoặc hành vi rõ ràng có thể dẫn đến chết người có thể chuyển tội danh sang tội giết người.

Tuy nhiên, không phải mọi hành vi đấm đá vào những chỗ hiểm yếu trên cơ thể nạn nhân đều tất yếu dẫn đến hậu quả nạn nhân tử vong và không phải ai cũng nhận thức được hậu quả trong tình huống sử dụng tay chân để giải quyết mâu thuẫn. Trong những tình huống như thế này nếu đối tượng không sử dụng hung khí, không am hiểu về huyệt đạo, không có động cơ giết người rất khó có căn cứ để xử lý về tội giết người, hậu quả chết người trong những tình huống như thế này thường được xác định là hậu quả hy hữu và ngoài ý muốn.

Dù xử lý về tội danh nào chăng nữa, hành vi của đối tượng này cũng rất đáng lên án, là hành vi côn đồ, hung hãn, thể hiện ý thức coi thực pháp luật nên hình phạt sẽ rất nghiêm khắc để răn đe, giáo dục với đối tượng này và phòng người chung cho xã hội.