Hiện vật 2.500 năm tuổi hé lộ tập tục tang lễ của người Ai Cập cổ đại

Tấm vải liệm làm từ hàng ngàn hạt cườm nhiều màu sắc khoảng 2.500 tuổi hé lộ tập tục tang lễ độc đáo của người Ai Cập cổ đại.

Khoảng 2.500 năm trước, người Ai Cập cổ đại đã tạo ra những tấm vải liệm vô cùng tinh xảo làm từ hàng ngàn hạt cườm màu sắc nhiều màu sắc. Chúng thường được đặt lên trên xác ướp được quấn trong vải lanh và tượng trưng cho việc khắc họa người chết trông giống như Osiris - vị thần cai quản thế giới bên kia và sự sinh sản.

Tấm vải liệm đính hạt cườm này nằm trong bộ sưu tập của Viện Nghệ thuật Chicago (AIC). Nó được mua vào cuối thế kỷ 19 từ Mục sư Chauncey Murch - một nhà sưu tập nhiệt thành các tác phẩm nghệ thuật Ai Cập cổ đại. Hiện vật có kích thước 45,7 x 40 cm. Với kích thước này, tấm vải liệm đính hạt cườm có thể phủ kín đầu và phần ngực trên của người quá cố.

hanhh-6.png
Tấm vải liệm khoảng 2.500 tuổi được làm từ hàng ngàn hạt cườm nhiều màu sắc. Ảnh: Art Institute of Chicago, Gift of Henry H. Getty and Charles L. Hutchinson (CC0, Public Domain).

Theo nhà Ai Cập học Emily Teeter - người đã công bố một phân tích chi tiết về hiện vật này cho bảo tàng, tấm vải liệm gồm 3 phần chính: một khuôn mặt người, một con bọ hung có cánh và vòng cổ rộng.

Khuôn mặt của người này được tạo hình chủ yếu từ những hạt cườm màu xanh đậm, trong khi các đường nét trên khuôn mặt và lớp trang điểm mắt được thể hiện một cách trừu tượng bằng các hạt cườm màu đen, đỏ và vàng. Một bộ râu giả tương tự như trên mặt nạ của pharaoh Tutankhamun đã được thêm vào bằng các hạt cườm màu xanh ngọc. Việc sử dụng nhiều hạt cườm màu xanh lam có thể nhằm ám chỉ đến nữ thần bầu trời Nut - vị thần đôi khi được miêu tả như một chuỗi các ngôi sao trên bầu trời xanh.

Ngay dưới hình khuôn mặt là hình ảnh bọ cánh cứng được tạo thành từ những hạt cườm nhiều màu. Theo AIC, hình ảnh này có lẽ gợi liên tưởng đến Khepri - vị thần Mặt trời mang gương mặt bọ cánh cứng, đại diện cho sự sáng tạo và đổi mới. Mặc dù bùa hình bọ hung thường được đặt vào xác ướp trong quá trình ướp xác nhưng hiện vật khoảng 2.500 tuổi này lại khắc họa hình ảnh bọ cánh cứng bằng hạt cườm trên chính tấm vải liệm.

Bên dưới con bọ hung là một chiếc vòng cổ được làm từ các hạt cườm màu xanh đậm, đỏ, vàng, đen và xanh nhạt, tạo thành một chuỗi các bông hoa sen vàng và các bông hoa màu đỏ.

Theo nhà Ai Cập học Emily, tấm vải liệm làm từ hạt cườm thường được đặt lên trên lớp vải lanh đỏ phủ lên xác ướp đã được quấn kín. Tấm vải liệm sẽ được giữ cố định bằng các dây buộc quấn quanh lưng.

"Tấm vải liệm mô phỏng lớp vải quấn của thần Osiris nên nó tượng trưng cho việc người quá cố trông giống như vị thần quyền lực ở cõi âm", nhà Ai Cập học Emily cho hay.

Mời độc giả xem video: 24 phút trải nghiệm cận tử khiến cô gái thay đổi hoàn toàn suy nghĩ về cái chết.A

Kỳ bí ngôi đền cổ Ai Cập có hình tròn hoàn hảo

Các nhà khảo cổ đã phát hiện một ngôi đền cổ ở Ai Cập có hình tròn hoàn hảo. Nơi đây có thể đã được sử dụng cho các nghi lễ linh thiêng liên quan đến nước.

Bộ Du lịch và Cổ vật Ai Cập mới thông báo về việc các nhà khảo cổ phát hiện công trình hình tròn hiếm gặp dành riêng cho một vị thần. Công trình tôn giáo khoảng 2.200 năm tuổi này được gọi là Pelusius, bao gồm hệ thống cấp nước phức tạp, từng được kết nối với sông Nile. Điều này cho thấy ngôi đền được sử dụng cho các nghi lễ linh thiêng liên quan đến nước.

Ngôi đền được các nhà khảo cổ học phát hiện khi tiến hành cuộc khai quật tại địa điểm Tell el-Farama thuộc thành phố cổ Pelusium, nằm ở rìa phía Đông của đồng bằng sông Nile thuộc Bắc Sinai. Do vị trí chiến lược gần cửa sông Nile, thành phố cảng sầm uất Pelusium từng được sử dụng làm pháo đài vào dưới thời nhiều pharaoh Ai Cập. Năm 2022, các chuyên gia đã phát hiện một ngôi đền thờ thần Zeus được làm từ đá granite hồng tại địa điểm này.

Phục chế thành công tượng pharaoh nổi tiếng Ai Cập cổ đại

Theo Hội đồng Cổ vật Tối cao Ai Cập (SCA), các chuyên gia tại Đại học New York đã phục chế phần đầu bằng đá granit của tượng pharaoh Ramses II ở Abydos.

Ông Hisham El-Leithy, Tổng thư ký Hội đồng Cổ vật Tối cao Ai Cập (SCA), cho biết công việc phục chế và lắp đặt phần đầu bằng đá granit của bức tượng tạc pharaoh Ramses II được thực hiện dưới sự giám sát chặt chẽ. Các chuyên gia đã lắp ráp lại khuôn mặt và phần đầu của bức tượng, vốn đã bị tách rời khỏi khăn đội đầu hoàng gia, hay còn gọi là “nemes”.

Tổng thư ký Hisham cho biết thêm, phần đầu của bức tượng được phục chế thành công đã được đặt trên bệ đá ở lối vào trụ thứ hai của ngôi đền ở Abydos, Sohag, tại vị trí mà du khách dễ nhìn thấy.

Kho báu cực giá trị hé lộ những điều chưa biết về Ai Cập cổ đại

Một đoàn khảo cổ Ai Cập - Đức mới khai quật được 13.000 mảnh gốm có khắc chữ tại Athribis, mang đến cái nhìn chưa từng có về cuộc sống của người Ai Cập cổ đại.

manhh-1.jpg
Mới đây, một đoàn khảo cổ Ai Cập - Đức phát hiện khoảng 13.000 mảnh gốm vỡ có khắc chữ, được gọi là ostraca, tại địa điểm khảo cổ cổ đại Athribis. Địa điểm này đã được các chuyên gia tiến hành cuộc khai quật từ năm 2005. Đến nay, hơn 42.000 ostraca được tìm thấy tại Athribis, Sohag, Thượng Ai Cập. Ảnh: Ancient-origins.net.
manhh-2.jpg
Số hiện vật trên mang đến cái nhìn chưa từng có về cuộc sống của người Ai Cập cổ đại với nhiều hoạt động trong cuộc sống thường nhật như thanh toán thuế, lệnh giao hàng, sổ sách kế toán, bài tập viết của học sinh... Ảnh: Ministry of Tourism and Antiquities.

Đọc nhiều nhất

Tin mới