Khi lực lượng Houthi được Iran hậu thuẫn ở Yemen tiến về phía Nam dọc theo bờ Biển Đỏ trong tuần này, một số cư dân chỉ có rất ít thời gian để tháo chạy.

"Chúng tôi khởi hành trên chiếc xe máy trong trạng thái hoang mang lo lắng, không biết mình đang đi đâu”, Alaa Ali Salem kể lại.

“Đường sá đột nhiên trở nên tắc nghẽn nghiêm trọng, và khi tôi đang lái xe, chiếc xe máy bị lật. Vợ con tôi và tôi đều bị thương”, Ali nói tiếp.

Gia đình Ali và hàng nghìn người khác, với số lượng ngày càng tăng, hiện đang phải di dời trong bối cảnh đất nước Yemen đối mặt với nguy cơ tái bùng phát cuộc nội chiến toàn diện, theo AP.

Liên Hợp Quốc cảnh báo về thảm họa nhân đạo

Ngày 12/9, phóng viên AP đã đến thăm một số người dân sơ tán ở Aden, thành phố nằm dưới sự kiểm soát của Chính phủ Yemen được quốc tế công nhận.

"Trẻ em chen chúc nhau trong những căn phòng chật chội với những tấm nệm mỏng, ngổn ngang một số vật dụng. Nạng được dựng dựa vào tường. Những người lớn tuổi trông mệt mỏi. Một chiếc quạt quay để làm dịu không khí trong một ngày mà nhiệt độ lên hơn 30 độ C", phóng viên AP kể lại.

Những người phải di dời đã chứng kiến cảnh tượng ở tiền tuyến mà Liên Hợp Quốc cảnh báo có thể là sự trở lại của một thảm họa nhân đạo.

Việc lực lượng Houthi tiến gần eo biển Bab el-Mandeb ở phía nam Biển Đỏ đe dọa một tuyến vận chuyển hàng hải quan trọng trên toàn cầu, vốn là tuyến đường thay thế cho eo biển Hormuz.

Trên thực địa ở Yemen, cuộc tấn công của Houthi mang ý nghĩa hoàn toàn khác. Nó có thể gây ra sự hỗn loạn tương tự như những gì đã xảy ra trước khi lệnh ngừng bắn giữa lực lượng Houthi và Chính phủ Yemen đạt được năm 2022.

“Cuộc chiến tái bùng phát này khiến tất cả chúng ta phải lo ngại”, Đặc phái viên Liên Hợp Quốc về Yemen, Hans Grundberg, cảnh báo khi lực lượng Houthi tiến về phía Nam.

Tại Aden, một người phụ nữ đã bật khóc hôm 12/9 vì những hỗn loạn xảy ra sau đó ảnh hưởng đến gia đình.

"Chúng tôi không biết chuyện gì khi giao tranh xảy ra. Một người con trai của tôi có xe máy nên tôi bảo đưa các cháu rời đi. Tôi cũng lo cho sức khỏe của con gái đang mang thai trong bệnh viện", Durrah Ali Hassan, người đã trú ẩn tại nhà một người thân, kể lại.

Chỉ trong vài ngày, Tổ chức Di trú Quốc tế đã điều chỉnh lại con số người di tản thêm 30.000 người, nâng tổng số người phải sơ tán ở Yemen kể từ tháng 7/2026 đến nay lên ít nhất 76.000 người trong bối cảnh giao tranh leo thang.

Lực lượng Houthi đang gây thêm áp lực lên Ả Rập Xê Út, quốc gia ủng hộ Chính phủ Yemen. Mặc dù lực lượng Houthi tuyên bố chỉ nhắm mục tiêu vào tàu thuyền của Ả Rập Xê Út, thị trường dầu mỏ vẫn tỏ ra thận trọng.

Vào cuối ngày 12/9, lực lượng phòng vệ dân sự Ả Rập Xê Út cho biết một quả đạn pháo đã rơi xuống tỉnh Al-Tawwal gần biên giới với Yemen dọc Biển Đỏ, làm bị thương hai người và gây hư hại một nhà thờ Hồi giáo cùng một số công trình khác. Tuyên bố đổ lỗi cho lực lượng Houthi, song hiện chưa có nhóm nào nhận trách nhiệm.

Ngoại trưởng các nước vùng Vịnh sắp nhóm họp

Trong bối cảnh vận tải biển toàn cầu ngày càng gặp nhiều thách thức, Iran cho biết một cuộc họp khu vực giữa các Bộ trưởng Ngoại giao các nước vùng Vịnh dự kiến sẽ diễn ra vào ngày 14/9 để thảo luận về việc Tehran và Oman đàm phán về quản lý vận tải biển tại khu vực này.

Lưu lượng tàu thương mại vẫn ở mức thấp trên tuyến thủy trọng yếu Hormuz. Iran đã bày tỏ sự quan tâm đến việc thu phí quá cảnh từ các tàu. Nước này cho biết giao thông vào Vịnh Ba Tư sẽ đi qua vùng biển của Iran, trong khi tuyến đường ra sẽ đi một phần qua vùng biển của Iran và một phần qua vùng biển của Oman.

Tuy nhiên, Iran cho biết việc đạt được thỏa thuận với Oman về eo biển không có nghĩa là eo biển sẽ mở cửa cho hoạt động vận chuyển hàng hải.

“Tuyến đường thủy sẽ được mở cửa với điều kiện Mỹ chấm dứt lệnh phong tỏa (cảng biển của Iran)”, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian nói với Đài truyền hình Ấn Độ. Quân đội Mỹ hôm 12/9 cho biết lực lượng của họ đã chuyển hướng 100 tàu thương mại trong 60 ngày qua.

Tuy nhiên, Bahrain tuyên bố sẽ không tham dự bất kỳ cuộc họp nhóm nào có sự góp mặt của Iran trước khi quan hệ ngoại giao giữa hai nước được khôi phục.

>>> Mời độc giả xem thêm video: Lưu lượng tàu thương mại qua eo biển Hormuz vẫn thấp