Mặt nạ vàng hơn 3.000 năm tuổi: Báu vật truyền đời của vương quốc Thục cổ

Được tìm thấy dưới lòng đất Thành Đô, chiếc mặt nạ vàng kỳ lạ đã hé lộ một nền văn minh cổ đại từng phát triển rực rỡ ở Tây Nam Trung Quốc.

Được phát hiện tại di chỉ Kim Sa (Jinsha), thuộc thành phố Thành Đô, tỉnh Tứ Xuyên, Trung Quốc, chiếc mặt nạ vàng là một trong những hiện vật nổi bật của nền văn hóa Thục cổ. Di chỉ này có niên đại khoảng thế kỷ XII–VII trước Công nguyên, từng là trung tâm quan trọng của vương quốc Thục và có mối liên hệ văn hóa với di chỉ Tam Tinh Đôi (Sanxingdui).

Chiếc mặt nạ gây ấn tượng bởi khuôn mặt gần vuông, trán phẳng, đôi mắt lớn, sống mũi cao, miệng hé mở và hai tai hơi vểnh ra hai bên. Được chế tác từ vàng dát mỏng, hiện vật có kích thước khoảng 20,5 cm dài và 10,4 cm rộng, với phần tạo hình gương mặt được xử lý tinh xảo. Những đường nét ấy khiến chiếc mặt nạ vừa mang vẻ uy nghi, vừa tạo cảm giác như đang nhìn vào một gương mặt không hoàn toàn thuộc về thế giới con người.

Ảnh: Wikimedia Commons

Mục đích chính xác của chiếc mặt nạ vẫn chưa thể xác định chắc chắn. Nó có thể liên quan đến nghi lễ tôn giáo, quyền lực của tầng lớp cai trị hoặc việc thể hiện hình tượng nhân vật được thần thánh hóa. Tuy nhiên, không nên khẳng định rằng nó chắc chắn được đeo trong đời sống thường ngày hay dùng để che mặt người chết, bởi bằng chứng khảo cổ hiện chưa đủ để kết luận dứt khoát.

Sự bí ẩn càng trở nên hấp dẫn khi đặt hiện vật Kim Sa bên cạnh những chiếc mặt nạ đồng có đôi mắt lồi, tai lớn và gương mặt khác thường được tìm thấy tại Tam Tinh Đôi. Các hiện vật cho thấy cư dân Thục cổ sở hữu kỹ thuật luyện kim và quan niệm nghệ thuật rất riêng, khác biệt đáng kể với hình dung phổ biến về các nền văn minh cổ đại ở lưu vực Hoàng Hà. Những món đồ bằng vàng, ngọc và đồng còn phản ánh một xã hội có tổ chức, nghi lễ phức tạp và mạng lưới giao lưu văn hóa rộng lớn.

Chiếc mặt nạ Kim Sa không chứng minh sự tồn tại của một nền văn minh ngoài Trái Đất hay một chủng người bí ẩn. Giá trị thực sự của nó nằm ở câu hỏi mà khảo cổ học vẫn đang tìm lời giải: người Thục cổ đã nhìn nhận thần linh, quyền lực và chính con người như thế nào?

Xem video: VinSpeed bắt tay ông lớn Đức chốt hợp đồng tỷ đô xây dựng đường sắt cao tốc 350km/h

Bức tượng Hy Lạp cổ đại có đôi mắt như người thật làm giới khảo cổ kinh ngạc

Giữa vô số tượng đồng Hy Lạp cổ đại đã thất lạc, một chàng đánh xe vẫn đứng lặng lẽ sau hơn 2.400 năm, với ánh mắt "có hồn" như thể đang sống.

Được tìm thấy năm 1896 tại Delphi, Hy Lạp, Tượng người đánh xe Delphi (Charioteer of Delphi) là một trong những tác phẩm điêu khắc bằng đồng cổ đại được bảo tồn tốt nhất. Bức tượng cao khoảng 1,82 m, được tạo tác vào khoảng năm 478–474 trước Công nguyên, hiện trưng bày tại Bảo tàng Khảo cổ Delphi. Hiện vật từng thuộc một nhóm tượng lớn gồm người đánh xe, cỗ xe và những con ngựa, nhưng ngày nay những cỗ xe và những con ngựa chỉ còn lại các mảnh vỡ.

'Kho báu Priam' và bí mật khiến giới khảo cổ tranh cãi hơn 150 năm

Hơn 4.000 năm nằm dưới lòng đất, kho báu bằng vàng từng được Heinrich Schliemann gọi là “của cải của vua Priam” lại ẩn chứa một sự thật bất ngờ.

Năm 1873, nhà khảo cổ nghiệp dư người Đức Heinrich Schliemann tuyên bố đã tìm thấy một kho báu kỳ vĩ tại Hisarlik, vùng đất mà ông tin chính là thành Troy trong sử thi của Homer. Schliemann đặt tên cho phát hiện ấy là “Kho báu Priam”, theo tên vị vua thành Troy trong Iliad. Nhưng trớ trêu thay, ngày nay cái tên nổi tiếng ấy gần như chắc chắn là một sự nhầm lẫn lịch sử.

Hiện vật từ công trình quân sự triều Nguyễn dưới chân đèo Hải Vân

Dấu tích kiến trúc và di vật khảo cổ góp phần làm rõ quy mô, cấu trúc, niên đại và giá trị của hai công trình quân sự triều Nguyễn.

Những dấu tích kiến trúc và di vật khảo cổ góp phần bổ sung nguồn tư liệu khoa học có giá trị, phục vụ việc nghiên cứu, nhận diện rõ hơn về quy mô, cấu trúc, tính chất, niên đại và giá trị lịch sử, văn hóa của hai công trình quân sự của triều Nguyễn.

Ngày 5/10, Bảo tàng Đà Nẵng và Ban Quản lý Di tích và Danh thắng thành phố Đà Nẵng đã tổ chức lễ bàn giao hiện vật sau khai quật khảo cổ tại Đồn Chơn Sảng và Trạm Nam Chơn (phường Hải Vân, TP Đà Nẵng) - hai công trình quân sự tiêu biểu thuộc hệ thống phòng thủ ven biển Đà Nẵng dưới triều Nguyễn.

Đọc nhiều nhất

Tin mới