Chưa học hết phổ thông vì gia đình khó khăn, Vừ Thị Xia (sinh năm 2000) và chị gái Vừ Thị Chứ (sinh năm 1999), cùng trú tại phường Đoàn Kết, tỉnh Lai Châu, nay tạo được nguồn thu ổn định từ việc livestream bán nông sản trên mạng xã hội.
Tuổi thơ khó khăn
Theo Tiền Phong, Vừ Thị Xia mất bố khi mới 3 tuổi, thời điểm mẹ cô đang mang thai người em út được ba tháng. Gia đình có bốn chị em, chị cả hơn Xia 4 tuổi, còn em út chưa kịp chào đời đã thiếu vắng cha.
Biến cố khiến gánh nặng mưu sinh dồn lên vai người mẹ. Hằng ngày, bà vào rừng tìm dược liệu, nhặt củi khô rồi mang xuống chợ bán để nuôi các con. Thu nhập bấp bênh khiến cuộc sống của cả gia đình luôn thiếu thốn.
Đến hết lớp 9, hoàn cảnh quá khó khăn buộc các chị em lần lượt nghỉ học. Xia và chị gái Vừ Thị Chứ sau đó lập gia đình, tiếp tục gắn bó với nương rẫy.
Những năm đầu sau khi kết hôn, cuộc sống của Xia vẫn rất chật vật. Có những tháng, thu nhập của cô chưa đến 1 triệu đồng, cả năm không mua nổi một bộ quần áo mới. Vợ chồng cô cũng chưa thể trả khoản nợ vay để sửa nhà.
Cơ hội từ chiếc điện thoại cũ
Năm 2020, chồng Xia mua trả góp một chiếc điện thoại trị giá 900.000 đồng tặng vợ. Khi ấy, cô không đồng tình vì gia đình đang rất khó khăn, phải lo từng bữa ăn.
Thế nhưng, chính chiếc điện thoại ấy lại mở ra một bước ngoặt. Tiếp cận mạng xã hội, Xia nhận ra nhiều người có thể bán hàng và tạo thu nhập trên nền tảng số. Cô thử quay video đăng lên trang cá nhân nhưng gần như không có lượt xem.
Không bỏ cuộc, Xia vay tiền mẹ để tham gia một lớp học phát triển bản thân tại Hà Nội. Sau đó, cô tiếp tục học về kinh doanh, đồng thời được kết nối với một công ty hoạt động trong lĩnh vực truyền thông, thương mại và trở thành nhân viên livestream bán hàng.
Xia kể những buổi phát trực tiếp đầu tiên không hề dễ dàng vì cô chưa nói thành thạo tiếng phổ thông. Cô tranh thủ giờ nghỉ trưa và buổi tối học tiếng Kinh, luyện cách giao tiếp và sử dụng điện thoại. Nhờ kiên trì rèn luyện, cô dần trở thành một trong những nhân viên có thành tích tốt của công ty.
Bán nông sản giúp tăng thu nhập
Sau hai năm tích lũy kinh nghiệm, Xia quyết định nghỉ việc để xây dựng kênh riêng, vay vốn đầu tư thiết bị và quảng bá nông sản quê hương. Chị gái Vừ Thị Chứ đồng hành cùng cô trong việc livestream bán các đặc sản theo mùa.
Khi địa phương phát triển vùng trồng khoai sâm đất, hai chị em đưa sản phẩm này lên các nền tảng số. Phiên livestream đầu tiên đạt doanh thu 38 triệu đồng, còn phiên thứ hai thu về 100 triệu đồng.
Đến năm 2025, công việc bán nông sản mang lại cho hai chị em thu nhập khoảng 40-60 triệu đồng mỗi tháng. Nguồn thu này giúp Xia trả được khoản nợ cũ, ổn định cuộc sống gia đình và có điều kiện cho các con đến trường.
"Từ ngày tiếp cận công nghệ, cuộc sống của tôi khác xưa nhiều lắm, như bước sang một trang mới. Tôi biết ơn công việc này và những người đã hướng dẫn, chỉ đường cho mình. Công việc không chỉ giúp tôi trả được nợ, đủ sức lo cho gia đình mà còn đủ điều kiện cho các con đi học", Xia chia sẻ.
Hỗ trợ bà con cùng bán hàng
Theo Báo Công Thương, từ thành công của bản thân, Xia và Chứ bắt đầu hướng dẫn phụ nữ trong bản cách quay video, tạo kênh bán hàng và trò chuyện với khách qua điện thoại. Nhờ đó, nhiều người lần đầu tiếp cận công nghệ cũng dần biết cách quảng bá nông sản và tìm đầu ra trên nền tảng số.
Chứ cho biết hai chị em từng livestream bán 4 tấn củ sâm đất cho bà con mà không thu phí.
"Chúng em đã livestream bán 4 tấn củ sâm đất cho bà con mà không lấy phí. Chúng em không phải giàu có gì nhưng có những người còn khó hơn chúng em nhiều, họ không biết chữ, không biết tiếng, không biết cách bán hàng. Thế là hai chị em nghĩ, mình phải làm một điều gì đó. Mình bán hàng không chỉ cho mình, mà cho cả bản, cho bà con".
Khép lại câu chuyện, Xia bày tỏ sự biết ơn những người đã đồng hành trên hành trình khởi nghiệp, đồng thời cảm ơn chồng, các con và nền tảng mạng xã hội vì đã mang đến cho chị em mình cơ hội thay đổi cuộc sống.