Hoạt động đầu tư công tại các địa phương đang chứng kiến những chuyển biến mạnh mẽ về tính công khai, minh bạch và hiệu quả kinh tế nhờ việc áp dụng triệt để hình thức đấu thầu qua mạng. Ghi nhận mới đây tại một dự án hạ tầng giao thông nông thôn trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp đã cho thấy một ví dụ điển hình về việc tiết kiệm ngân sách nhà nước thông qua quá trình cạnh tranh sòng phẳng giữa các nhà thầu nội tỉnh trên hệ thống điện tử.
Hiệu quả kinh tế cao từ gói thầu hạ tầng nông thôn tại xã Chợ Gạo
Cụ thể, ngày 20/5/2026, Trưởng phòng Phòng Kinh tế xã Chợ Gạo Phạm Việt Trung đã ký ban hành Quyết định số 1138/QĐ-PKT về việc phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu qua mạng cho gói thầu Thi công xây dựng. Theo quyết định đơn vị trúng thầu được xác định là Công ty TNHH Một thành viên Thống Nhất TG. Đây là gói thầu cốt lõi thuộc dự án Đường và hệ thống thoát nước đường Dương Khuy (đoạn từ QL.50 đến cầu Kênh Ngang), một công trình dân sinh có ý nghĩa quan trọng trong việc hoàn thiện mạng lưới giao thông và đồng bộ hệ thống tiêu thoát nước tại địa phương.
Theo phê duyệt bổ sung kế hoạch lựa chọn nhà thầu tại Quyết định số 1818/QĐ-UBND do Chủ tịch UBND xã Chợ Gạo Phạm Kỳ Phong ban hành trước đó, gói thầu này có mức giá quy định là 2.902.067.000 đồng, sử dụng nguồn vốn từ ngân sách nhà nước. Hình thức tổ chức được lựa chọn là chào hàng cạnh tranh trong nước qua mạng, theo phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ với loại hợp đồng trọn gói, thời gian triển khai trong vòng 90 ngày. Đơn vị được giao trách nhiệm tư vấn lựa chọn nhà thầu là Công ty TNHH Tư vấn Xây dựng Huy Phong.
Cuộc rượt đuổi tỷ lệ giảm giá đầy kịch tính giữa hai nhà thầu
Hồ sơ quản lý hệ thống mạng đấu thầu quốc gia ghi nhận, tại thời điểm đóng thầu và thực hiện biên bản mở thầu ngày 14/5/2026, có hai đơn vị cùng nộp hồ sơ dự thầu (E-HSDT) và tham gia bước mở thầu công khai. Diễn biến tại biên bản mở thầu cho thấy cuộc cạnh tranh diễn ra hết sức gay cấn về mặt chiến lược giá giữa các doanh nghiệp.
Cụ thể, Công ty TNHH Một thành viên Thống Nhất TG nộp giá dự thầu gốc là 2.902.000.401 đồng, đồng thời công bố tỷ lệ giảm giá lên tới 17,5%, đưa giá dự thầu sau giảm giá xuống còn 2.394.150.330 đồng. Ở phía đối diện, đối thủ cạnh tranh là Công ty TNHH Tư vấn và Đầu tư Xây dựng Thừa Bảo đưa ra mức giá dự thầu gốc là 3.006.946.677 đồng, đi kèm tỷ lệ giảm giá 17,35%, tương đương giá dự thầu sau giảm giá là 2.485.241.428 đồng.
Dựa trên Báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu qua mạng do tổ chuyên gia thuộc đơn vị tư vấn lập, cả hai nhà thầu đều đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn nghiêm ngặt về tính hợp lệ của hồ sơ, năng lực tài chính, kinh nghiệm thực hiện các hợp đồng tương tự cũng như đạt yêu cầu về mặt kỹ thuật thi công. Tuy nhiên, áp dụng phương pháp đánh giá "giá thấp nhất" theo quy định hiện hành, hồ sơ của Công ty TNHH Một thành viên Thống Nhất TG đã xuất sắc xếp hạng thứ nhất.
Do đó, tại Quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu số 1138/QĐ-PKT, Công ty TNHH Một thành viên Thống Nhất TG đã được phê duyệt trúng thầu với giá cuối cùng là 2.394.150.000 đồng. So với giá gói thầu ban đầu, giá trị tiết kiệm tuyệt đối cho ngân sách quốc gia đạt tới 507.917.000 đồng, tương đương tỷ lệ giảm giá khoảng 17,5%. Gói thầu hạ tầng này được đánh giá đạt hiệu quả kinh tế cao thông qua hình thức chào hàng cạnh tranh qua mạng. Trong khi đó, lý do Công ty TNHH Tư vấn và Đầu tư Xây dựng Thừa Bảo không trúng thầu được xác định rõ ràng là do có giá dự thầu sau giảm giá cao hơn, xếp hạng thứ hai sau bước đánh giá tài chính.
Bản đồ năng lực của Công ty Thống Nhất TG tại khu vực
Theo tìm hiểu của Báo Tri thức và Cuộc sống, Công ty TNHH Một thành viên Thống Nhất TG (Mã số doanh nghiệp: 1201501304) được thành lập năm 2015, do bà Nguyễn Thị Phước làm đại diện pháp luật. Trụ sở chính của doanh nghiệp hiện tọa lạc tại số 228 Quốc Lộ 1A, Khu Phố 2, Phường Trung An, xã Chợ Gạo, tỉnh Đồng Tháp.
Dữ liệu hệ thống cho thấy đây là một nhà thầu có thâm niên và năng lực triển khai các dự án xây lắp quy mô nhỏ và vừa rất đáng chú ý tại khu vực. Tính đến tháng 05/2026 Doanh nghiệp này từng tham gia khoảng 66 gói thầu, trong đó ghi nhận trúng 42 gói, trượt 22 gói và có 2 gói bị hủy. Tổng giá trị trúng thầu tích lũy đạt hơn 75,5 tỷ đồng. Trong đó, đơn vị chủ yếu khẳng định năng lực bằng tư cách độc lập với tổng giá trị trúng thầu độc lập đạt 57.776.315.594 đồng, còn lại là vai trò liên danh đạt 17.783.427.000 đồng.
Đáng chú ý, từ giai đoạn năm 2025 đến đầu năm 2026, Công ty TNHH Một thành viên Thống Nhất TG liên tiếp được công bố trúng nhiều gói thầu xây lắp giao thông và thủy lợi trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp. Điển hình như: Gói thầu Thi công xây dựng tại Phòng Kinh tế xã Tân Thuận Bình, trúng thầu ngày 21/05/2026 với giá 4.370.735.000 đồng; Gói thầu Thi công xây dựng dự án: Đường N5 khu phố Bình Phong tại Ủy ban nhân dân phường Mỹ Phong, trúng thầu ngày 14/05/2026 với giá 2.501.270.000 đồng; Gói thầu Thi công xây dựng tại Phòng Kinh tế xã Mỹ Tịnh An, trúng thầu ngày 17/04/2026 với giá 1.840.948.000 đồng; Gói thầu Thi công xây dựng tại Phòng Kinh tế xã Chợ Gạo, trúng thầu ngày 26/01/2026 với giá 1.688.703.000 đồng
Góc nhìn chuyên gia
Dưới góc nhìn chuyên gia pháp lý, Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) cho rằng: "Việc các nhà thầu chủ động giảm giá sâu từ 17% trở lên trong các gói thầu chào hàng cạnh tranh là tín hiệu tích cực phản ánh sự cạnh tranh thực chất của thị trường, giúp tối ưu hóa hiệu quả sử dụng vốn đầu tư công. Tuy nhiên, đối với loại hợp đồng trọn gói trong xây lắp quy mô nhỏ, chủ đầu tư và đơn vị tư vấn giám sát cần tăng cường trách nhiệm giải trình và kiểm soát chặt chẽ chất lượng công trình thực tế. Biên độ giảm giá sâu không được phép làm ảnh hưởng đến tiêu chuẩn kỹ thuật, chất lượng nguyên vật liệu và tiến độ hoàn thành công trình đã cam kết trong 90 ngày".
Bên cạnh đó, chuyên gia đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ cũng lưu ý thêm về các quy định mới: "Theo tinh thần của Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 và các văn bản hướng dẫn mới nhất tại Nghị định 214/2025/NĐ-CP, Thông tư 79/2025/TT-BTC, toàn bộ quy trình từ đăng tải dự toán, phê duyệt hồ sơ mời thầu cho đến ký kết hợp đồng điện tử đối với các gói thầu chào hàng cạnh tranh thanh toán qua Kho bạc Nhà nước bắt buộc phải thực hiện đồng bộ trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia. Điều này không chỉ bảo đảm tính tối thượng của pháp luật, sự công bằng, minh bạch mà còn là công cụ hữu hiệu để xã hội, cơ quan quản lý và báo chí cùng tham gia giám sát, ngăn ngừa các hiện tượng tiêu cực hoặc dàn xếp nhà thầu tại các dự án cấp cơ sở".
PHƯƠNG PHÁP ĐÁNH GIÁ HỒ SƠ DỰ THẦU ĐỐI VỚI HÀNG HÓA, XÂY LẮP
Điều 58 Luật Đấu thầu quy định các phương pháp đánh giá hồ sơ dự thầu bao gồm: Phương pháp giá thấp nhất; Phương pháp giá đánh giá; Phương pháp kết hợp giữa kỹ thuật và giá. Phương pháp giá thấp nhất thường áp dụng cho các gói thầu đơn giản, các yêu cầu về kỹ thuật, tài chính được quy định thành các tiêu chuẩn "đạt" hoặc "không đạt". Nhà thầu nào có hồ sơ đáp ứng tất cả các tiêu chuẩn và có mức giá thấp nhất sẽ được xếp hạng thứ nhất.
Phương pháp giá đánh giá (thường dùng cho các gói thầu quy mô lớn) là phương pháp quy đổi các yếu tố về kỹ thuật, chất lượng, tiến độ và giá về cùng một mặt bằng giá để so sánh. Nhà thầu có giá đánh giá thấp nhất là nhà thầu trúng thầu. Cuối cùng, phương pháp kết hợp kỹ thuật và giá áp dụng cho các gói thầu công nghệ cao hoặc có tính chất đặc thù, trong đó điểm tổng hợp được tính theo tỷ trọng (thường kỹ thuật chiếm 70-80%, giá chiếm 20-30%).
Theo Nghị định 214/2025/NĐ-CP, hội đồng đánh giá (Tổ chuyên gia) phải có chứng chỉ hành nghề đấu thầu và phải chịu trách nhiệm cá nhân về kết quả chấm thầu. Với sự hỗ trợ của công nghệ năm 2026, việc chấm thầu qua mạng giúp loại bỏ các sai sót thủ công và đảm bảo tính khách quan. Người dân và các nhà thầu có thể tra cứu biên bản mở thầu công khai để biết giá dự thầu của các đối thủ, từ đó giám sát được sự minh bạch trong khâu chấm thầu của chủ đầu tư.