Bức tranh toàn cảnh về quyết định chỉ định thầu rút gọn trị giá hơn 2,58 tỷ đồng

Đầu tư công luôn được xem là nguồn vốn quan trọng, đóng vai trò dẫn dắt và thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của mọi địa phương. Việc xây dựng, nâng cấp các công trình hành chính nhà nước không chỉ nhằm cải thiện điều kiện làm việc cho đội ngũ cán bộ mà còn thể hiện bộ mặt khang trang, sự chuyên nghiệp trong công tác phục vụ nhân dân. Trong bối cảnh đó, việc lựa chọn nhà thầu thi công các dự án đầu tư công luôn đòi hỏi sự cẩn trọng, minh bạch và hiệu quả kinh tế cao nhất.

Theo dữ liệu được công bố công khai trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, ngày 03/4/2026, Văn phòng Đảng ủy xã Đắk Sắk đã chính thức công bố Quyết định số 20-QĐ/VPĐU về việc chỉ định thầu rút gọn gói thầu thi công xây dựng công trình: Nâng cấp, cải tạo Trụ sở làm việc Đảng ủy xã Đắk Sắk. Việc ban hành quyết định này được căn cứ trên nền tảng pháp lý vững chắc là Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15, cùng các Luật sửa đổi, bổ sung bao gồm Luật số 57/2024/QH15, Luật số 90/2025/QH15 và hàng loạt Nghị định, Thông tư hướng dẫn thi hành hiện hành.

Theo nội dung Quyết định số 20-QĐ/VPĐU, đơn vị vinh dự được giao trọng trách thi công công trình này là Công ty Cổ phần Đầu tư xây dựng Long Phát Đắk Nông (có mã số thuế là 6400256825 và hiện đang đăng ký địa chỉ trụ sở tại Tổ dân phố 3, xã Krông Nô, tỉnh Lâm Đồng).

Giá trị trúng thầu thông qua hình thức chỉ định thầu rút gọn được phê duyệt cho Công ty Cổ phần Đầu tư xây dựng Long Phát Đắk Nông là 2.582.194.000 đồng (Hai tỷ, năm trăm tám mươi hai triệu, một trăm chín mươi bốn ngàn đồng chẵn). Mức giá này đã bao trọn thuế VAT 8% cùng toàn bộ các khoản phí phát sinh theo quy định pháp luật. Gói thầu áp dụng loại hình hợp đồng trọn gói với thời gian thực hiện cực kỳ khẩn trương, chỉ gói gọn trong 120 ngày kể từ thời điểm ký kết hợp đồng.

Điểm lại Quyết định phê duyệt Kế hoạch lựa chọn nhà thầu số 17-QĐ/VPĐU, giá gói thầu thi công xây dựng công trình này ban đầu được xác định là 2.632.449.000 đồng từ nguồn ngân sách nhà nước. Thực hiện phép tính đơn giản, thông qua hình thức chỉ định thầu rút gọn, gói thầu mang lại tỷ lệ tiết kiệm cho ngân sách nhà nước ở mức khoảng 50.255.000 đồng, tương đương tỷ lệ 1,9%.

Hồ sơ năng lực và dấu ấn trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia

Việc áp dụng hình thức chỉ định thầu rút gọn là một công cụ pháp lý hữu hiệu giúp các chủ đầu tư đẩy nhanh tiến độ thực hiện các thủ tục hành chính, sớm đưa công trình vào giai đoạn thi công thực tế nhằm kịp thời phục vụ những nhu cầu cấp thiết của địa phương. Thế nhưng, mặt trái của sự nhanh chóng này chính là bài toán đầy áp lực về trách nhiệm giải trình. Chủ đầu tư mang trên vai trọng trách vô cùng to lớn trong việc thẩm định, đánh giá và quyết định lựa chọn một nhà thầu thực sự hội tụ đủ các yếu tố: Năng lực chuyên môn, kinh nghiệm thực chiến, tiềm lực tài chính và uy tín thương hiệu để có thể hoàn thành dự án đúng chất lượng, đúng tiến độ.

Để có cái nhìn đa chiều và khách quan nhất, việc trích xuất dữ liệu lịch sử từ Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia là điều vô cùng cần thiết. Hồ sơ hệ thống phản ánh một bức tranh khá chi tiết về hành trình của Công ty Cổ phần Đầu tư xây dựng Long Phát Đắk Nông trên 'đấu trường' đầu tư công. Cho đến nay, doanh nghiệp này đã tham gia tổng cộng 19 gói thầu trên toàn quốc. Trong đó, tỷ lệ thành công là khá cao với 16 gói trúng thầu, chỉ trượt 1 gói và 2 gói thầu đã bị huỷ.

Về quy mô tài chính, tổng giá trị các gói thầu mà doanh nghiệp này đã trúng (bao gồm cả tư cách nhà thầu độc lập và thành viên liên danh) đạt mức 34.381.839.000 đồng. Đi sâu phân tách, tổng giá trị trúng thầu với vai trò độc lập chiếm tỷ trọng lớn, đạt 28.270.505.000 đồng (trong số này, có 2.582.194.000 đồng là giá trị từ các gói chỉ định thầu). Đối với mảng hợp tác, tổng giá trị các gói thầu đã tham gia và trúng thầu với vai trò liên danh là khoảng 6.111.334.000 đồng.

Một chỉ số đặc biệt thu hút sự chú ý của giới phân tích đấu thầu chính là mức giá dự thầu của doanh nghiệp. Dữ liệu hệ thống ghi nhận, tỷ lệ trung bình giá trúng thầu so với giá dự toán của Công ty Cổ phần Đầu tư xây dựng Long Phát Đắk Nông chạm mốc 100,27% (chỉ số này được tính toán dựa trên các gói thầu có công khai giá dự toán hoặc giá gói thầu). Dù tỷ lệ chào giá thấp nhất từng được ghi nhận là 88,84%, nhưng con số trung bình vượt mốc 100% cho thấy nhà thầu có xu hướng thường xuyên trúng thầu với mức giá rất sát, hoặc đôi khi nhỉnh hơn giá dự toán ban đầu ở một số hạng mục điều chỉnh.

Về dấu chân địa lý, thích ứng với việc thay đổi, sáp nhập đơn vị hành chính mới, nhà thầu này thể hiện sự tập trung nguồn lực chủ yếu tại tỉnh Lâm Đồng với 10 gói thầu đã tham gia, tiếp đó là tỉnh Đắk Lắk với 2 gói thầu và 7 gói thầu ở tỉnh khác. Quá trình hoạt động, Công ty đã thiết lập quan hệ với 7 bên mời thầu khác nhau; từng trực tiếp đối đầu cạnh tranh với 5 nhà thầu trong 3 gói thầu (kết quả thắng 1 gói, thua 1 gói, huỷ 1 gói). Đồng thời, tinh thần hợp tác cũng được thể hiện qua việc từng liên danh với 3 nhà thầu khác (như Công ty TNHH Một thành viên Thành An Đắk Nông, Công ty TNHH Đầu tư Xây dựng và Thương mại Tôn Nguyên...) trong 4 gói thầu (kết quả thắng 2 gói, thua 1 gói, huỷ 1 gói). Một điểm sáng đáng ghi nhận trong hồ sơ là cho đến thời điểm hiện tại, doanh nghiệp này chưa từng nhận bất kỳ quyết định xử phạt nào liên quan đến hành vi vi phạm quy định pháp luật về đấu thầu.

Mặc dù sở hữu tỷ lệ trúng thầu ấn tượng (16/19 gói), song việc trúng thầu với tỷ lệ giá trung bình lên tới 100,27% kết hợp cùng hình thức lựa chọn nhà thầu là "chỉ định thầu rút gọn" đã vô hình trung đặt ra những câu hỏi mang tính xây dựng về bài toán cạnh tranh và tối ưu hóa hiệu quả kinh tế cho ngân sách nhà nước.

Phân tích chuyên sâu từ lăng kính pháp lý và thước đo của sự minh bạch

Để làm rõ hơn về tính pháp lý cũng như trách nhiệm của các bên liên quan trong gói thầu này, dư luận cần soi chiếu dưới các quy định chặt chẽ của pháp luật hiện hành. Trao đổi dưới góc nhìn pháp lý chuyên sâu về hoạt động đấu thầu, Luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM) phân tích cặn kẽ: Dựa trên nền tảng tinh thần cốt lõi của Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15, mọi hoạt động đấu thầu, mua sắm sử dụng nguồn vốn nhà nước đều phải tuân thủ và hướng tới việc hiện thực hóa 4 mục tiêu tối thượng: Cạnh tranh, Công bằng, Minh bạch và Hiệu quả kinh tế. Tuy nhiên, nhằm tháo gỡ các nút thắt về thủ tục hành chính đối với các dự án mang tính chất đặc thù, Điều 23 của Luật Đấu thầu 2023 đã mở ra một hành lang pháp lý linh hoạt, cho phép áp dụng hình thức "Chỉ định thầu" đối với một số gói thầu nhất định để đảm bảo tính cấp bách, kịp thời phục vụ nhiệm vụ chính trị - xã hội.

"Tuy nhiên, cần phải hiểu đúng và hiểu trúng tinh thần của luật pháp. Mặc dù luật cho phép áp dụng cơ chế chỉ định thầu, nhưng điều này tuyệt đối không đồng nghĩa với việc Chủ đầu tư được phép buông lỏng quản lý, hay có quyền hạ thấp các tiêu chuẩn, yêu cầu cơ bản về năng lực, kinh nghiệm của nhà thầu. Ngược lại, khi một gói thầu không được thông qua màng lọc của sự cạnh tranh đấu thầu rộng rãi, trách nhiệm của Chủ đầu tư – mà cụ thể trong trường hợp này là Văn phòng Đảng ủy xã Đắk Sắk – lại càng trở nên vô cùng nặng nề và mang tính quyết định", Luật sư Nguyễn Văn Lập nhấn mạnh.

Luật sư phân tích thêm, theo quy định, Chủ đầu tư phải chịu trách nhiệm hoàn toàn trước pháp luật và trước nhân dân về quyết định lựa chọn nhà thầu của mình. Nếu công trình thi công rùa bò, chậm tiến độ cam kết, xảy ra tình trạng đội vốn bất thường, hoặc nghiêm trọng hơn là chất lượng công trình không đảm bảo an toàn, nhanh chóng xuống cấp, thì cơ quan phê duyệt quyết định và Chủ đầu tư phải là những tổ chức, cá nhân đầu tiên đứng ra nhận trách nhiệm giải trình trước cơ quan thanh tra, kiểm tra và trước dư luận xã hội.

Đồng quan điểm về việc siết chặt kỷ cương trong đầu tư công, chuyên gia đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ cũng bổ sung thêm một góc nhìn mang tính thực tiễn cao: Trong giai đoạn hiện nay, việc tuân thủ các quy định mới nhất được cụ thể hóa tại Nghị định 214/2025/NĐ-CP và Thông tư 79/2025/TT-BTC do Bộ Tài chính ban hành là yếu tố mang tính bắt buộc, sống còn đối với mọi hoạt động đấu thầu. Thông tư 79/2025/TT-BTC đặc biệt khuyến khích và hướng tới việc số hóa toàn diện thông qua áp dụng hợp đồng điện tử đối với các hình thức đặt hàng, mua sắm trực tiếp và kể cả chỉ định thầu. Việc cập nhật, ứng dụng triệt để các văn bản pháp luật hiện đại này không chỉ giúp địa phương chuẩn hóa quy trình đầu tư công, minh bạch hóa từng đồng ngân sách mà còn tạo ra một bộ lọc vô hình cực kỳ hiệu quả, góp phần ngăn chặn từ sớm, từ xa các nguy cơ tiềm ẩn về lợi ích nhóm, thông thầu hay thất thoát lãng phí.