Con người 200.000 năm trước đã làm giường như thế nào?

Dấu tích cỏ và tro trong một hang động ở Nam Phi cho thấy con người cổ đại đã biết tạo chỗ ngủ mềm và hạn chế côn trùng từ khoảng 200.000 năm trước.

Những dấu tích được phát hiện tại Border Cave, một hang động ở miền nam châu Phi cho thấy, tổ tiên của chúng ta dường như đã biết tạo ra một nơi ngủ tương đối mềm mại và chủ động duy trì không gian sống của mình.

Border Cave nằm trong dãy núi Lebombo, gần biên giới Nam Phi và Eswatini. Hang động này lưu giữ dấu tích con người qua nhiều thời kỳ, trong đó có những lớp vật liệu có niên đại khoảng 200.000 năm.

anh-man-hinh-2026-08-10-luc-162333.png

Các nhà nghiên cứu phát hiện nhiều mảnh thực vật được bảo tồn trong trầm tích. Phần lớn thuộc nhóm cỏ Panicoideae, cùng với một số loại cói và thực vật khác.

Những mảnh thực vật này không xuất hiện ngẫu nhiên mà tập trung thành từng lớp, cho thấy chúng từng được mang vào hang và trải trên nền đá. Các nhà nghiên cứu cho rằng đây là dấu tích của những lớp giường được dùng để nằm ngủ hoặc thực hiện các hoạt động thường ngày.

Điều đáng chú ý là một số lớp cỏ được đặt trên nền tro.

anh-man-hinh-2026-08-10-luc-161003.png
Border Cave ở Nam Phi, nơi phát hiện dấu tích những lớp cỏ từng được con người cổ đại sử dụng làm lớp lót.

Theo các nhà nghiên cứu, cư dân Border Cave có thể đã đốt hoặc xử lý lớp giường cũ trước khi tạo lớp mới. Việc đặt cỏ lên trên lớp tro có thể đã giúp làm sạch khu vực và hạn chế côn trùng.

Một số loại thực vật được tìm thấy trong các lớp giường này cũng có mùi thơm và đặc tính có thể xua đuổi côn trùng.

Những lớp cỏ còn cho thấy khu vực này có thể không chỉ được sử dụng để ngủ. Các mảnh đá nhỏ và dấu tích hoạt động của con người được tìm thấy trong hoặc xung quanh những lớp thực vật, cho thấy chúng có thể đã tạo thành một khu vực sinh hoạt tương đối sạch và dễ chịu trong hang. Một số lớp còn chứa các hạt sắc tố màu đỏ và cam, có khả năng liên quan đến việc sử dụng đất son hoặc những hoạt động khác.

Như vậy, “chiếc giường” ở Border Cave có lẽ không giống giường hiện đại. Đó nhiều khả năng là một lớp vật liệu thực vật được trải xuống nền hang, vừa giúp tạo bề mặt mềm hơn, vừa trở thành nơi con người có thể nghỉ ngơi và sinh hoạt.

anh-man-hinh-2026-08-10-luc-162046.png
(Wadley et al., 2020, Science)
anh-man-hinh-2026-08-10-luc-161036.png
Các mảnh cỏ được bảo tồn trong trầm tích tại Border Cave, được các nhà nghiên cứu xác định là dấu tích của những lớp bedding cổ đại.

Điều đặc biệt là những lớp vật liệu thực vật tương tự tiếp tục xuất hiện tại Border Cave trong các giai đoạn sau, cho thấy cách tổ chức không gian sống này có thể đã được duy trì qua hàng chục nghìn năm.

Nếu giả thuyết về tác dụng của tro là đúng, thì từ khoảng 200.000 năm trước, tổ tiên chúng ta đã biết một mẹo khá đơn giản để giữ nơi ngủ dễ chịu hơn: đốt lớp cũ, dọn dẹp và trải cỏ mới.

Trong thế giới linh cẩu đốm: Con cái mới là kẻ thống trị tuyệt đối

Không phải con đực, các "gia tộc nữ quyền" mới là kẻ thao túng và bành trướng thế lực trong thế giới linh cẩu đốm.

Trong thế giới động vật có vú, con đực thường to lớn, hung hăng và cạnh tranh gắt gao hơn để giành quyền duy trì giống nòi. Tuy nhiên, linh cẩu đốm (Crocuta crocuta) lại đi ngược hoàn toàn quy luật này.

Ở loài linh cẩu, chính những con cái mới là kẻ nắm quyền sinh sát, thống trị toàn bộ đàn và có mức độ bất bình đẳng về sinh sản vượt xa con đực.

Sự thật tàn nhẫn phía sau sự 'cuồng' mèo của người Ai Cập cổ đại

Suốt hàng nghìn năm, người Ai Cập cổ đại thờ phụng mèo như linh vật. Thế nhưng, đằng sau sự sùng bái ấy lại là một mặt tối tàn nhẫn ít ai ngờ tới.

Người Ai Cập cổ đại nổi tiếng với tình yêu đặc biệt dành cho loài mèo. Hàng loạt cổ vật mang chủ đề feline (họ mèo) vẫn tồn tại suốt hàng nghìn năm qua, từ các bức tượng khổng lồ đến những món đồ trang sức tinh xảo.

Họ không chỉ ướp xác vô số cá thể mèo mà còn tạo ra nghĩa trang thú cưng đầu tiên trên thế giới. Nghĩa địa gần 2.000 năm tuổi này là nơi an nghỉ của những chú mèo đeo vòng cổ bằng sắt và đính hạt vô cùng độc đáo.

Bất ngờ về khả năng chiến đấu của các công chúa Ai Cập cổ đại

Một nghiên cứu mới công bố trên tạp chí khoa học Frontiers in Environmental Archaeology cho thấy, các công chúa Ai Cập cổ đại là những người có thể trạng cực tốt và thành thạo bắn cung cũng như săn bắn võ thuật.

Vào những năm 1890, nhà khảo cổ học người Pháp Jacques de Morgan đã khai quật được các thi thể có niên đại 4.000 năm tuổi tại quần thể kim tự tháp Dahshur. Đến năm 1895, các cuộc điều tra khoa học đầu tiên đã được thực hiện trên hai thành viên hoàng gia có địa vị cao nhất trong khu lăng mộ này là Vua Hor và Công chúa Noub-Hotep.

anh-man-hinh-2026-07-17-luc-111827.png
Dao găm chôn cất cùng Công chúa Ita (ảnh do Bảo tàng Ai Cập cung cấp) và các mũi tên của Công chúa Noub-Hotep (ảnh do Eman Shawky cung cấp). Nguồn: Hashesh et al., Front. Environ. Archaeol., 2026.

Đọc nhiều nhất

Tin mới

Tại sao khủng long không tiến hóa để trở nên nhỏ hơn?

Tại sao khủng long không tiến hóa để trở nên nhỏ hơn?

Trong một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Evolution, các nhà khoa học từ Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên Mỹ và Đại học Princeton đã sử dụng các mô hình toán học để xem xét sự tiến hóa về kích thước cơ thể ở các loài động vật có xương sống.