Nếu nhắc đến những “người băng” nổi tiếng nhất lịch sử, nhiều người sẽ nghĩ ngay tới Ötzi ở dãy Alps. Nhưng sâu trong vùng núi Altai của Siberia cũng có một “người băng” kỳ lạ không kém: Thiếu nữ băng Siberia.
Ảnh: orange-traveler
Năm 1993, các nhà khảo cổ do Natalia Polosmak dẫn đầu khai quật một ngôi mộ cổ trên cao nguyên Ukok, gần biên giới Nga – Mông Cổ – Trung Quốc. Bên dưới những lớp đá và đất đóng băng là một quan tài bằng gỗ thông Siberia chứa thi hài một phụ nữ trẻ thuộc nền văn hóa Pazyryk, có niên đại khoảng 2.500 năm. Điều đáng kinh ngạc là băng vĩnh cửu đã hoạt động như một chiếc “tủ đông” khổng lồ, bảo vệ không chỉ cơ thể mà cả quần áo và đồ tùy táng.
Ảnh: tass
Người phụ nữ này có chiều cao khoảng 1,67 m và có lẽ qua đời khi mới ngoài 20 tuổi. Cô được mặc một chiếc áo lụa, váy len, đi tất và mang một chiếc mũ đội đầu cao đặc biệt. 6 con ngựa được chôn cùng trong bộ yên cương đầy đủ, cho thấy người chết có địa vị đáng kể trong cộng đồng. Các nhà nghiên cứu vẫn tranh luận liệu cô thực sự là một quý tộc, một nhân vật có địa vị xã hội cao hay một người giữ vai trò nghi lễ, chẳng hạn như một nữ tư tế hoặc người chữa bệnh.
Điều khiến xác ướp trở nên nổi tiếng nhất lại nằm trên chính làn da. Đó là những hình xăm động vật mô tả hươu, báo tuyết, cừu và những sinh vật huyền thoại. Chúng phức tạp đến mức trông giống các tác phẩm nghệ thuật hiện đại. Nghiên cứu bằng ảnh hồng ngoại gần đây thậm chí còn giúp các nhà khoa học phục dựng những hình xăm mà mắt thường gần như không thể nhìn thấy trên làn da đã sẫm màu theo thời gian.
Ảnh: rbth
Điều thú vị là Thiếu nữ băng Siberia không phải trường hợp duy nhất. Những ngôi mộ đóng băng của người Pazyryk đã bảo tồn nhiều xác ướp khác, trong đó có cả các chiến binh nam với những hình xăm động vật đặc biệt. Nhờ băng giá, các nhà khảo cổ có cơ hội hiếm hoi nhìn thấy con người thời kỳ đồ sắt không chỉ qua xương và đồ gốm, mà qua làn da, trang phục, kiểu tóc và nghệ thuật trên cơ thể.
Có lẽ điều đáng kinh ngạc nhất về Thiếu nữ băng Siberia là cô không hề giống một hóa thạch xa lạ. Cô từng mặc quần áo đẹp, trang điểm, xăm hình lên cơ thể và được cộng đồng chuẩn bị cho một hành trình sang thế giới bên kia. Sau hơn hai thiên niên kỷ nằm dưới băng, những dấu vết ấy vẫn còn đó, khiến một người phụ nữ của thời đại Scythia dường như vừa mới bước ra khỏi một thế giới bị thời gian đóng băng.