Những con loăng quăng mang sứ mạng trọng đại này chứa vi khuẩn Wolbachia, là vi khuẩn nội bào tồn tại tự nhiên ở hơn 70% loài côn trùng như bướm, bọ rầy, kiến, nhện... Muỗi mang vi khuẩn Wolbachia có thể ức chế khả năng phát triển của virus Dengue gây bệnh sốt xuất huyết trong cơ thể muỗi, từ đó giảm nguy cơ lây lan dịch bệnh trong cộng đồng.
Theo tính toán của các nhà khoa học thì sau 12 tuần, quần thể muỗi này sẽ thay thế hoàn toàn quần thể muỗi trong tự nhiên của 800 hộ dân tại đảo Trí Nguyên (Khánh Hòa).
Phòng trừ sinh học
Theo tính toán của các nhà khoa học thì sau 12 tuần, quần thể muỗi này sẽ thay thế hoàn toàn quần thể muỗi trong tự nhiên của 800 hộ dân tại đảo Trí Nguyên (Khánh Hòa).
 |
| Muỗi truyền bệnh sốt xuất huyết. Ảnh: internet. |
Trước khi áp dụng phương pháp này, các nhà khoa học cũng đã tiến hành nghiên cứu rất kỹ lưỡng bằng cách cho muỗi vằn mang vi khuẩn Wolbachia đốt, ăn máu mà không hề truyền virus gây sốt xuất huyết sang người. Sức sống của muỗi vằn khá mạnh, khả năng lấn át môi trường sống đối với muỗi thường cũng mạnh.
Khi những ấu trùng mang virus Wolbachia phát triển thành muỗi, chúng sẽ thực hiện giao phối với cá thể muỗi trong tự nhiên. Quá trình giao phối này sẽ truyền virus Wolbachia sang cho muỗi tự nhiên. Virus này làm cho muỗi bị chết sớm, thường thì trước thời điểm muỗi có thể sinh sản là đã bị chết. Dần dần, sẽ tiêu diệt hết hoặc giảm một cách đáng kể quần thể muỗi có trong tự nhiên.
GS.TS Vũ Quang Côn, Chủ tịch Hội Côn trùng học Việt Nam cho hay, cách đây hơn một năm, chính ông cũng đã tham gia phản biện đề tài này. Đây là phương pháp phòng trừ sinh học ngăn chặn khả năng truyền bệnh của côn trùng mà một số nước trên thế giới đã áp dụng thành công.
Theo GS.TS Vũ Quang Côn, trong tự nhiên cũng tồn tại một số cá thể muỗi mang sẵn virus này nhưng không nhiều. Muỗi mang trong mình virus Wolbachia thường có tuổi thọ ngắn, dù chúng vẫn sinh sản bình thường. Vì thế, khi muỗi trong tự nhiên bị giảm đi, cũng không phải lo lắng về việc muỗi có virus Wolbachia lấn át môi trường tự nhiên. Chúng tồn tại và tự đấu tranh sinh tồn với các loài khác mà không mang theo mầm mống bệnh để truyền cho con người.
Theo GS.TS Vũ Quang Côn, trong tự nhiên cũng tồn tại một số cá thể muỗi mang sẵn virus này nhưng không nhiều. Muỗi mang trong mình virus Wolbachia thường có tuổi thọ ngắn, dù chúng vẫn sinh sản bình thường. Vì thế, khi muỗi trong tự nhiên bị giảm đi, cũng không phải lo lắng về việc muỗi có virus Wolbachia lấn át môi trường tự nhiên. Chúng tồn tại và tự đấu tranh sinh tồn với các loài khác mà không mang theo mầm mống bệnh để truyền cho con người.
 |
| Đại diện Ban Chủ nhiệm Dự án thả loăng quăng mang vi khuẩn Wolbachia tại một hộ dân. |
Chưa vội nhân rộng
GS Bùi Công Hiển, Khoa Sinh, Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội cho rằng, trước khi nhân rộng phương pháp này thì cần có những thực nghiệm rất cẩn trọng.
Loài mới thường khó thích nghi với môi trường sinh thái, hoặc không phù hợp với tất cả các môi trường sinh thái khác nhau. Việc sử dụng muỗi để phòng chống dịch bệnh như thế này phải tính toán đến việc sức cạnh tranh của chúng thế nào, khả năng sinh sản, những con muỗi này có đốt người hay không, vật chủ của chúng là gì... Khi trả lời thỏa đáng tất cả những câu hỏi đó thì mới tiến hành thả muỗi ra ngoài môi trường.
Loài mới thường khó thích nghi với môi trường sinh thái, hoặc không phù hợp với tất cả các môi trường sinh thái khác nhau. Việc sử dụng muỗi để phòng chống dịch bệnh như thế này phải tính toán đến việc sức cạnh tranh của chúng thế nào, khả năng sinh sản, những con muỗi này có đốt người hay không, vật chủ của chúng là gì... Khi trả lời thỏa đáng tất cả những câu hỏi đó thì mới tiến hành thả muỗi ra ngoài môi trường.
PGS.TS Vũ Quang Côn cho rằng, việc thử nghiệm ở trên đảo là đã thể hiện sự thận trọng của những người nghiên cứu. Có một vấn đề phải hiểu là dù không truyền bệnh, nhưng muỗi mang trong mình virus Wolbachia về bản chất vẫn là loài muỗi hút máu. Vật thể của chúng đến nay chưa xác định được nhưng khả năng người, động vật nuôi... bị chúng hút máu như muỗi thông thường là rất lớn. Người dân cần cảnh giác chứ không nên nghĩ rằng muỗi không truyền bệnh thì có thể đốt thoải mái.
Tuy nhiên, theo các chuyên gia, người dân cũng không nên lo lắng thái quá. Vì đang trong thời gian thả thử nghiệm nên chưa thể có số liệu về việc ảnh hưởng của loại muỗi trên đến đời sống như thế nào và phải có những nghiên cứu cụ thể sau đợt thử nghiệm thì mới kết luận được.
| Hiện, các nhà khoa học thuộc Viện Vệ sinh Dịch tễ T.Ư đang thực hiện và giám sát chặt chẽ việc thả, phát triển loăng quăng trên đảo Trí Nguyên. Trường hợp xảy ra những vấn đề không mong muốn thì dự án sẽ được dừng lại ngay. Các biện pháp phòng, chống dịch bệnh vẫn được tiến hành song song. |
TIN LIÊN QUAN
