“Mổ xẻ” xe tăng kỳ lạ không tháp pháo Stridsvagn 103

(Kiến Thức) - Điểm đặc biệt trên chiếc xe tăng ít danh tiếng Stridsvagn 103 là không có tháp pháo như xe tăng truyền thống.

Quang Minh 31/10/2013 20:00

Stridsvagn 103 là một loại vũ khí thiên về phòng thủ hơn là tấn công và nó đã được thiết kế để Thụy Điển giữ được sự trung lập của mình sau Chiến tranh Thế giới thứ 2.

Giữa những năm 1950, Quân đội Thụy Điển đặt hàng một loại xe tăng mới thay cho những chiếc Centurion đã lỗi thời, hãng Bofor bắt đầu phát triển Stridsvagn 103 năm 1958. Hai mẫu thử nghiệm đầu tiên được hoàn thành năm 1961 và sau đó là 300 chiếc xe tăng Stridsvagn 103 đã được sản xuất từ năm 1966 đến 1971.

Xe tăng không tháp pháo Stridsvagn 103 của Thụy Điển.

Stridsvagn 103 không có tháp pháo, vũ khí chính của nó là một khẩu pháo cỡ nòng 105mm loại L7 của Anh được lắp cố định vào phía trước xe tăng. Để nhắm bắn, kíp xe phải xoay các bánh xích và tăng hoặc hạ góc tấn (dao động từ -10°đến +12°) bằng hệ thống treo. Chính vì không có tháp pháo và pháo không xoay được, pháo lại cố định với thân xe nên cũng không thể lắp hệ thống cân bằng nòng pháo dẫn đến không thể khai hỏa hiệu quả khi đang hành tiến.

Vì vậy, có thể nói Stridsvagn 103 không phải là một loại vũ khí tấn công tốt, nhưng thực tế thì trong thời gian Stridsvagn 103 phục vụ thì nó ít khi vừa bắn vừa di chuyển, nhất là khi đang phòng thủ.

Ngoài pháo chính 105mm, Stridsvagn 103 còn một khẩu súng máy đồng trục cỡ nòng 7,62mm và một khẩu 7,62mm chuyên phòng không ở cửa ra vào của trưởng xe - có thể khai hỏa khẩu đại liên này kể cả khi đang ngồi trong xe. Tiếp đến là 8 cặp pháo khói nghi binh và thậm chí là có thêm cả pháo sáng để tác chiến chiến ban đêm, có lẽ là vì Stridsvagn 103 không có kính ngắm hồng ngoại lẫn hệ thống bảo vệ kíp lái trước vũ khí hủy diệt lớn NBC.

Dàn lưới sắt lắp phía trước chiếc Stridsvagn 103.

Bên cạnh đó, Stridsvagn 103 còn có dàn lưới sắt lắp phía trước xe chuyên chống đạn nổ HEAT, nhưng tính năng này được giữ kín trong nhiều năm vì bình thường thì nó không được lắp đặt, mà chỉ ráp vào khi có chiến tranh.

Một ưu điểm của Stridsvagn 103 là nó có thể lùi xe cũng nhanh như cho xe tiến, do đó ngay sau khi khai hỏa vào đối phương thì Stridsvagn 103 có thể nhanh chóng lùi ra khỏi khu vực nguy hiểm. Với phần phía trước xe, vốn được bọc thép dày nhất vẫn quay về phía địch phòng trường hợp trúng đạn thì sẽ đỡ thiệt hại hơn nhiều nếu quay đuôi hay hông xe.

Tất nhiên, để làm được vậy thì Stridsvagn 103 có tới hai lái xe, một người chuyến lái tiến và người kia sẽ lái lùi, lái xe giật lùi sẽ có cơ chế lái riêng của anh ta, với hướng quan sát quay về sau. Thêm nữa, lái xe tiến kiêm chức năng pháo thủ còn lái xe lùi sử dụng máy truyền tin. Tóm lại, kíp lái của Stridsvagn 103 gồm 3 người: Trưởng xe, lái xe tiến/pháo thủ, lái xe lùi/điện đài viên. Không có pháo thủ số 2 làm chức năng nạp đạn pháo như ở các xe tăng thời đó vì Stridsvagn 103 sử dụng hệ thống nạp đạn tự động.

Về vị trí, trưởng xe ngồi phía trước bên phải còn lái xe tiến/pháo thủ ngồi bên trái, ngay sau anh ta là lái xe lùi/điện đài viên. Động cơ và hệ thống truyền động nằm phía đầu xe, khoang chiến đấu nắm giữa và sau cùng là khoang đạn nằm sau cùng.

Không giống với các loại xe tăng thông thường chỉ sử dụng một động cơ, Stridsvagn 103 đặc biệt sử dụng tới 2 động cơ – đó là động cơ dầu diesel Rolls Royce 240 mã lực và động cơ tuốc bin khí Boeing 300 mã lực. Động cơ diesel sử dụng để di chuyển trên đường còn động cơ Boeing tuốc khí được dùng đến khi tác chiến hoặc để vượt qua các địa hình khó khăn.

Một điểm thú vị là Stridsvagn 103 là mẫu tăng đầu tiên sử dụng động cơ turbine khí, điều mà chúng ta thường ít biết bên cạnh những chiếc xe tăng nổi tiếng với loại động cơ này như T-80 hay M1 Abrams.

Phiên bản nâng cấp của chiếc tăng “S” là loại Stridsvagn 103B với động cơ turbine khí mới mạnh mẽ hơn Caterpillar 490 mã lực và hệ thống tự đào công sự cho xe tăng.

Về kinh nghiệm thực chiến thì Stridsvagn 103 chưa tham gia các cuộc xung đột thực sự nào nhưng trong các cuộc diễn tập, thế mạnh của nó đã được khẳng định.

Stridsvagn 103 đi tiến cũng nhanh như đi lùi.

Năm 1967, Stridsvagn 103 diễn tập với xe tăng Leopard 1 và kết quả là nó phát hiện nhiều mục tiêu lẫn bắn nhanh hơn Leopard 1. Năm 1968, 2 chiếc Stridsvagn 103 được mang ra kiểm tra ở trưởng thiết giáp Quân đội Anh ở Bovington với nhận xét “Stridsvagn 103 với thiết kế không tháp pháo có nhiều ưu điểm đáng kể so với loại xe tăng có tháp pháo”.

Năm 1973, nó lại được thi lại với loại xe tăng Chieftain, hiệu quả không bao giờ xuống dưới 90% với báo cáo “không có bất kì sự bất lợi nào trong việc không thể khai hỏa khi di chuyển.

Năm 1975, hai chiếc Stridsvagn 103 được mang tới Mỹ để thi tài với loại xe tăng M60A1E3, kết quả là nó bắn chính xác hơn mặc dù thường chậm hơn 0,5 giây.

Năm 1986, tất cả tăng Stridsvagn 103 được nâng cấp lên thế hệ thứ 3 - Stridsvagn 103C, với động cơ diesel mới, hệ thống truyền động cải tiến và máy đo xa lade. Thiết kế thế hệ thứ 4 của Stridsvagn 103 cũng đã được hoàn thiện trong những năm 1990 với sự nâng cấp hệ thống kiểm soát hỏa lực, kính ngắm hồng ngoại cho kíp xe v.v… tiếc là đã không đi vào thực tế sản xuất vì Quân đội Thụy Điển đã quyết định sử dụng Stridsvagn 122 - phiên bản xe tăng Leopard 2A5 của Đức được Thụy Điển chỉnh sửa một chút.

#xe tăng #tháp pháo #thụy điển #Stridsvagn 103

“Xe tăng bay” T-80 lội nước thế nào?

(Kiến Thức) - Cùng xem chiến sĩ lái xe tăng chiến đấu chủ lực T-80 của Sư đoàn Kantemirov (Quân đội Nga) thực hiện bài huấn luyện cho xe tăng đi ngầm dưới mặt nước.

Thiết kế các loại xe tăng chiến đấu chủ lực của Quân đội Nga đều có khả năng lội nước khi cần để vượt qua các đoạn sông khi không có công binh hỗ trợ trên chiến trường. Khác với xe tăng hạng nhẹ, xe bọc thép chiến đấu có thể bơi trên mặt nước, do trọng lượng quá nặng xe tăng chiến đấu chủ lực chỉ có thể đi ngầm dưới mặt nước. Đây luôn là thử thách hết sức khó khăn với chiến sĩ lái tăng vì tính rủi ro rất cao (ví dụ xe tăng chết máy dưới mặt nước và bị mắc kẹt). Trong ảnh là buổi huấn luyện lái xe tăng T-80 vượt sông của chiến sĩ Sư đoàn Kantemirov (Quân đội Nga).

Thử thách của buổi lái tăng là vượt qua đoạn sông sâu 4m, rộng 140m. Kích thước này có vẻ bình thường nhưng với các chiến sĩ lái tăng thì đây là thử thách khó khăn vì chỉ cần một sai sót nhỏ, kíp xe sẽ cùng khối sắt thép “nằm luôn” dưới lòng sông. Trong ảnh có thể thấy một trong 2 chiếc xe tăng gắn các thiết bị hỗ trợ vượt sông OPVT.

Xem chi tiết

Thăm dàn xe tăng, bọc thép “lạ” ở bảo tàng Nga (2)

(Kiến Thức) - Ở Kubinka, ngoài lưu giữ mẫu xe của Nga còn có các loại xe tăng, bọc thép, pháo "kỳ lạ" khác của nhiều nước khác.

Xe tăng Mark 5 của Anh nặng 31 tấn, bắt đầu được sản xuất từ năm 1917 đến 1918, tổng số lượng 400 chiếc. Hỏa lực bao gồm 2 pháo 57mm và 4 súng máy 7,7mm.

Xe tăng hạng trung Centurion MK 10 của Anh, sử dụng pháo 105mm và đại liên 12,7mm.

Xem chi tiết

“Đột nhập” nhà máy sửa chữa xe tăng Nga

Nhà máy sửa chữa số 61 (St Petersburg) làm nhiệm vụ đại tu, bảo dưỡng các loại xe tăng, xe bọc thép của Quân đội Nga. Trong ảnh là cổng ra vào của nhà máy.

Ngay tại lối vào nhà máy có thể nhìn thấy ngay xe tăng chiến đấu chủ lực T-80. Nó có trọng lượng 42,5 tấn, được trang bị pháo 125 mm 2A46 có khả năng phóng được tên lửa chống tăng qua nòng, tốc độ bắn 6-8 phát/phút.

Nhà máy có khoảng 20 khu sửa chữa, thú vị nhất trong số đó là khu vực tháo rời và lắp ráp các bộ phận xe tăng.

Kỹ sư sẽ tháo rời từng bộ phận và những chi tiết bị hỏng được thay thế bằng những cái mới. Trong ảnh là giá đỡ dùng để đặt các tháp pháo xe tăng sau khi tháo rời.

Phần thân xe tăng T-80 sau khi tháo rời tháp pháo, xích, động cơ và nhiều bộ phận khác để chuẩn bị cho việc đại tu.

Cận cảnh tháp pháo xe tăng sau khi tháo rời (pháo chính và súng máy đều đã bị tháo).

Khung thân với các bánh đỡ, bánh xích và mọi thành phần trong xe không còn.

Các bộ phận được tháo ra để thực hiện sơn lại xe tăng.

Những khẩu pháo đang chuẩn bị được sơn, sửa chữa.

Một khẩu pháo sau khi được sơn lại.

Cửa trên nóc tháp pháo xe tăng được tháo rời.

Động cơ một chiếc xe tăng được tháo rời. Các dòng xe tăng Nga thường sử dụng động cơ diesel trang bị cho các loại xe tăng.

Tháp pháo xe tăng T-72 được tháo rời.

Thiết bị đơn giản được dùng để kéo nòng pháo ra khỏi tháp pháo.

Cận cảnh nòng pháo 125mm đang được tháo khỏi tháp pháo.

Khung thân của xe tăng T-80BV đang được đại tu, sửa chữa. Những thanh nhỏ trên phần thân trước xe dùng để lắp khối giáp phản ứng nổ (ERA).

Thân xe tăng T-80 đang được lắp ráp từng phần sau khi sơn, sửa chữa.

Xem chi tiết

Đọc nhiều nhất

[GALLERY] Bất ngờ trước khả năng tác chiến hợp đồng hiện đại của Triều Tiên

Cuộc tập trận bắn đạn thật của Triều Tiên hé lộ bước tiến đáng chú ý trong tác chiến lấy mạng làm trung tâm, với sự phối hợp giữa xe tăng, pháo binh và UAV.

Iran phóng tên lửa vào Israel, Tel Aviv đáp trả

Iran đã phóng tên lửa vào Israel trong vụ tập kích đầu tiên kể từ khi thỏa thuận ngừng bắn mong manh có hiệu lực vào đầu tháng 4/2026.

Đâm dao tại ga tàu ở Mỹ, nhiều người bị thương

6 người đã bị thương trong vụ đâm dao xảy ra tại ga tàu Penn Station ở New York, Mỹ.

Israel bất ngờ không kích vùng ngoại ô thủ đô Lebanon

Israel đã tiến hành các cuộc không kích nhằm vào khu vực ngoại ô phía nam thủ đô Beirut, Lebanon, mà không báo trước.

Quân đội Nigeria giải cứu 360 người bị bắt cóc

Quân đội Nigeria đã giải cứu 360 người bị phiến quân Boko Haram bắt cóc trước đó ở phía nam bang Borno, thuộc vùng đông bắc của đất nước.

Động đất mạnh 7,8 độ Richter rung chuyển miền Nam Philippines

Một trận động đất mạnh 7,8 độ Richter đã làm rung chuyển một phần phía nam Philippines vào sáng sớm 8/6, gây thiệt hại ở một thành phố ven biển quan trọng.

Thương vong trong trận động đất mạnh 7,8 độ Richter ở Philippines

Tính đến chiều 8/6, ít nhất 19 người thiệt mạng và hơn 200 người khác bị thương trong trận động đất mạnh 7,8 độ Richter ở Philippines.

[INFOGRAPHIC] Thủ tướng Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào Sonexay Siphandone

Thủ tướng Chính phủ nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào Sonexay Siphandone thăm chính thức Việt Nam và tham dự Diễn đàn Tương lai ASEAN từ ngày 7 đến 9/6/2026.