Chờ đón nhật thực toàn phần dài nhất thế kỷ, kéo dài hơn 6 phút

Ngày 2/8/2027, Mặt Trăng sẽ che khuất hoàn toàn Mặt Trời trong tối đa 6 phút 23 giây, tạo nên một trong những nhật thực đáng chú ý nhất thế kỷ.

Nhật thực toàn phần xảy ra khi Mặt Trăng đi qua giữa Trái Đất và Mặt Trời, khiến Mặt Trăng che khuất hoàn toàn đĩa Mặt Trời trong một khoảng thời gian ngắn. Hiện tượng năm 2027 sẽ được quan sát rõ nhất dọc theo một dải hẹp chạy từ Bắc Phi, qua khu vực Địa Trung Hải, đến bán đảo Arab và vùng Sừng châu Phi.

Dải này sẽ đi qua nhiều địa điểm nổi tiếng như thành phố Cádiz của Tây Ban Nha, Tangier ở Morocco, Benghazi của Libya và Mecca. Tuy nhiên, nơi có thời gian nhật thực toàn phần đạt cực đại sẽ là Luxor, Ai Cập. Tại đây, Mặt Trời dự kiến bị che khuất hoàn toàn trong khoảng 6 phút 23 giây.

a-spiral-progression-of-10-images-show-in-the-sun-progressively-more-covered-by-the-moon-and-at-the-center-totality-showing-the-corona-and-the-solar-prominence-l.jpg
Quá trình nhật thực ở Tây Ban Nha ngày 12/8/2026, từ khi Mặt Trời bắt đầu bị che khuất cho đến lúc nhật thực toàn phần. (Ảnh: Dr. A. Carpineti/C. Carpineti)

Đây chính là điểm khiến nhật thực năm 2027 trở nên đặc biệt. Thời gian diễn ra nhật thực toàn phần không giống nhau ở mọi nơi. Người đứng càng gần trung tâm dải nhật thực càng có cơ hội quan sát toàn phần lâu hơn, trong khi những khu vực ở gần rìa chỉ nhìn thấy hiện tượng trong thời gian ngắn hơn.

Nếu đặt cạnh một số nhật thực toàn phần gần đây, con số hơn 6 phút càng đáng chú ý. Nhật thực tại Mỹ năm 2017 chỉ kéo dài tối đa khoảng 2 phút 40 giây. Đến năm 2024, thời gian cực đại tăng lên 4 phút 28 giây. Nhật thực toàn phần diễn ra vào tháng 8/2026 cũng chỉ đạt khoảng 2 phút 18 giây.

Với nhật thực năm 2027, thời gian toàn phần dài lại rơi vào khu vực đất liền. Điều đó đồng nghĩa nhiều người có thể đến những địa điểm thuận lợi để tận mắt chứng kiến toàn bộ quá trình thay vì phải quan sát từ giữa đại dương.

Trong thế kỷ này vẫn còn một nhật thực rất dài khác. Ngày 22/5/2096, thời gian toàn phần có thể đạt khoảng 6 phút 7 giây. Vì vậy, trẻ em thời nay về lý thuyết có thể sống đủ lâu để chứng kiến cả hai hiện tượng.

Dù vậy, để quan sát nhật thực, điều quan trọng nhất vẫn là bảo vệ mắt. Không nên nhìn trực tiếp vào Mặt Trời bằng mắt thường, kể cả khi phần lớn đĩa Mặt Trời đã bị Mặt Trăng che khuất. Người quan sát cần sử dụng kính chuyên dụng dành cho nhật thực hoặc các phương pháp quan sát gián tiếp an toàn.

Đáng tiếc, người yêu thiên văn tại Việt Nam sẽ không được chứng kiến khoảnh khắc Mặt Trời bị che khuất hoàn toàn. Việt Nam vẫn nằm trong vùng quan sát của nhật thực ngày 2/8/2027, nhưng chỉ có thể nhìn thấy nhật thực một phần, khi Mặt Trăng che một phần đĩa Mặt Trời.

Với những người thực sự muốn tận mắt chứng kiến toàn bộ bầu trời chuyển sang tối sầm khi nhật thực toàn phần xảy ra, lựa chọn là di chuyển đến một trong những khu vực nằm trên đường đi của bóng Mặt Trăng. Ai Cập là một điểm đến đáng cân nhắc, đặc biệt là khu vực Luxor, nơi thời gian toàn phần có thể kéo dài hơn 6 phút. Đây cũng có thể là dịp kết hợp giữa chuyến du lịch và trải nghiệm một hiện tượng thiên văn hiếm có.

Mặt Trăng sẽ chuyển đỏ đêm nay, hiện tượng này có gì đặc biệt?

Nguyệt thực một phần sâu nhất trong nhiều năm sẽ khiến 96% bề mặt Mặt Trăng chuyển sang màu đỏ đồng vào đêm 27/8.

Đêm 27/8, những người yêu thích thiên văn có cơ hội quan sát một trong những lần nguyệt thực một phần đáng chú ý nhất trong những năm gần đây. Khi Mặt Trăng tròn đi vào vùng bóng của Trái Đất, khoảng 96% bề mặt Mặt Trăng sẽ bị che khuất và phần còn lại có thể chuyển sang màu đỏ đồng nổi bật. Đây sẽ là nguyệt thực một phần sâu nhất có thể quan sát trên toàn cầu cho đến khi xảy ra nguyệt thực toàn phần tiếp theo vào ngày 31/12/2028.

qwhcxe7mnza5tohrkhbbaj-1920-80png.jpg

'Siêu Trái Đất' nặng gấp 23 lần Trái Đất có quỹ đạo kỳ lạ

Các nhà thiên văn học vừa phát hiện ngoại hành tinh GJ 523b có khối lượng gấp khoảng 23 lần Trái Đất nhưng bán kính chỉ lớn hơn 2,5 lần và chuyển động trên một quỹ đạo gần như đi qua các cực của ngôi sao mẹ.

Các nhà khoa học đã phát hiện hơn 6.000 ngoại hành tinh có kích thước lớn hơn Trái Đất và nhỏ hơn Sao Hải Vương. Siêu Trái Đất thường có bán kính tối đa khoảng gấp đôi Trái Đất và mật độ tương đương hoặc cao hơn, trong khi các hành tinh nhỏ hơn Sao Hải Vương thường có lớp khí dày bao quanh, khiến mật độ thấp hơn đáng kể.

mega-earth-l.jpg

'Dòng sông ma' giữa vũ trụ có thể dẫn đường tới vật chất tối

Một dải sao mờ ảo đang uốn quanh thiên hà cách Trái Đất 115 triệu năm ánh sáng có thể trở thành dấu vết giúp các nhà thiên văn tìm hiểu vật chất tối.

“Dòng sông ma” nằm quanh UGC 9050-Dw1, một thiên hà cách Trái Đất khoảng 115 triệu năm ánh sáng. Nó mờ đến mức rất khó quan sát, nhưng khi kiểm tra những hình ảnh do kính viễn vọng không gian Hubble ghi lại, các nhà nghiên cứu nhận thấy một dải sao cong kéo dài quanh thiên hà.

Điều đặc biệt là những ngôi sao này không xuất hiện ngẫu nhiên. Chúng từng thuộc về một cụm sao cầu, tức một nhóm lớn các ngôi sao bị lực hấp dẫn giữ chặt với nhau.

Đọc nhiều nhất

Tin mới