Con lai giữa dê và cừu thường được gọi không chính thức là “geep” hoặc “shoat”, ghép từ tiếng Anh của dê (goat) và cừu (sheep). Dù nghe có vẻ như chuyện đùa hoặc sản phẩm của trí tưởng tượng, những cá thể như vậy thực sự từng được ghi nhận ngoài đời thật — tuy cực kỳ hiếm.
Ảnh: tierwelt
Điều khiến hiện tượng này đặc biệt nằm ở chỗ dê và cừu tuy khá giống nhau về ngoại hình và cùng thuộc họ Bovidae, nhưng lại là hai loài khác biệt về mặt di truyền. Dê nhà là Capra hircus, còn cừu nhà là Ovis aries. Dê có 60 nhiễm sắc thể, trong khi cừu có 54. Chính sự khác biệt ấy khiến việc tạo ra con lai tự nhiên rất khó khăn và đa số phôi thai không thể phát triển hoàn chỉnh.
Ảnh: odt.co
Tuy vậy, trong một số trường hợp hiếm hoi, con lai vẫn chào đời và sống sót. Chúng thường mang ngoại hình “pha trộn” kỳ lạ: thân hình và lớp lông giống cừu nhưng khuôn mặt, chân hoặc cặp sừng lại mang đặc điểm của dê. Một số con có bộ lông vừa xoăn vừa thô, tạo cảm giác như hai loài được “ghép” lại bằng tay.
Điều thú vị là không phải mọi con vật trông giống lai dê – cừu đều là con lai thật sự. Trong nhiều trường hợp, đó chỉ là dê hoặc cừu mang đột biến hình thái. Để xác nhận một cá thể “geep” thực sự, các nhà khoa học phải kiểm tra nhiễm sắc thể hoặc DNA.
Ảnh: atpress.ne
Một trong những trường hợp nổi tiếng nhất xảy ra tại Botswana vào đầu những năm 2000. Một con vật lai giữa dê và cừu đã sống khỏe mạnh suốt nhiều năm, gây chú ý vì ngoại hình rất kỳ lạ. Một số trường hợp khác được ghi nhận ở New Zealand và Germany, nhưng tổng số vẫn cực ít so với các dạng lai nổi tiếng như la hay liger.
Về mặt sinh học, những con lai này giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn về ranh giới giữa các loài và cách tiến hóa hoạt động. Chúng cho thấy thiên nhiên đôi khi linh hoạt hơn nhiều so với những gì con người tưởng tượng, dù các giới hạn di truyền vẫn tồn tại rất rõ ràng.
Ngày nay, “geep” và “shoat” vẫn là một trong những hiện tượng gây tò mò nhất trong thế giới vật nuôi. Với vẻ ngoài nửa dê nửa cừu đầy kỳ lạ, chúng khiến nhiều người có cảm giác như đang nhìn thấy một sinh vật bước ra từ truyện dân gian cổ châu Âu hơn là một con vật có thật trong nông trại hiện đại.
