Ngày 22/4/2026, lô bưởi da xanh đầu tiên của Việt Nam với khối lượng 940,5 kg đã được thông quan sang Australia. Đây là dấu mốc đáng chú ý khi một loại trái cây chủ lực của Việt Nam chính thức tiếp cận thị trường nổi tiếng khắt khe về kiểm dịch sinh học và an toàn thực phẩm.
Tuy nhiên, đằng sau tín hiệu tích cực này là câu hỏi lớn: Liệu đây có phải bước ngoặt thương mại thực sự, hay mới chỉ là lô hàng mang tính biểu tượng mở đường cho những đơn hàng lớn hơn?
Bưởi Việt Nam chính thức được thông quan sang Australia.
Vào được Australia là vượt qua nhiều “cửa hẹp”
Australia từ lâu được xem là một trong những thị trường khó tính nhất thế giới đối với nông sản nhập khẩu. Quốc gia này áp dụng hệ thống kiểm soát dịch hại nghiêm ngặt nhằm bảo vệ sản xuất nội địa và hệ sinh thái.
Để được cấp phép xuất khẩu, bưởi Việt Nam đã trải qua hơn 2 năm đánh giá nguy cơ dịch hại, đồng thời phải đáp ứng loạt yêu cầu về: Vùng trồng có mã số được công nhận; Truy xuất nguồn gốc rõ ràng; Cơ sở đóng gói đạt chuẩn; Xử lý chiếu xạ trước khi xuất khẩu; Không mang sinh vật gây hại thuộc danh mục kiểm soát.
Việc Australia cập nhật điều kiện nhập khẩu bưởi Việt Nam trên hệ thống kiểm dịch BICON được xem là “giấy thông hành pháp lý”, cho phép doanh nghiệp xuất khẩu chính ngạch vào thị trường này.
Việc bưởi được xuất khẩu sang Australia là động lực để nông dân phát triển nông nghiệp bền vững. Ảnh: Cục Bảo vệ và Trồng trọt thực vật.
Dù mang ý nghĩa lớn về mặt thị trường, quy mô lô hàng đầu tiên chưa đến 1 tấn cho thấy xuất khẩu bưởi sang Australia hiện vẫn ở giai đoạn thăm dò.
Song song đó, lô hàng thương mại tiếp theo dự kiến 5 tấn, sử dụng nguyên liệu từ Đồng Tháp, đang được triển khai. Sau khi nhập khẩu, sản phẩm được giới thiệu tại Sydney Market nhằm quảng bá và tìm kiếm đối tác phân phối.
So với quy mô sản xuất trong nước, con số này còn rất khiêm tốn. Việt Nam hiện có hơn 100.000 ha trồng bưởi, sản lượng gần 1 triệu tấn/năm, tập trung chủ yếu ở Đồng bằng sông Cửu Long và một số tỉnh phía Bắc.
Điều đó đồng nghĩa, để trở thành thị trường đầu ra đáng kể, Australia cần thêm thời gian mở rộng sức mua và chuỗi phân phối.
Thách thức thật sự nằm ở chặng đường sau thông quan
Theo giới chuyên gia, vào được thị trường mới chỉ là bước đầu. Giữ được chỗ đứng mới là bài toán khó hơn nhiều.
Australia không chấp nhận sai sót về kiểm dịch, dư lượng thuốc bảo vệ thực vật hay chất lượng không đồng đều. Chỉ một vài lô hàng gặp vấn đề cũng có thể ảnh hưởng tới uy tín toàn ngành.
Ngoài ra, bưởi Việt Nam còn phải cạnh tranh với trái cây nhập khẩu từ Thái Lan, Trung Quốc, Nam Phi, New Zealand và sản phẩm nội địa.
Muốn đi đường dài, doanh nghiệp cần: Duy trì chất lượng ổn định; Xây dựng thương hiệu riêng; Tối ưu chi phí logistics; Có chiến lược bán hàng dài hạn thay vì xuất từng lô nhỏ
Sự kiện bưởi Việt Nam chính thức sang Australia là tín hiệu tích cực cho ngành rau quả trong mục tiêu xuất khẩu 10 tỷ USD năm 2026.
Tuy nhiên, giá trị lớn nhất của lô hàng đầu tiên không nằm ở 940 kg hàng hóa, mà ở việc kiểm chứng năng lực của chuỗi sản xuất Việt Nam trước một thị trường khó tính.
Nếu duy trì được đơn hàng đều đặn, mở rộng vùng trồng đạt chuẩn và tạo thương hiệu tại Australia, đây sẽ là cột mốc thương mại thực sự. Nếu không, nó mới chỉ là chiến thắng mang tính biểu tượng.
