Bí ẩn chiếc cốc bạch ngọc bội hơn 1.700 năm tuổi 'sống sót' sau nạn trộm mộ

Một chiếc cốc bạch ngọc bội được chế tác từ ngọc Hòa Điền nằm trong ngôi mộ thời Tào Ngụy, nó đã vượt qua nhiều lần trộm phá mộ và vẫn nguyên vẹn đến ngày nay.

Trong lịch sử Trung Quốc, thời Tào Ngụy được xem là giai đoạn có nhiều thay đổi trong quan niệm về mai táng. Nếu các triều đại trước từng coi trọng việc xây dựng lăng mộ quy mô lớn và chôn theo nhiều vật quý, xã hội thời Tào Ngụy lại xuất hiện xu hướng đề cao sự tiết chế trong tang lễ. Bối cảnh này khiến việc phát hiện một chiếc cốc bằng bạch ngọc bội trong một ngôi mộ thời Tào Ngụy trở thành một hiện vật đáng chú ý.

Khi các nhà khảo cổ kiểm tra một ngôi mộ cổ đã bị xâm phạm nhiều lần, ban đầu họ không đặt quá nhiều kỳ vọng vào những hiện vật còn sót lại. Tuy nhiên, quá trình kiểm tra kỹ lưỡng đã đem đến một phát hiện bất ngờ. Bên dưới lớp bùn, họ tìm thấy một chiếc cốc ban đầu tưởng là đồ đồng. Sau khi làm sạch, hiện vật lộ ra màu trắng trong đặc trưng của ngọc và được xác định là một chiếc cốc bạch ngọc bội.

anh-chup-man-hinh-2026-09-1469.png
Niên đại của ngôi mộ được xác định khá rõ nhờ một bộ phận bằng sắt có khắc dòng chữ liên quan đến năm Chính Thủy thứ 8. Ảnh: @Sohu.

Chiếc cốc bạch ngọc bội này được chế tác từ ngọc trắng Hòa Điền có nguồn gốc từ khu vực Tân Cương (Trung Quốc). Hiện vật cao khoảng 11,8 cm, miệng rộng khoảng 5 cm, thân hình trụ, bụng sâu và có chân đế. Điểm đặc biệt nhất là toàn bộ bề mặt gần như không có hoa văn trang trí. Những đường nét của chiếc cốc được xử lý gọn gàng, cân đối, bề mặt được đánh bóng kỹ, làm nổi bật màu trắng và độ bóng tự nhiên của chất liệu.

Chính sự đơn giản này tạo nên giá trị thẩm mỹ đặc biệt của hiện vật. Thay vì sử dụng những hình chạm khắc phức tạp để thể hiện sự sang trọng, người chế tác dựa chủ yếu vào chất lượng của ngọc, tỷ lệ hình dáng và những đường cong của thân cốc.

Điều đáng chú ý là chiếc cốc bạch ngọc bội không phải vật được chế tác riêng để làm đồ tùy táng. Các tư liệu về hiện vật cho rằng, đây vốn là đồ dùng của chủ nhân khi còn sống, sau đó nó được đặt trong mộ. Vì vậy, chiếc cốc không chỉ phản ánh tập quán mai táng mà còn cung cấp thông tin về đồ dùng và thị hiếu thẩm mỹ của tầng lớp xã hội cổ đương thời.

Niên đại của ngôi mộ được xác định khá rõ nhờ một bộ phận bằng sắt có khắc dòng chữ liên quan đến năm Chính Thủy thứ 8. Theo các tài liệu nghiên cứu, đây là năm 247, dưới thời Tào Phương, vị hoàng đế thứ ba của nước Ngụy.

anh-chup-man-hinh-2026-09-5203.png
Chiếc cốc bạch ngọc bội được chế tác từ ngọc trắng Hòa Điền có nguồn gốc từ khu vực Tân Cương (Trung Quốc). Ảnh: @Sohu.

Ngôi mộ này từng bị trộm phá nên nhiều đồ tùy táng đã bị thất lạc hoặc hư hỏng. Trong hoàn cảnh đó, việc chiếc cốc bạch ngọc bội vẫn còn nguyên vẹn càng làm tăng giá trị của phát hiện này. Một số chuyên gia giải thích rằng, vẻ ngoài không có hoa văn cầu kỳ có thể khiến kẻ trộm không nhận ra giá trị của hiện vật.

Sau khi được khai quật, chiếc cốc bạch ngọc bội này đã trở thành một hiện vật quan trọng của Bảo tàng Lạc Dương.

Mời Quý Độc Giả cùng xem video: “Phát hiện hơn 100 mộ táng thời kỳ Hùng Vương có niên đại khoảng 3.500 năm tại Di chỉ Vườn Chuối”. Nguồn video: @VTV24.

'Đống rác' trong cổ mộ Chiến Quốc hé lộ giá trị lịch sử đặc biệt

Một đống rác đã được khai quật từ khu mộ thời Chiến Quốc. Sau khi xem xét, các nhà khảo cổ học cho rằng, đống rác này còn quý giá hơn bất cứ thứ gì khác.

Trong quá trình khai quật quần thể mộ cổ Cửu Liên Đôn thời Chiến Quốc ở Tảo Dương, tỉnh Hồ Bắc (Trung Quốc), các nhà khảo cổ từng phát hiện một đống vật chất màu đen, thoạt nhìn giống những tàn tích hữu cơ đã mục nát. Tuy nhiên, sau khi kiểm tra và xử lý, họ nhận ra đây là những mảnh thẻ tre cổ đã tồn tại hơn 2.000 năm tuổi. Dù phần lớn đã hư hỏng nghiêm trọng, những di vật này được đánh giá có giá trị đặc biệt bởi chúng có thể chứa đựng thông tin trực tiếp về đời sống và lịch sử thời Chiến Quốc cổ xưa.

anh-chup-man-hinh-2026-09-6912.png
Một đống rác đã được khai quật từ khu mộ thời Chiến Quốc. Sau khi xem xét, các nhà khảo cổ học cho rằng, đống rác này còn quý giá hơn bất cứ thứ gì khác. Ảnh: @Sohu.

Hơn 3.000 hiện vật trong mộ công chúa nhà Liêu hé lộ sự thật thú vị

Ngôi mộ cổ được khai quật ở Nội Mông (Trung Quốc) chứa một bộ sưu tập đồ tùy táng vô cùng phong phú, với tổng số hơn 3.000 hiện vật.

Ẩn sâu trên thảo nguyên Nội Mông (Trung Quốc), một ngôi mộ cổ bất ngờ được Viện Nghiên cứu Khảo cổ Nội Mông tiến hành khai quật. Đó là mộ hợp táng của Công chúa Diệp Luật Thị (vốn là cháu gái của Liêu Cảnh Tông), cùng phò mã Tiêu Thiệu Cự, mộ được xây dựng vào năm 1017, dưới thời nhà Liêu. Khi bước vào ngôi mộ, các nhà khảo cổ đặc biệt bất ngờ trước số lượng và chất lượng của đồ tùy táng. Tổng cộng hơn 3.000 hiện vật được tìm thấy, trong đó có nhiều đồ bằng kim loại quý và đá quý với kỹ thuật chế tác vô cùng tinh xảo.

Công chúa Diệp Luật Thị là cháu gái của Liêu Cảnh Tông, sinh năm 1000. Bia mộ được phát hiện trong mộ ghi lại rằng, Diệp Luật Thị từng được phong nhiều tước hiệu, trước khi được truy phong chức vị mang hiệu Trần Quốc Công chúa.

Kho báu hơn 200 đồ ngọc trong nghĩa trang cổ 5.000 m2

Nghĩa trang cổ ở Sơn Tây khai quật thành công hơn 200 đồ ngọc và nhiều hiện vật giá trị, mở ra kiến thức mới về nền văn minh Trung Hoa cổ đại.

Nhóm chuyên gia thuộc Viện Khảo cổ và Di vật Văn hóa tỉnh Sơn Tây (Trung Quốc) đã tiến hành cuộc khai quật quy mô tại một nghĩa trang Thời kỳ đồ đá mới. Nghĩa trang này thuộc nền văn hóa Miếu Để Câu II nằm ở phía Đông Bắc chùa Thanh Lương, ngôi chùa Phật giáo thời nhà Nguyên, tại huyện Nhuế Thành, tỉnh Sơn Tây, miền Bắc Trung Quốc, với diện tích gần 5.000 m2.

Tại đây, nhóm chuyên gia đã khai quật được tổng cộng 262 ngôi mộ cổ, phát hiện hơn 200 đồ tùy táng bằng ngọc.

Đọc nhiều nhất

Tin mới