Hệ thống cơ sở hạ tầng giáo dục mầm non đóng vai trò nền tảng đặc biệt quan trọng trong việc bảo đảm quyền lợi học tập, vui chơi an toàn và phát triển toàn diện của trẻ em tại các đơn vị hành chính cấp cơ sở. Chính vì vậy, công tác quản lý, phân bổ nguồn lực và tổ chức lựa chọn nhà thầu đối với các dự án cải tạo, nâng cấp trường học luôn đòi hỏi sự công khai, sòng phẳng tuyệt đối nhằm tối ưu hóa giá trị sử dụng nguồn vốn tài chính công.
Việc duy trì một môi trường chào hàng cạnh tranh công khai, minh bạch qua mạng không chỉ tạo điều kiện cho các doanh nghiệp có năng lực thực tế tiếp cận dự án, mà còn là cơ chế cốt lõi để mang lại biên độ tiết giảm tài chính tốt cho công quỹ. Vừa qua, diễn biến từ một gói thầu xây lắp hạ tầng giáo dục vừa khép lại trên địa bàn xã Bình Minh, thành phố Đồng Nai đang thu hút sự lưu ý lớn từ giới quan sát chuyên ngành, khi cả hai đơn vị tham gia đều đạt chuẩn kỹ thuật nhưng biên độ giảm giá chung cuộc mang lại cho ngân sách nhà nước lại dừng ở mức tương đối thấp.
Theo thông tin công khai trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội xã Bình Minh vừa ban hành quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu số 90/QĐ-VHXH ngày 18/05/2026 về việc phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu qua mạng Gói thầu số 04 (Xây lắp): Xây dựng công trình. Công trình xây dựng công ích này thuộc dự án Sửa chữa, nâng cấp Trường mầm non Anh Đào, một dự án có ý nghĩa dân sinh và an sinh giáo dục quan trọng đối với cộng đồng dân cư địa phương.
Dự án vận hành hoàn toàn bằng nguồn vốn ngân sách xã cấp theo mô hình tổ chức bộ máy chính quyền địa phương tinh gọn hai cấp. Theo dự toán kế hoạch lựa chọn nhà thầu được duyệt, giá gói thầu xây lắp số 04 được ấn định ở mức cụ thể là 3.139.055.400 đồng. Đơn vị trúng thầu được công bố là Công ty TNHH Xây dựng Nguyễn Chương với mức giá trúng thầu ghi nhận là 3.107.607.567 đồng.
Làm một phép tính giữa dự toán công trình xây lắp và mức giá đề nghị giao thầu thực tế, gói thầu chào hàng cạnh tranh qua mạng này đem lại giá trị tiết kiệm tuyệt đối cho công quỹ địa phương là 31.447.833 đồng. Biên độ giảm giá tài chính chỉ đạt tỉ lệ khoảng 1,00% so với giá gói thầu ban đầu.
Đối với một dự án xây lắp sử dụng nguồn vốn đầu tư công quy mô hơn 3.100.000.000 đồng, tỉ lệ tiết kiệm chạm ngưỡng 1% được đánh giá là mức hiệu quả kinh tế tương đối khiêm tốn. Diễn biến thực tế này bắt nguồn sâu xa từ tính chất cạnh tranh khốc liệt nhưng cũng đầy sát nút ở vòng nộp giá tài chính giữa các doanh nghiệp xây lắp có năng lực ngang ngửa nhau.
Theo Biên bản mở thầu hoàn thành lúc 14h22 ngày 13/05/2026, gói thầu số 04 thu hút sự tham gia nộp hồ sơ dự thầu độc lập của hai doanh nghiệp xây dựng tại khu vực. Danh sách bao gồm các pháp nhân: Công ty TNHH Xây dựng Nguyễn Chương và Công ty TNHH Xây dựng Lộc Phúc Thành.
Quá trình chấm xét, thẩm định hồ sơ kỹ thuật do một đơn vị tư vấn độc lập đảm trách là Công ty TNHH Tư vấn Xây dựng Ngân Anh Phát (Mã số thuế: 3603765004). Kết quả đánh giá chi tiết từ tổ chuyên gia đã phản ánh một thế trận so kè tài chính hết sức chuẩn mực nhưng cũng phản ánh rõ độ phân hóa thứ hạng giá.
Cụ thể, tại báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu số 01, cả Công ty TNHH Xây dựng Nguyễn Chương lẫn đối thủ cạnh tranh trực tiếp là Công ty TNHH Xây dựng Lộc Phúc Thành (Mã số thuế: 3602491569) đều đáp ứng trọn vẹn toàn bộ hệ thống tiêu chuẩn khắt khe quy định trong hồ sơ mời thầu.
Cả hai nhà thầu đều vượt qua vòng đánh giá tính hợp lệ pháp lý sơ bộ, đạt chuẩn về năng lực tài chính doanh thu, năng lực kinh nghiệm thực tế và bảo đảm giải pháp giải trình biện pháp thi công kỹ thuật. Khi chất lượng kỹ thuật của hai bên đều được công nhận đồng điệu, cuộc đua chính thức bước vào giai đoạn quyết định dựa trên phương pháp giá thấp nhất.
Do đưa ra phương án giá thầu cạnh tranh và tiết kiệm hơn cho chủ đầu tư, Công ty TNHH Xây dựng Nguyễn Chương đã chính thức xếp hạng thứ nhất. Trong khi đó, Công ty TNHH Xây dựng Lộc Phúc Thành đành ngậm ngùi dừng bước ở vị trí xếp hạng thứ hai và bị loại một cách khách quan do có giá dự thầu cao hơn.
Tìm hiểu kho dữ liệu lịch sử năng lực xây lắp công khai, Công ty TNHH Xây dựng Nguyễn Chương (Mã số thuế: 3603281860) được thành lập và chính thức đi vào hoạt động kinh doanh từ ngày 11/05/2015, hiện đăng ký trụ sở chính tại Phường Tam Hiệp, thành phố Đồng Nai.
Doanh nghiệp chứng tỏ vị thế là một nhà thầu có kinh nghiệm hoạt động tương đối năng nổ tại địa phương khi từng thiết lập quan hệ liên danh bền chặt với nhiều đối tác xây lắp hạ tầng lớn trên địa bàn. Điển hình là việc liên danh với Công ty TNHH Đầu tư Xây dựng Thiên Phú Thịnh trúng liên tiếp 4 gói thầu công ích, liên danh trúng thầu 2 gói thầu với Công ty TNHH Đầu tư Xây dựng Đất Nam và phối hợp trúng thầu 2 gói khác với Công ty TNHH Tư vấn - Đầu tư & Xây dựng Hợp Thành Phát.
Ngoài ra, nhà thầu Nguyễn Chương cũng từng ghi nhận lịch sử đối đầu sòng phẳng với nhiều tên tuổi xây lắp cơ sở như Công ty TNHH Xây dựng Cơ khí Bảo Ngọc Phát hay Công ty TNHH Sông Lam E&C và Công ty TNHH Thái Sơn Tiến Phát. Chính nền tảng hồ sơ năng lực tích lũy cùng kinh nghiệm lập hồ sơ chặt chẽ đã giúp nhà thầu Nguyễn Chương vượt qua các bước chấm duyệt khắt khe của đơn vị tư vấn Ngân Anh Phát để giành quyền ký kết hợp đồng trọn gói tại xã Bình Minh.
Nhận định về hiệu quả kinh tế dưới góc độ quản lý dòng vốn đầu tư công, Chuyên gia đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ bày tỏ quan điểm phân tích khách quan: "Chiếu theo các quy định nghiêm ngặt của Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 cũng như hệ thống văn bản luật sửa đổi, bổ sung bổ trợ, hình thức chào hàng cạnh tranh qua mạng luôn hướng tới mục tiêu tối ưu hóa chi phí ngân sách xã hội. Việc cả hai nhà thầu tham gia đều đồng loạt vượt qua bộ tiêu chuẩn kỹ thuật chứng tỏ mặt bằng năng lực thi công hạ tầng dân sinh của các doanh nghiệp tại cơ sở đang rất tốt. Tuy nhiên, dưới góc độ hiệu quả kinh tế tổng thể, khi giá trúng thầu chỉ thấp hơn giá dự toán gói thầu khoảng 1,00%, cơ quan quản lý đầu tư cơ sở cần xem xét, đánh giá lại công tác khảo sát, lập và thẩm định giá dự toán ban đầu xem đã thực sự bám sát diễn biến biến động của thị trường vật liệu xây dựng hay chưa, nhằm bảo đảm nguồn vốn nhà nước phát huy được biên độ tiết kiệm cao nhất cho tài chính công địa phương".
Cần lưu ý thêm, dự án sửa chữa, nâng cấp Trường mầm non Anh Đào được tổ chức triển khai dựa trên hệ thống văn bản pháp lý nền tảng vô cùng đồng bộ tại địa phương. Công trình được phê duyệt Báo cáo kinh tế - kỹ thuật theo Quyết định số 549/QĐ-UBND của Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Bình Minh; kế hoạch lựa chọn nhà thầu được thông qua theo Quyết định số 59/QĐ-VHXH và hồ sơ mời thầu qua mạng được chuẩn hóa bằng Quyết định số 68/QĐ-VHXH của Phòng Văn hóa - Xã hội xã Bình Minh. Hiện tại, kết quả lựa chọn nhà thầu đã chính thức có hiệu lực pháp luật.
QUY ĐỊNH VỀ TỶ LỆ TIẾT KIỆM VÀ HIỆU QUẢ KINH TẾ TRONG ĐẤU THẦU
Hiệu quả kinh tế là một trong những mục tiêu cốt lõi của hoạt động đấu thầu, được định nghĩa rõ tại Khoản 8 Điều 4 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15. Để đạt được mục tiêu này, việc xác định giá gói thầu và kiểm soát giá trúng thầu được quy định chặt chẽ từ khâu lập kế hoạch đến khi thực hiện hợp đồng.
Theo quy định tại Điều 18 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, giá gói thầu phải được tính đúng, tính đủ toàn bộ chi phí, kể cả chi phí dự phòng, phí, lệ phí và thuế. Đặc biệt, chủ đầu tư có trách nhiệm cập nhật giá gói thầu trong thời hạn 28 ngày trước ngày mở thầu nếu cần thiết để đảm bảo giá gói thầu sát với giá thị trường, tránh thất thoát ngân sách hoặc gây khó khăn cho nhà thầu. Căn cứ xác định giá gói thầu bao gồm dự toán được duyệt, kết quả lựa chọn nhà thầu của các gói thầu tương tự trong 12 tháng trước đó hoặc các báo giá thị trường (tối thiểu 01 báo giá, khuyến khích nhiều hơn).
Về chỉ số đánh giá, Điểm b Khoản 2 Điều 17 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định "tỷ lệ tiết kiệm trung bình" là một trong những chỉ tiêu quan trọng để đánh giá năng lực, nguồn lực và kết quả thực hiện công tác đấu thầu của chủ đầu tư trong kế hoạch tổng thể lựa chọn nhà thầu. Đối với hình thức chỉ định thầu, tính hiệu quả kinh tế được siết chặt hơn:
- Tại quy trình chỉ định thầu thông thường, chủ đầu tư phải quy định mức tỷ lệ tiết kiệm của giá đề nghị trúng thầu trong hồ sơ yêu cầu để làm cơ sở cho nhà thầu chuẩn bị hồ sơ đề xuất.
- Tại quy trình chỉ định thầu rút gọn, chủ đầu tư và nhà thầu phải thương thảo về giá để bảo đảm giá đề nghị trúng thầu tiết kiệm, hiệu quả. Riêng với gói thầu xây lắp quy định tại Điểm e Khoản 2 Điều 78, quá trình thương thảo phải đảm bảo tiết kiệm tối thiểu 5% giá gói thầu.
Trong quá trình thực hiện hợp đồng, để duy trì hiệu quả kinh tế, Điểm a Khoản 5 Điều 70 Luật Đấu thầu nhấn mạnh việc sửa đổi hợp đồng về giá, khối lượng không được vượt giá gói thầu đã ghi trong kế hoạch lựa chọn nhà thầu hoặc dự toán gói thầu được phê duyệt. Việc tuân thủ nghiêm các quy định này không chỉ giúp tối ưu hóa nguồn vốn đầu tư công tại các địa phương mà còn là thước đo trách nhiệm giải trình của người có thẩm quyền trước pháp luật.