Truy tìm dấu tích 210.000 năm của loài người giữa biển cát Ả Rập

Giữa vùng sa mạc khô cằn của bán đảo Ả Rập tồn tại một nơi lưu giữ câu chuyện lịch sử hàng trăm nghìn năm của loài người.

Cảnh quan cổ Faya (Faya Palaeolandscape) là một di sản khảo cổ và văn hóa nằm tại Tiểu vương quốc Sharjah thuộc UAE. Năm 2025, khu vực này chính thức được UNESCO ghi danh vào Danh mục Di sản Thế giới nhờ giá trị đặc biệt trong việc làm sáng tỏ lịch sử cư trú và thích nghi của con người tại một trong những môi trường khắc nghiệt nhất hành tinh.

Ảnh: gulftoday

Thoạt nhìn, Faya chỉ giống một vùng sa mạc với những ngọn đồi đá vôi cô độc giữa biển cát mênh mông. Tuy nhiên, bên dưới lớp đất khô cằn ấy là những bằng chứng khảo cổ kéo dài từ khoảng 210.000 năm trước đến 6.000 năm trước. Các lớp trầm tích và hiện vật được phát hiện tại đây cho thấy con người đã nhiều lần sinh sống trong khu vực qua những giai đoạn khí hậu thay đổi, khi vùng đất này luân phiên trải qua các thời kỳ khô hạn và ẩm ướt.

Ảnh: universes

Một trong những phát hiện quan trọng nhất tại Faya là hàng loạt công cụ đá được chế tác tinh xảo. Những hiện vật này đã góp phần thay đổi cách các nhà khoa học nhìn nhận về lịch sử di cư của loài người. Trước đây, nhiều người cho rằng bán đảo Ả Rập chỉ là hành lang trung chuyển giữa châu Phi và các khu vực khác. Tuy nhiên, các bằng chứng từ Faya cho thấy con người không chỉ đi ngang qua mà còn sinh sống, thích nghi và phát triển tại đây trong thời gian dài.

Ảnh: thenationalnews

Điều đặc biệt của Cảnh quan cổ Faya nằm ở khả năng kể lại câu chuyện về sức chịu đựng phi thường của tổ tiên chúng ta. Các nhóm săn bắt hái lượm và những cộng đồng chăn nuôi sơ khai đã học cách tận dụng nguồn nước, nguyên liệu đá và các đặc điểm địa hình để tồn tại trong môi trường siêu khô hạn. Những dấu tích còn sót lại giúp các nhà nghiên cứu hiểu rõ hơn cách con người ứng phó với biến đổi khí hậu từ hàng chục nghìn năm trước.

Ngày nay, khu vực Faya được xem là một trong những địa điểm khảo cổ tiền sử quan trọng nhất của bán đảo Ả Rập. Nơi đây thường được ví như một “cuốn biên niên sử bằng đá”, lưu giữ những chương đầu tiên trong hành trình chinh phục thế giới của loài người. Giữa khung cảnh tưởng chừng hoang vắng, từng mảnh đá được chế tác, từng lớp đất cổ và từng dấu vết sinh hoạt đều góp phần kể lại câu chuyện về sự sáng tạo, khả năng thích nghi và ý chí sinh tồn của tổ tiên chúng ta.

Có lẽ điều hấp dẫn nhất ở Faya là nghịch lý của nó: một vùng sa mạc tưởng như trống rỗng lại đang lưu giữ một trong những kho tư liệu quý giá nhất về lịch sử nhân loại. Chính điều đó đã biến nơi đây thành một trong những di sản khảo cổ đáng chú ý nhất của thế kỷ XXI.

Giống cừu kỳ lạ với bốn sừng cong đối xứng và gần như không có đuôi

Kỳ thú những 'thiên đường spa' làm thay đổi lịch sử châu Âu

Trải dài qua nhiều quốc gia châu Âu, có một Di sản Thế giới đặc biệt kể câu chuyện về sức khỏe, du lịch và văn hóa của giới thượng lưu suốt nhiều thế kỷ.

"Những thị trấn nghỉ dưỡng tuyệt vời của châu Âu" (The Great Spa Towns of Europe) được UNESCO công nhận là Di sản Thế giới vào năm 2021. Không giống phần lớn các di sản chỉ nằm trong một địa điểm cụ thể, đây là một di sản xuyên quốc gia gồm 11 thị trấn nghỉ dưỡng nổi tiếng thuộc bảy quốc gia: Áo, Bỉ, Séc, Pháp, Đức, Ý và Anh.

Ngôi mộ tập thể bí ẩn xác nhận một truyền thuyết có thật giữa Thái Bình Dương

Giữa những hòn đảo xanh ngọc của Nam Thái Bình Dương, có một Di sản thế giới kể câu chuyện về vị thủ lĩnh được tôn kính suốt nhiều thế kỷ.

Lãnh địa của Roy Mata là Di sản Thế giới đầu tiên và duy nhất cho đến nay của Vanuatu được UNESCO công nhận vào năm 2008. Nằm trên ba hòn đảo Efate, Lelepa và Artok (hay Eretoka), di sản này gắn liền với cuộc đời, cái chết và di sản tinh thần của Roy Mata – vị đại tù trưởng cuối cùng của miền trung Vanuatu, được cho là đã sống vào khoảng đầu thế kỷ XVII.

Chiêm ngưỡng cung điện 300 năm tuổi vẫn là nơi ở của hoàng gia Thụy Điển

Nằm yên bình trên một hòn đảo gần Stockholm, cung điện này vừa là di sản thế giới vừa là nơi ở hiện tại của hoàng gia Thụy Điển.

Giữa mặt nước trong xanh của hồ Mälaren, cách trung tâm Stockholm khoảng 15 km, tọa lạc một trong những cung điện đẹp nhất châu Âu: Drottningholm. Không chỉ là một kiệt tác kiến trúc Baroque được bảo tồn gần như nguyên vẹn, nơi đây còn là nơi cư trú chính thức của hoàng gia Thụy Điển – điều hiếm thấy đối với một di sản lịch sử có tuổi đời hàng trăm năm.

Đọc nhiều nhất

Khám phá bất ngờ về loài cá heo

Khám phá bất ngờ về loài cá heo

Theo các nhà nghiên cứu, cá heo cái có thể nhận biết và chủ động tránh xa những con đực hung hăng thông qua việc nghe tiếng huýt sáo đặc trưng của chúng.

Tin mới

Sao Thổ phóng sao chổi cực đoan

Sao Thổ phóng sao chổi cực đoan

Sao Thổ đã phóng một sao chổi ra khỏi Hệ Mặt trời một cách dữ dội với tốc độ hơn 10.000 km/giờ. Điều gì thực sự đã xảy ra?

Khám phá bất ngờ về loài cá heo

Khám phá bất ngờ về loài cá heo

Theo các nhà nghiên cứu, cá heo cái có thể nhận biết và chủ động tránh xa những con đực hung hăng thông qua việc nghe tiếng huýt sáo đặc trưng của chúng.