Có những khu vườn không cần phải nói thành lời. Chỉ cần bước chân qua ngưỡng cổng, nghe tiếng lá xào xạc, ngửi thấy mùi đất ẩm sau mưa, mùi hoa bưởi thoang thoảng cuối xuân, là đã thấy lòng mình mềm lại. Đó là khu vườn của nhà xưa.
Người biết vun vén cho mái ấm, từ ngàn đời nay, thế nào trong vườn cũng phải có vài gốc cây ăn quả. Vừa là cây, vừa là nhà, vừa là phúc khí.
Nếu bạn ngại cây ăn quả khó chăm, sợ trồng rồi chết, thì bạn đã nhầm to rồi. Có những loại cây sinh ra là để đứng trong vườn nhà, dãi nắng dầm sương mà vẫn xanh, vẫn trổ hoa, vẫn oằn quả. Chúng không đỏng đảnh, chúng kiên cường như người giữ vườn.
Dưới đây là 3 cây cảnh cho quả ngọt được coi như 3 vị thần hộ mệnh của gia đình. Đừng vội nghĩ cây trong sân là phiền phức hay không may. Ba "chiến binh mạnh mẽ" này, trồng xuống rồi, bạn sẽ hiểu thế nào là vườn có hồn, nhà có lộc.
Những cây cảnh này chịu được cái rét cắt da, chịu được cái nắng thiêu của tháng 6, cành lúc nào cũng trĩu nặng ân tình. Để vườn trống mà không trồng chúng, khác nào tự tay bỏ đi vận may và những ngọt lành mà đất trời ban cho.
1. Cây cảnh: Lựu - Đốm lửa đỏ thắp phúc cho gia đình
Cây lựu, trong vườn nhà xưa, là một đốm lửa. Nhiều người e ngại lựu khó tính, sợ lạnh. Nhưng thực ra, lựu là loài dẻo dai hơn cả hoa hồng. Nó chỉ cần một điều duy nhất: nắng.
Cứ cho cây cảnh đứng ở nơi nhiều nắng nhất trong vườn, nó sẽ sống, sẽ vươn lên như được tiếp thêm sinh lực.
Càng nắng, lá càng xanh thẫm, bóng mượt, dày dặn như những chiếc thuyền con xếp chồng lên nhau, bốn mùa không biết mỏi.
Rồi hè sang, là mùa lựu khoe sắc. Chao ôi, không một loài hoa quý nào có thể so được với sắc đỏ của hoa lựu lúc ấy.
Những nụ hoa chúm chím như những đốm chuông nhỏ, rồi bung ra đỏ rực, đỏ đến nao lòng, đỏ như những chiếc đèn lồng thắp giữa ban ngày.
Nhìn cây lựu nở hoa, người ta thấy cả khu vườn như bừng tỉnh, rộn rã tiếng ve, tiếng ong. Hoa lựu không thơm ngào ngạt, nó thơm một cách e ấp, thanh sạch, phải ghé lại gần mới thấy.
Đến rằm tháng Tám, mùa Trung Thu, là lúc lựu trả ơn người trồng. Quả lựu căng tròn, vỏ ửng đỏ, có quả nứt khẽ miệng như đang cười, để lộ bên trong hàng trăm hạt ngọc trong veo, mọng nước, lấp lánh như một kho báu. Trẻ con trong nhà xúm lại quanh gốc cây, chia nhau từng chùm hạt ngọt.
Trong phong thủy, người xưa chưa bao giờ trồng lựu chỉ để ăn. Chữ Lựu trong tiếng Hán đồng âm với chữ Lưu - con cháu. Quả lựu trăm hạt là biểu tượng hoàn hảo cho lời chúc "đa tử đa phúc" - nhiều con, nhiều cháu, nhiều phước lành.
Trồng một cây lựu trước sân là trồng một lời nguyện cầu cho gia đình sum vầy, con đàn cháu đống, làm ăn thịnh vượng, tài lộc đỏ thắm như chính sắc hoa của nó. Nó là cây giữ lửa cho gia đình.
Chăm cây lựu rất đơn giản. Bạn chỉ cần cho cây cảnh nắng, đất thoát nước tốt, quên tưới vài hôm nó cũng chẳng giận hờn. Càng khắc khổ, quả càng ngọt.
2. Cây cảnh: Mít - Tấm lòng bao dung che mát cả đời người
Nếu lựu là ngọn lửa, thì mít chính là bóng mát. Cây mít, tên khoa học là Artocarpus heterophyllus Lam., thuộc họ Dâu tằm - Moraceae, là một cây đại thụ hiền lành.
Không ai trồng mít mà vội được. Mít lớn chậm, chắc, từng thớ gỗ, từng chiếc lá đều dày dặn, trầm ổn. Lá mít to, xanh sẫm, bóng loáng như được đánh vecni, quanh năm xanh rì, dù là giữa tháng Chạp rét mướt hay tháng Bảy nắng chang chang.
Chỉ riêng việc đứng dưới gốc mít vào một trưa hè, nghe tiếng lá xào xạc trên đầu, đã là một cái phúc.
Mít không có hoa rực rỡ để khoe. Hoa mít mộc mạc, khiêm nhường nép mình trên thân, trên cành. Nhưng rồi từ những nụ hoa giản dị ấy, những quả mít non lớn dần, lớn dần, to như những chiếc gùi nặng trĩu treo lủng lẳng khắp cây.
Có cây mít dai, mít mật trĩu quả đến nỗi phải chống cành. Mùa mít chín, cả xóm đều biết, vì hương thơm của nó không thể giấu đi đâu được. Một mùi thơm phức, ngọt ngào, đậm đà, vừa bổ ra đã lan tỏa khắp vườn, khắp bếp.
Múi mít vàng ươm, ngọt lịm, là thức quà của tuổi thơ, là món quà của bà gói cho cháu mang đi.
Trong phong thủy và trong nếp nhà Việt, cây mít là biểu tượng của sự bao dung, đủ đầy và bền vững. Thân mít to lớn, tán rộng là thế của sự che chở, của người trụ cột. Gỗ mít vàng, thơm, từ xưa đã được dùng để tạc tượng Phật, làm đồ thờ cúng, bởi người ta tin gỗ mít có linh khí, sạch sẽ, trang nghiêm.
Trồng mít trong vườn là trồng sự no đủ. Quả mít to, nhiều múi, nhiều xơ quấn quýt lấy nhau, tượng trưng cho sự sum họp, đoàn kết, con cháu quây quần, không tách rời.
Nhà có cây mít cổ thụ là nhà có phúc dày, có gốc rễ sâu bền, con cháu làm ăn dù đi đâu cũng nhớ về cội.
Mít cũng chẳng đòi hỏi gì nhiều. Đất nào nó cũng sống, chỉ cần cho nó đủ chỗ để vươn rễ. Trồng một cây mít cho con, là cho con cả một đời bóng mát.
3. Cây cảnh: Bưởi - Nét thanh tao gột rửa ưu phiền
Nếu muốn khu vườn vừa có quả ngọt, vừa có hương thơm thanh tẩy cả tâm hồn, thì nhất định phải trồng bưởi.
Cây bưởi, Citrus maxima hay Citrus grandis, họ Cam chanh - Rutaceae, là loài cây của sự tinh khiết. Lá bưởi xanh quanh năm, hình trái tim bầu bĩnh, bóng mượt.
Khi vò nhẹ một chiếc lá, tinh dầu bưởi thơm mát tỏa ra, tỉnh cả người. Tán bưởi tròn đều, không quá lớn như mít, không khẳng khiu như lựu, mà xum xuê, gọn gàng, vừa đủ để làm một góc vườn trở nên trang nhã, kín đáo.
Nhưng linh hồn của cây bưởi là hoa. Tháng Ba, khi mưa xuân còn lất phất, nụ bưởi chúm chím trắng ngần đã e ấp sau lá. Rồi một sớm mai thức dậy, cả cây bưởi bung nở trắng xóa.
Hoa bưởi không đỏ rực như lựu, không vàng rực như mít chín, nó trắng muốt, tinh khôi, năm cánh xòe ra để lộ nhị vàng. Hương bưởi thì không loài hoa nào sánh được. Nó thơm một cách thanh tao, dịu dàng mà sâu lắng, vừa ngọt ngào vừa man mác buồn.
Hương bưởi len vào tóc mẹ, vào áo bà, vào mâm ngũ quả ngày Tết, vào nồi nước gội đầu của thiếu nữ. Một cây bưởi nở hoa có thể thơm cả một góc làng. Đó là mùi hương của sự đoàn viên, của những điều xưa cũ không bao giờ mất.
Đến mùa thu, mùa đông, bưởi cho quả. Quả bưởi tròn trịa, lúc lừng lững xanh, khi chín vàng ươm như mặt trăng treo thấp trong vườn. Mỗi quả bưởi là một món quà tròn đầy.
Về phong thủy, bưởi là cây cát tường bậc nhất. Quả bưởi tròn, to, căng mọng tượng trưng cho sự viên mãn, đủ đầy, phúc lộc tròn trịa. Chữ Bưởi trong tiếng Hán đọc gần với "Hữu" - nghĩa là có, là sở hữu.
Trồng bưởi là cầu mong "hữu phúc, hữu tài". Đặc biệt, bưởi là loại quả không thể thiếu trên bàn thờ gia tiên ngày lễ, Tết. Người ta tin rằng đặt quả bưởi lên bàn thờ sẽ mang lại sự hanh thông, may mắn và lòng thành kính được tổ tiên chứng giám.
Hương bưởi còn có tác dụng thanh lọc không khí, xua đuổi tà khí, mang lại sự an yên, thư thái cho gia chủ. Ngồi dưới gốc bưởi già, uống chén trà, ngửi hương hoa, mọi ưu phiền dường như cũng được gột sạch.
Bưởi ưa nắng, ưa đất tơi xốp, chỉ cần bạn chịu khó quét lá rụng và bón cho nó chút phân hữu cơ sau mỗi mùa quả, nó sẽ ở với bạn vài chục năm, càng già càng sai.
Bạn thấy đó, có gì mà những loài hoa mỏng manh kia có thể sánh được với ba vị thần này? Cây cảnh cho bạn đủ cả bốn mùa: xuân ngắm lá non lộc biếc và hoa bưởi trắng tinh khôi, hè ngắm hoa lựu đỏ rực và ngồi dưới bóng mít, bóng bưởi xanh mát, thu hái lựu, hái bưởi, hái mít thơm lừng, đông về ăn múi bưởi ngọt và nhìn vườn cây vẫn xanh thẫm một màu hy vọng.
Ngắm nhìn chúng lớn lên, ra hoa, kết trái năm này qua năm khác, bạn sẽ thấy cuộc sống của mình cũng có rễ, có cành, có ý nghĩa.
* Bài viết mang tính tham khảo, cung cấp kiến thức phong thủy cho bạn đọc