Mỹ bắt đầu chiến dịch rà phá thủy lôi ở eo biển Hormuz , họ có thể sử dụng kho vũ khí gồm máy bay không người lái, robot mang chất nổ và trực thăng để giảm thiểu rủi ro, mặc dù các đội rà phá thủy lôi vẫn có thể dễ bị tấn công bởi Iran .

Mỹ đang cố gắng đảm bảo eo biển không bị rải thủy lôi như một phần trong nỗ lực chấm dứt việc Iran gây rối vận tải biển , điều đã làm giảm nghiêm trọng nguồn cung năng lượng toàn cầu kể từ khi Mỹ và Israel phát động các cuộc tấn công nhằm vào chính quyền Iran vào cuối tháng 2/2026.

Tuy nhiên, trong khi Mỹ có thể dựa vào công nghệ hiện đại để kiểm tra và gỡ bỏ thủy lôi từ xa, việc dọn sạch một tuyến đường thủy chiến lược như eo biển Hormuz vẫn sẽ là một quá trình chậm chạp, nhiều bước, theo nhận định của các cựu sĩ quan hải quân và chuyên gia trong ngành.

Các giải pháp của Mỹ

Quân đội Mỹ cuối tuần qua cho biết họ đã bắt đầu chiến dịch rà phá thủy lôi, điều hai tàu chiến đi qua eo biển, nhưng không cung cấp nhiều thông tin chi tiết về thiết bị tham gia. Hôm thứ Bảy, họ cho biết thêm các lực lượng bổ sung, bao gồm cả tàu không người lái dưới nước, sẽ tham gia vào nỗ lực này trong những ngày tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump cuối tuần qua tuyên bố tất cả các tàu rải thủy lôi của Iran đã bị đánh chìm. Tuy nhiên, một số chuyên gia cho rằng vẫn có nguy cơ Tehran có thể triển khai thêm các thiết bị khác.

Chiến tranh thủy lôi hiệu quả vì các thiết bị này rẻ tiền, tốn kém để gỡ bỏ và “ngay cả mối đe dọa từ một bãi thủy lôi cũng đủ để ngăn chặn tàu thuyền, đặc biệt là tàu thương mại”, theo Jon Pentreath, một đô đốc hải quân Anh đã nghỉ hưu hiện đang làm cố vấn.

Theo truyền thống, Hải quân Hoa Kỳ dựa vào các tàu rà phá thủy lôi có người lái, tiến thẳng vào các bãi thủy lôi, sử dụng thiết bị định vị thủy âm để xác định vị trí các thiết bị và các thiết bị cơ khí được kéo theo sau tàu để gỡ bỏ chất nổ, đôi khi có sự hỗ trợ của thợ lặn. Phần lớn hạm đội cũ kỹ đó đã được cho nghỉ hưu.

Chúng đang được thay thế bằng các tàu nhỏ hơn, được gọi là tàu chiến ven biển, mang theo các thiết bị rà phá thủy lôi hiện đại như máy bay không người lái bán tự động trên mặt nước và dưới nước, cũng như robot điều khiển từ xa cho phép thủy thủ đoàn giữ khoảng cách với bãi thủy lôi. Hải quân Mỹ hiện có ba tàu loại này đang được triển khai.

Hai trong số những chiếc tàu đó đang được bảo dưỡng tại Singapore. Vào thời điểm đó, năng lực rà phá thủy lôi của Mỹ ở Trung Đông bao gồm các phương tiện dưới nước không người lái, bốn tàu lớp Avenger truyền thống, máy bay trực thăng và thợ lặn.

Chiến dịch của Mỹ có thể sẽ bao gồm việc tìm kiếm thủy lôi bằng các phương tiện không người lái trên mặt nước và dưới nước được trang bị cảm biến sonar. Khi một vật thể giống thủy lôi được phát hiện, dữ liệu thường được chuyển đến các đội hoạt động bên ngoài bãi thủy lôi, những người sẽ xác định thiết bị đó. Sau đó, họ sẽ xác định cách thức vô hiệu hóa nó.

Để phá hủy thủy lôi, Hải quân có thể triển khai các hệ thống như Archerfish hình ngư lôi, một thiết bị điều khiển từ xa dài khoảng 2 mét mang theo chất nổ và truyền video về cho người điều khiển qua cáp, theo nhà sản xuất BAE Systems. Được thiết kế để sử dụng một lần, nó có giá hàng chục nghìn đô la.

Mỹ cũng có thể sử dụng các tàu không người lái kéo theo các thiết bị rà phá thủy lôi có khả năng kích nổ hoặc thu gom thủy lôi, theo Bryan Clark, một sĩ quan hải quân Mỹ đã nghỉ hưu và là nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Hudson. Các chuyên gia cho biết, thợ lặn cũng đôi khi được sử dụng, bao gồm cả việc thu thập thông tin tình báo.

Không dễ dàng và tốn thời gian

Ông Clark cho biết, việc rà phá thủy lôi ở eo biển có thể mất hai hoặc ba tuần, và các cuộc tấn công của Iran vào các đội rà phá thủy lôi có thể làm chậm quá trình này và làm tăng rủi ro. Do đó, ông nói, quân đội Mỹ có thể triển khai các biện pháp phòng thủ như tàu chiến và máy bay không người lái để bảo vệ các đội và thiết bị.

"Việc tìm kiếm và phá hủy thủy lôi rất tốn thời gian," Đô đốc Daryl Caudle, Tham mưu trưởng Hải quân Mỹ, cho biết vào tháng 3. Điều đó khiến khả năng rà phá thủy lôi trở nên "dễ bị tổn thương," ông nói thêm.

Các chuyên gia cho biết, các công nghệ mới đang được phát triển để đẩy nhanh quá trình rà phá bom mìn, đặc biệt là thông qua những tiến bộ trong các cảm biến được sử dụng để phát hiện bom mìn.

Tập đoàn công nghệ và quốc phòng Thales của Pháp cho biết hệ thống sonar mới nhất của họ có thể quét một quả mìn khả nghi từ ba góc độ khác nhau chỉ trong một lần quét, một quy trình thường đòi hỏi nhiều lần quét.

Những tiến bộ trong trí tuệ nhân tạo cũng cho phép thực hiện nhiều phân tích dữ liệu hơn trên các tàu không người lái. Về lâu dài, tham vọng là triển khai các nhóm hệ thống không người lái có khả năng tìm kiếm, nhận dạng và phá hủy mìn, thay vì thực hiện đó như một quy trình nhiều bước.

“Điều đó không tồn tại ngày nay,” Mark Bock, một thuyền trưởng hải quân Mỹ đã nghỉ hưu, hiện là phó chủ tịch phát triển kinh doanh tại bộ phận Hải quân Mỹ của Thales, cho biết. “Nhưng đó là điều mà tất cả các quốc gia đang cố gắng đạt được hiện nay.”