Người bệnh có tiền sử khỏe mạnh, nhập viện trong tình trạng mệt mỏi, ho và đau ngực sau khoảng một tuần xuất hiện các cơn ho liên tục kèm khó thở nhẹ.
Qua thăm khám, bệnh nhân tỉnh táo nhưng thở nhanh, ho có đờm, nghe phổi có rale nổ hai đáy. Đặc biệt, bác sĩ phát hiện dấu hiệu lép bép dưới da vùng thượng đòn - biểu hiện gợi ý có khí thoát ra ngoài mô dưới da.
BS Nguyễn Minh Châu, Bệnh viện E cho biết, các kết quả chụp chiếu thể hiện rõ "Hiệu ứng Macklin", dấu hiệu điển hình của tình trạng vỡ phế nang tự phát gây tràn khí trung thất và tràn khí dưới da.
Đầu tiên, những tình huống làm tăng áp lực trong lồng ngực như ho dữ dội, cơn hen phế quản, nôn nhiều, rặn mạnh hoặc gắng sức khi tập luyện có thể khiến các phế nang ngoại vi bị căng giãn quá mức và xuất hiện các vết rách vi thể.
Không khí sau đó thoát ra khỏi phế nang, len theo mô kẽ phổi rồi di chuyển dọc các bao mạch máu - phế quản về rốn phổi. Từ đây, khí tiếp tục lan vào trung thất, gây tràn khí trung thất và có thể đi lên vùng cổ, tạo nên tình trạng tràn khí dưới da với dấu hiệu sờ thấy lép bép đặc trưng.
BS Nguyễn Minh Châu nhấn mạnh, đa số trường hợp tràn khí trung thất tự phát do Hiệu ứng Macklin có tiên lượng tốt.
Người bệnh thường chỉ cần điều trị bảo tồn gồm nghỉ ngơi, thở oxy hỗ trợ, sử dụng thuốc giảm ho và giảm đau. Lượng khí tự do sẽ được cơ thể hấp thu dần trong vài ngày đến vài tuần.
Riêng trường hợp nam bệnh nhân 20 tuổi, sau ba ngày điều trị, tình trạng tràn khí trung thất đã hết hoàn toàn. Kết quả nội soi cũng không ghi nhận tổn thương thực quản.
Tuy nhiên, với những trường hợp xuất hiện suy hô hấp, việc hỗ trợ hô hấp cần được cân nhắc kỹ nhằm hạn chế làm tăng áp lực trong phế nang, tránh khiến khí tiếp tục rò rỉ.
Trong trường hợp nặng, người bệnh có thể cần áp dụng chiến lược thông khí siêu bảo vệ phổi hoặc hỗ trợ tuần hoàn ngoài cơ thể (ECMO) để giảm tổn thương phổi.
"Tràn khí trung thất tự phát tuy hiếm gặp nhưng có thể xuất hiện ở người trẻ khỏe mạnh sau những cơn ho kéo dài hoặc gắng sức mạnh.
Khi có các triệu chứng đau ngực, khó thở hoặc xuất hiện cảm giác lép bép dưới da vùng cổ sau ho, người bệnh không nên tự điều trị tại nhà mà cần đến cơ sở y tế để được thăm khám và chụp cắt lớp vi tính lồng ngực.
Việc chẩn đoán sớm giúp xác định đúng nguyên nhân, loại trừ các cấp cứu nguy hiểm như thủng thực quản hoặc tổn thương đường thở, từ đó lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp và hạn chế biến chứng", các bác sĩ khuyến cáo.
>>> Mời độc giả xem thêm video Hà Nội khám sức khỏe miễn phí cho 9,2 triệu dân từ 1/7:
