Khi nghe đến cụm từ "hành tinh toàn kim cương", nhiều người dễ hình dung một khối đá quý khổng lồ lấp lánh giữa không gian. Thực tế, các nhà khoa học không cho rằng có hành tinh nào được cấu tạo hoàn toàn từ kim cương nguyên chất. Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu cho thấy có thể tồn tại những hành tinh mà phần lớn lớp bên trong chứa lượng kim cương khổng lồ, nhiều hơn bất kỳ nơi nào trên Trái Đất.
Ảnh: centralgalaxy
Ứng cử viên nổi tiếng nhất là 55 Cancri e, một ngoại hành tinh cách Trái Đất khoảng 41 năm ánh sáng trong chòm sao Cự Giải. Những nghiên cứu ban đầu từng cho rằng hành tinh này có tỷ lệ carbon rất cao. Dưới áp suất và nhiệt độ cực lớn bên trong, carbon có thể kết tinh thành kim cương, khiến một phần đáng kể lớp phủ của hành tinh được cấu tạo từ khoáng vật quý này. Dù các nghiên cứu sau đó cho thấy thành phần của 55 Cancri e có thể giàu silicat hơn dự đoán ban đầu, giả thuyết về các "hành tinh kim cương" vẫn được giới khoa học tiếp tục xem xét đối với những ngoại hành tinh giàu carbon khác.
Ảnh: shams-alyaoum
Ý tưởng này không hề viển vông. Trên Trái Đất, kim cương cũng được hình thành từ carbon dưới áp suất rất lớn ở độ sâu hàng trăm kilômét. Nếu một hành tinh có thành phần hóa học phù hợp và trải qua quá trình tiến hóa địa chất đặc biệt, lượng carbon bên trong có thể chuyển hóa thành những lớp kim cương khổng lồ.
Ngay trong Hệ Mặt Trời cũng tồn tại những nơi được cho là có "mưa kim cương". Các mô hình cho thấy bên trong Sao Hải Vương và Sao Thiên Vương, áp suất cực lớn có thể phá vỡ các hợp chất chứa carbon như methane, khiến nguyên tử carbon kết tinh thành kim cương rồi rơi xuống các lớp sâu hơn như những cơn mưa kỳ lạ. Một số thí nghiệm trong phòng thí nghiệm đã tái tạo điều kiện tương tự và thu được kết quả ủng hộ giả thuyết này.
Ảnh: medium
Dẫu vậy, ngay cả nếu một hành tinh chứa rất nhiều kim cương, điều đó không có nghĩa bề mặt của nó sẽ lấp lánh như trong phim ảnh. Nhiệt độ trên nhiều ngoại hành tinh lên tới hàng nghìn độ C, bề mặt có thể là đại dương dung nham, khí quyển cực dày hoặc chịu bức xạ dữ dội từ ngôi sao chủ. Những điều kiện ấy khiến chúng hoàn toàn không thích hợp cho sự sống hay hoạt động khai thác.
Khái niệm "hành tinh kim cương" vì thế không phải là câu chuyện về những mỏ đá quý khổng lồ, mà là minh chứng cho sự đa dạng đáng kinh ngạc của các thế giới ngoài Hệ Mặt Trời. Mỗi ngoại hành tinh được phát hiện đều cho thấy thiên nhiên có thể tạo ra những cấu trúc vượt xa trí tưởng tượng của con người. Biết đâu trong hàng trăm tỷ hành tinh của Dải Ngân Hà, vẫn đang tồn tại những "thế giới kim cương" thực sự, chờ các thế hệ kính thiên văn tương lai xác nhận.