Về cơ bản, thông tư này không có nhiều thay đổi so với quy chế đổi tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông được ban hành theo Quyết định số 24 năm 2008 của NHNN. Tuy nhiên, Thông tư 25 không đề cập tới phí đổi tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông như quy định tại quy chế trước đây.
Theo Quyết định 24, phí đổi tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông do nguyên nhân chủ quan của người đổi tiền là 4% tổng giá trị tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông được đổi, trong đó mức phí tối thiểu cho một món đổi là 2.000 đồng).
Thông tư 25 áp dụng cho NHNN chi nhánh tỉnh, thành phố trực thuộc Trung Ương, Sở Giao dịch NHNN, Cục Phát hành kho quỹ; tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, Kho bạc Nhà nước; các tổ chức, cá nhân giao dịch tiền mặt hoặc có nhu cầu đổi tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông với NHNN và đơn vị thu đổi.
 |
| Tiền rách nát, không đủ tiêu chuẩn lưu thông sẽ được đổi không mất phí. Ảnh: Internet. |
Thông tư 25 quy định về tiêu chuẩn tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông theo 3 nhóm. Thứ nhất là tiền rách nát, hư hỏng do quá trình lưu thông (nhóm nguyên nhân khách quan): Tiền giấy bị thay đổi màu sắc, mờ nhạt hình ảnh hoa văn, chữ, số; nhàu, nát, nhòe, bẩn, cũ; rách rời hay liền mảnh được can dán lại nhưng còn nguyên tờ tiền; Tiền kim loại bị mòn, han gỉ, hư hỏng một phần hoặc toàn bộ hình ảnh, hoa văn, chữ, số và lớp mạ trên đồng tiền.
Thứ hai là tiền rách nát, hư hỏng do quá trình bảo quản (nhóm nguyên nhân chủ quan): Tiền giấy bị thủng lỗ, rách mất một phần; tiền được can dán; cháy hoặc biến dạng do tiếp xúc với nguồn nhiệt cao; giấy in, màu sắc, đặc điểm kỹ thuật bảo an của đồng tiền bị biến đổi do tác động của hóa chất (như chất tẩy rửa, axit, chất ăn mòn); viết, vẽ, tẩy xóa; đồng tiền bị mục hoặc biến dạng bởi các lý do khác nhưng không do hành vi hủy hoại; Tiền kim loại bị cong, vênh, thay đổi hình dạng, hình ảnh thiết kế do tác động của ngoại lực hoặc nhiệt độ cao; bị ăn mòn do tiếp xúc với hóa chất.
Thứ ba là tiền bị lỗi kỹ thuật do quá trình in, đúc của nhà sản xuất như giấy in bị gấp nếp làm mất hình ảnh hoặc mất màu in, lấm bẩn mực in và các lỗi khác trong khâu in, đúc.
Đối với tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông do nhóm nguyên nhân khách quan và bị lỗi kỹ thuật do quá trình in, đúc của nhà sản xuất, NHNN chi nhánh tỉnh, thành phố, Sở giao dịch NHNN, các đơn vị thu đổi có trách nhiệm thực hiện việc thu, đổi ngay cho khách hàng có nhu cầu, không hạn chế số lượng, không yêu cầu thủ tục giấy tờ.
Đối với tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông do nhóm nguyên nhân chủ quan, khách hàng nộp hiện vật cho NHNN chi nhánh tỉnh, thành phố, Sở giao dịch NHNN, đơn vị thu đổi. Các đơn vị nhận và xét đổi theo các điều kiện sau: Tiền rách, nát, hư hỏng không phải do hành vi hủy hoại; trường hợp tờ tiền bị cháy, thủng, rách mất một phần thì diện tích còn lại phải bằng hoặc lớn hơn 60% so với diện tích tờ tiền cùng loại; nếu được can dán thì phải có diện tích tối thiểu bằng 90% so với diện tích tờ tiền cùng loại và đảm bảo nguyên gốc, nguyên bố cục một tờ tiền, đồng thời nhận biết được các yếu tố bảo an.
Đối với tiền polymer bị cháy hoặc biến dạng co nhỏ lại do tiếp xúc với nguồn nhiệt cao thì diện tích còn lại tối thiểu phải bằng 30% so với diện tích tờ tiền cùng loại và còn giữ nguyên bố cục một tờ tiền, đồng thời nhận biết được ít nhất hai trong các yếu tố bảo an như: yếu tố hình ẩn trong cửa sổ nhỏ, mực không màu phát quang, phát quang hàng số seri, dây bảo hiểm, yếu tố IRIODIN, chân dung chủ tịch Hồ Chí Minh.
Ngoài ra, Thông tư 25 còn quy định cụ thể các nội dung như: Tuyển chọn, giám định tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông; Xử lý tiền hư hỏng, biến dạng nghi do hành vi hủy hoại; Đóng gói, giao nhận tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông.
Thông tư này có hiệu lực thi hành từ ngày 20/1/2014.
