Điều kỳ lạ trên thiên thể được mệnh danh 'Trái Đất thứ hai' của Hệ Mặt Trời

Ẩn mình giữa màn sương màu cam dày đặc, mặt trăng Titan là một thế giới mang nhiều nét tương đồng với Trái Đất hơn bất kỳ thiên thể nào khác trong Hệ Mặt Trời.

Khi nhắc đến những nơi "giống Trái Đất" trong Hệ Mặt Trời, nhiều người thường nghĩ ngay đến Sao Hỏa. Thế nhưng, xét về các quá trình địa chất và khí tượng đang diễn ra, Titan – vệ tinh lớn nhất của Sao Thổ – mới là ứng cử viên đặc biệt nhất. Đây là thiên thể duy nhất ngoài Trái Đất được biết đến có bầu khí quyển dày, có mưa, sông, hồ và biển trên bề mặt, dù tất cả đều được tạo nên từ những hợp chất hoàn toàn khác với hành tinh của chúng ta.

Ảnh: Wikimedia Commons

Titan có đường kính khoảng 5.150 km, thậm chí còn lớn hơn cả hành tinh Sao Thủy. Bầu khí quyển của nó chủ yếu gồm nitơ, chiếm khoảng 95%, gần giống thành phần khí quyển Trái Đất. Tuy nhiên, thay vì chứa nhiều oxy, Titan lại giàu methane và các hợp chất hydrocarbon. Lớp sương mù màu cam dày đặc khiến bề mặt gần như vô hình khi quan sát bằng kính thiên văn thông thường.

Ảnh: astronomynow

Dữ liệu từ tàu thăm dò Cassini và robot Huygens của Cơ quan Vũ trụ châu Âu đã hé lộ một thế giới vô cùng sống động. Trên Titan tồn tại cả một "chu trình methane" tương tự chu trình nước trên Trái Đất: methane bốc hơi, ngưng tụ thành mây, rồi rơi xuống dưới dạng mưa, tạo nên các con sông uốn lượn, những hồ nước và biển rộng lớn. Các biển như Kraken Mare hay Ligeia Mare chứa hàng trăm nghìn tỷ lít methane và ethane lỏng – lượng hydrocarbon vượt xa trữ lượng dầu mỏ và khí tự nhiên của Trái Đất.

Không chỉ vậy, Titan còn sở hữu những cồn cát khổng lồ trải dài hàng nghìn kilômét, các dãy núi băng nước cao hàng trăm mét và có thể cả những "núi lửa băng" phun ra nước, amoniac hoặc methane thay vì dung nham nóng chảy. Các nhà khoa học cũng tin rằng bên dưới lớp vỏ băng dày hàng chục kilômét là một đại dương nước lỏng toàn cầu, được giữ ở trạng thái lỏng nhờ nhiệt sinh ra từ lực hấp dẫn của Sao Thổ.

Ảnh: science.nasa

Dù nhiệt độ bề mặt xuống tới khoảng -179°C, khiến sự sống như trên Trái Đất gần như không thể tồn tại, Titan vẫn là một phòng thí nghiệm tự nhiên quý giá để nghiên cứu hóa học tiền sinh học. Bầu khí quyển của nó liên tục tạo ra các phân tử hữu cơ phức tạp dưới tác động của ánh sáng Mặt Trời và các hạt năng lượng cao. Một số nhà khoa học cho rằng Titan có thể phản ánh phần nào điều kiện trên Trái Đất sơ khai trước khi sự sống xuất hiện cách đây hơn 3,5 tỷ năm.

Chính vì những đặc điểm độc đáo ấy, Titan trở thành mục tiêu của sứ mệnh Dragonfly – chiếc thiết bị bay dùng năng lượng hạt nhân dự kiến sẽ khám phá bề mặt vệ tinh này trong những năm tới. Mỗi phát hiện mới không chỉ giúp con người hiểu rõ hơn về Titan, mà còn góp phần trả lời câu hỏi lớn hơn: liệu sự sống có thể xuất hiện ở những thế giới hoàn toàn khác với Trái Đất hay không.

Giống cừu kỳ lạ với bốn sừng cong đối xứng và gần như không có đuôi

Giải cứu kính thiên văn sắp rơi vì bão Mặt trời

Tập đoàn Northrop Grumman vừa phóng tên lửa Pegasus mang theo một tàu vũ trụ với sứ mệnh giải cứu một kính thiên văn đang mất dần độ cao, rơi dần về Trái đất.

Vụ phóng diễn ra tại quần đảo Marshall ở Thái Bình Dương hôm 3/7 đưa tàu Link của hãng Katalyst Space Technologies lên quỹ đạo với hành trình dự kiến 30 ngày.

Con tàu sở hữu 3 cánh tay robot này sẽ tiếp cận, bắt lấy đài quan sát Swift của NASA hiện đang rơi ngược về Trái đất.

Phát hiện 'siêu Trái đất' có khả năng sinh sống ở rất gần

Các nhà thiên văn học vừa phát hiện một ngoại hành tinh dạng đá có kích thước gấp đôi Trái Đất, nằm quanh vùng có thể sinh sống của ngôi sao chủ Gliese 3378.

Theo kết quả nghiên cứu được công bố trên tạp chí Astrophysical Journal, Gliese 3378, còn được biết đến với tên gọi GJ 3378, LHS 1805 hoặc TIC 322347050, là một ngôi sao lùn đỏ nằm cách Trái Đất 25 năm ánh sáng trong chòm sao Hươu cao cổ ở bán cầu bắc.

image-14886f-gliese-3378b.jpg
Minh họa góc nhìn từ bề mặt Gliese 3378b hướng về ngôi sao chủ. Ảnh: Nikolai Berman / Đại học California, Irvine.

Khám phá bất ngờ về cặp hành tinh khổng lồ tương đương sao Mộc

Các nhà thiên văn học thông báo mới phát hiện cặp hành tinh khổng lồ quay quanh ngôi sao cách Trái đất 1.110 năm ánh sáng và có kích thước tương đương sao Mộc.

Trong nghiên cứu đăng trên tạp chí Monthly Notices of the Royal Astronomical Society vào ngày 24/6, nhóm của chuyên gia George Dransfield (Đại học Oxford) cho biết vừa phát hiện một cặp hành tinh khổng lồ có kích thước tương đương sao Mộc. Tuy nhiên, 2 hành tinh này có khối lượng "nhẹ hơn cả kẹo bông gòn", thách thức hiểu biết về sự hình thành hành tinh của giới thiên văn.

Hai hành tinh trên quay quanh một ngôi sao cách Trái đất 1.110 năm ánh sáng (một năm ánh sáng tương đương 9.700 tỉ km). Theo đó, chúng trở thành những ngoại hành tinh (hành tinh ngoài Hệ Mặt trời) lớn nhất từng được ghi nhận có mật độ thấp hơn cả kẹo bông gòn.

Đọc nhiều nhất

Tin mới