Chiều 6/8, thảo luận tại tổ về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng, nhiều đại biểu Quốc hội đề nghị hoàn thiện các quy định nhằm tăng cường kiểm soát hoạt động rửa tiền trong bối cảnh các giao dịch trên nền tảng số và tài sản mã hóa phát triển mạnh.

Góp ý về dự thảo Luật Phòng, chống rửa tiền, đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại Nguyễn Trung Kiên bày tỏ băn khoăn khi khái niệm "đối tượng báo cáo" chưa được đưa vào phần giải thích từ ngữ của dự thảo luật.

Theo đại biểu, cần xem xét mở rộng phạm vi "đối tượng báo cáo" đối với một số ngành, nghề kinh doanh có giá trị lớn.

"Dù chúng ta đã đưa vàng, bạc, đá quý vào diện quản lý, nhưng với những mặt hàng như lan đột biến có giỏ trị giá 25-30 tỷ đồng hay cây cảnh trị giá hàng trăm tỷ đồng thì cần đặt câu hỏi liệu các giao dịch này có tiềm ẩn dấu hiệu rửa tiền hay không", ông Kiên nêu vấn đề.

Đại biểu Nguyễn Trung Kiên cũng đặc biệt lưu ý đến hoạt động thu lợi từ quà tặng trên các nền tảng số.

Ông dẫn chứng thực tế có những phiên livestream thu hút lượng người xem rất lớn, trong đó giá trị quà tặng được ước tính lên tới hàng tỷ đồng với hàng chục nghìn lượt người tham gia tặng quà.

"Liệu những người có ảnh hưởng trong xã hội thực hiện livestream có thể bị lợi dụng để rửa tiền hay không?", ông Kiên đặt vấn đề, đồng thời cho rằng cần nghiên cứu quy định chặt chẽ hơn đối với hoạt động nhận quà tặng trên nền tảng số và thương mại điện tử nhằm ngăn ngừa nguy cơ lợi dụng các nền tảng này để rửa tiền.

Cùng góp ý vào dự thảo, đại biểu Trần Thị Hiền (đoàn Ninh Bình) bày tỏ ủng hộ việc bổ sung quy định về các dấu hiệu đáng ngờ trong lĩnh vực tài sản mã hóa nhằm tăng cường hiệu quả phòng, chống rửa tiền đối với lĩnh vực có mức độ rủi ro cao.

Tuy nhiên, theo bà Hiền, cơ quan soạn thảo cần tiếp tục rà soát theo hướng quy định mang tính khái quát hơn. Đối với các dấu hiệu mang tính nghiệp vụ, kỹ thuật hoặc có khả năng thay đổi nhanh theo sự phát triển của công nghệ và phương thức giao dịch tài sản mã hóa, đại biểu đề nghị giao Ngân hàng Nhà nước hướng dẫn và cập nhật theo thẩm quyền.

Theo bà, cách tiếp cận này sẽ bảo đảm tính ổn định của Luật, đồng thời tạo cơ sở pháp lý để cơ quan quản lý nhà nước chủ động điều chỉnh, bổ sung kịp thời các dấu hiệu mới phát sinh trong thực tiễn mà không phải sửa đổi Luật, qua đó nâng cao hiệu quả thực thi trong bối cảnh công nghệ tài chính phát triển nhanh.

Đồng quan điểm, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Đỗ Đức Hồng Hà đánh giá cao việc dự thảo luật đưa dịch vụ tài sản mã hóa vào nhóm đối tượng báo cáo phi tài chính, đồng thời bổ sung các dấu hiệu đáng ngờ riêng đối với lĩnh vực này.

Theo ông Hà, sự bùng nổ của giao dịch trực tuyến và công nghệ chuỗi khối đã khiến tài sản mã hóa trở thành kênh lưu chuyển dòng tiền xuyên biên giới rất phức tạp, đồng thời bị các đối tượng phạm tội lợi dụng để rửa tiền, trốn thuế và tài trợ khủng bố.

Cho rằng hệ thống pháp luật hiện vẫn tồn tại khoảng trống đối với loại hình tài sản này, đại biểu nhận định việc bổ sung dịch vụ tài sản mã hóa vào nhóm đối tượng báo cáo và xây dựng danh mục các dấu hiệu đáng ngờ là giải pháp then chốt, cấp bách nhằm bịt kín kẽ hở pháp lý.

Ông Hà cũng đánh giá các dấu hiệu đáng ngờ được quy định trong dự thảo mang tính thực tiễn cao, như hành vi chia nhỏ giao dịch tài sản mã hóa để né ngưỡng báo cáo hoặc các giao dịch có tần suất, giá trị lớn bất thường ngay sau khi mở tài khoản.

Theo đại biểu, các quy định này sẽ góp phần bảo vệ an ninh tiền tệ quốc gia, ngăn chặn hiệu quả dòng tiền bất hợp pháp chảy qua các kênh phi truyền thống, đồng thời nâng cao uy tín của hệ thống tài chính Việt Nam trên trường quốc tế.