Bardenas Reales- một mảnh Sao Hỏa giữa lòng Tây Ban Nha

Giữa miền bắc Tây Ban Nha xanh tươi lại xuất hiện một vùng đất khô cằn kỳ dị, trông chẳng khác nào một góc của Sao Hỏa.

Nằm ở phía đông nam vùng Navarra, Bardenas Reales là một vùng bán sa mạc rộng khoảng 42.500 ha, cách dãy Pyrenees chỉ khoảng 70 km. Cảnh quan nơi đây tương phản mạnh với hình ảnh thường thấy về miền bắc Tây Ban Nha: thay vì những cánh rừng xanh và núi cao, du khách bắt gặp những thung lũng khô, vách đất dựng đứng, cao nguyên trơ trụi và những cột đá có hình thù kỳ quái.

Ảnh: Wikimedia Commons

Bardenas Reales không phải là một sa mạc theo nghĩa địa chất nghiêm ngặt, mà là một hệ sinh thái bán khô hạn được tạo nên bởi sự xói mòn lâu dài. Các lớp đất sét, thạch cao và sa thạch bị nước mưa và gió bào mòn, tạo thành mạng lưới khe rãnh, hẻm vực và những ngọn đồi cô lập. Chính quá trình này đã tạo nên diện mạo gần như “ngoài hành tinh” của Bardenas.

Ảnh: Wikimedia Commons

Biểu tượng nổi tiếng nhất của vùng đất này là Castildetierra, một cột đá tự nhiên hình nấm nhô lên giữa vùng đất khô cằn. Nó là kết quả của quá trình xói mòn không đồng đều: phần đá cứng hơn phía trên bảo vệ lớp vật liệu bên dưới trong khi những khu vực xung quanh bị nước cuốn trôi dần.

Nhưng Bardenas không phải một vùng đất chết. Giữa những vùng đất tưởng như khắc nghiệt ấy vẫn tồn tại nhiều loài động vật và thực vật thích nghi với khí hậu khô hạn. Đại bàng, kền kền, cú, chim ô tác, cáo, mèo rừng cùng nhiều loài bò sát và lưỡng cư sinh sống trong các vùng cây bụi, đầm muối và đồng cỏ esparto.

Ảnh: Wikimedia Commons

Điều đặc biệt là Bardenas từng có một quá khứ tự nhiên rất khác ngày nay. Khu vực này từng có điều kiện thuận lợi cho các loài bò sát lớn; dấu vết cổ sinh học cho thấy cá sấu và rùa từng sinh sống trong khu vực.

Bardenas cũng có một lịch sử văn hóa độc đáo. Quyền sử dụng vùng đất này từng được trao cho 17 cộng đồng địa phương từ năm 882, tạo nên một hệ thống quyền lợi chăn thả và sử dụng đất tồn tại qua nhiều thế kỷ. Ngày nay, vùng đất này vừa được bảo vệ thiên nhiên vừa tiếp tục có những hoạt động nông nghiệp và chăn nuôi truyền thống.

Năm 2000, Bardenas Reales được UNESCO công nhận là Khu dự trữ sinh quyển, khẳng định giá trị đặc biệt của hệ sinh thái bán sa mạc này. Cảnh quan kỳ lạ đến mức nơi đây còn từng được sử dụng làm bối cảnh cho nhiều bộ phim và chương trình truyền hình, trong đó có Game of Thrones.

Nhìn từ xa, Bardenas Reales giống một vùng đất bị bỏ quên trên một hành tinh khác. Nhưng càng tìm hiểu, nơi đây càng cho thấy một điều thú vị: ngay giữa châu Âu, thiên nhiên vẫn có thể tạo ra một thế giới khô cằn, hoang sơ và kỳ dị đến khó tin.

Loài hoa khổng lồ có hình dáng như vương miện từng xuất hiện từ hàng trăm triệu năm trước

Nghệ nhân Kỷ Băng hà khắc tượng chim từ ngà voi ma mút

Các cuộc khai quật tại hang Hohle Fels thuộc khu vực Di sản Thế giới UNESCO Swabian Jura ở tây nam nước Đức đã phát hiện ra hai bức tượng chim tuyệt đẹp có niên đại 40.000 năm được chạm khắc từ ngà voi ma mút. 

Những phát hiện đáng chú ý này đến từ các tầng văn hóa Aurignacian phong phú tại Hohle Fels, nơi đã tạo ra một số tác phẩm nghệ thuật tạo hình cổ nhất được biết đến và có niên đại từ thời kỳ đầu tiên con người hiện đại đến vùng Thượng Danube.

two-bird-figurines-fou-1.jpg
Hai bức tượng chim được điêu khắc từ ngà voi có kích thước bé bằng đầu ngón tay.

Giải mã 'chiếc tai khổng lồ' được UNESCO vinh danh là di sản thế giới

Giữa vùng đồng quê yên bình của nước Anh, một chiếc "tai khổng lồ" hướng lên bầu trời đã góp phần thay đổi cách nhân loại khám phá vũ trụ.

Nằm tại hạt Cheshire, Jodrell Bank Observatory là một trong những trung tâm thiên văn vô tuyến nổi tiếng nhất thế giới. Được thành lập năm 1945 bởi nhà vật lý vô tuyến Bernard Lovell, nơi đây đã góp phần đặt nền móng cho ngành thiên văn vô tuyến hiện đại. Nhờ những đóng góp nổi bật về khoa học và lịch sử, năm 2019, UNESCO đã công nhận Jodrell Bank là Di sản Thế giới. Đây là một trong số rất ít di sản trên thế giới được vinh danh chủ yếu vì giá trị khoa học và công nghệ.

Tận mục xưởng chế tác đá trong di tích Cách Tân Kiều ở Quảng Tây

Di tích Cách Tân Kiều được công nhận là một xưởng chế tác đá Thời kỳ đồ đá mới quan trọng, nơi người cổ đại sản xuất các công cụ bằng đá một cách có hệ thống.

Di tích Cách Tân Kiều thuộc Thời kỳ đồ đá mới nằm tại thành phố Bách Sắc, Quảng Tây, miền nam Trung Quốc. Các nhà khảo cổ cho rằng nơi đây từng là một "xưởng chế tác" Thời kỳ đồ đá mới, nơi con người tiền sử sản xuất các công cụ bằng đá.

Rải rác khắp khu di chỉ là những khối đá lớn có bề mặt phẳng, từng được người nguyên thủy sử dụng làm bệ kê và làm bàn đẽo gọt trong quá trình chế tác các loại công cụ. Xung quanh các khối đá này, các nhà khảo cổ đã phát hiện búa đá, rìu đá cùng nhiều loại công cụ bằng đá khác.

Đọc nhiều nhất

Tin mới