Giới khoa học lần đầu ghi hình 'hóa thạch sống' trong môi trường tự nhiên

Các nhà khoa học lần đầu ghi hình cá mập yêu tinh - loài động vật mệnh danh hóa thạch sống - bơi trong môi trường tự nhiên ở độ sâu gần 2.000m.

Trong một nghiên cứu mới công bố trên tạp chí khoa học Journal of Fish Biology, các nhà khoa học Mỹ, Australia và Nam Phi đã chính thức xác nhận cá mập yêu tinh Mitsukurina owstoni (cá mập Goblin) là "nhân vật" trung tâm của 2 bức ảnh mà các phương tiện lặn chụp được tại khu vực trung tâm Thái Bình Dương, gần đảo Jarvis và sườn rãnh Tonga vào năm 2019 và năm 2024.

Cá mập yêu tinh được mệnh danh là "hóa thạch sống" bởi vì chúng là đại diện cuối cùng còn tồn tại của một dòng tiến hóa đã xuất hiện cách đây khoảng 125 triệu năm. Trước nghiên cứu này, giới khoa học chỉ ghi nhận loài cá mập yêu tinh khi chúng vô tình mắc vào lưới hoặc câu của ngư dân hoặc phát hiện xác trôi dạt vào bờ. Loài này rất khó quan sát khi sống ở các vùng biển sâu từ vài trăm đến hơn 1.000m, nơi chìm trong bóng tối sâu thẳm, nhiệt độ cận kề mức đóng băng và áp suất nước đủ sức nghiền nát những cấu trúc thông thường. Do đó, giới khoa học hiếm khi có thể quan sát chúng còn sống trong môi trường tự nhiên.

biii-2.png
Các nhà khoa học lần đầu ghi hình cá mập yêu tinh còn sống trong môi trường tự nhiên. Ảnh: A Judah et al 2026 Fish Biology still via Steve Auscavitch.

Theo nghiên cứu mới, bức ảnh năm 2019 được chụp tại một núi ngầm không tên gần đảo Jarvis - một đảo san hô hoang sơ nằm ở vùng trung tâm Thái Bình Dương, thuộc vùng lãnh thổ hải ngoại của Mỹ. Robot lặn (ROV) của Tổ chức Ocean Exploration Trust (Mỹ) đã quay được cảnh con cá mập yêu tinh đang di chuyển ở độ sâu khoảng 1.200m dưới mực nước biển.

Trong khi đó, dữ liệu năm 2024 được ghi nhận bởi Trung tâm Nghiên cứu Biển sâu Minderoo (Australia), Đại học Tây Australia và Inkfish (Mỹ). Đó là một đoạn phim quay lại bằng camera có mồi nhử, ghi lại quang cảnh rãnh Tonga - một trong những rãnh đại dương sâu nhất Trái đất, nằm cách đảo Jarvis khoảng 2.000 km về phía Tây Nam. Đây là lần đầu tiên các nhà khoa học xác nhận loài này có thể sống ở các sườn rãnh đại dương sâu đến vậy.

Phát hiện mới giúp các chuyên gia có thêm hiểu biết về phạm vi phân bố của loài cá mập yêu tinh cũng như các hệ sinh thái biển sâu mà con người chưa thể khám phá toàn bộ.

Mời độc giả xem video: Giống cừu kỳ lạ với bốn sừng cong đối xứng và gần như không có đuôi.

Giải trình tự toàn bộ gene của cá mập Greenland, hé lộ bí mật sống cực thọ

Bộ gene được giải trình tự lần đầu tiên của cá mập Greenland đã hé lộ những bí mật về tuổi thọ phi thường và khả năng chống ung thư của chúng.

Lần đầu tiên, bộ gene của cá mập Greenland được giải trình tự toàn bộ qua đó hé lộ những manh mối di truyền về cách chúng không mắc ung thư và sống thọ đến hàng trăm năm. Nghiên cứu này có thể mở đường cho việc hiểu rõ hơn về các bệnh liên quan đến tuổi tác ở con người.

Cá mập Greenland (Somniosus microcephalus) thường đạt chiều dài cơ thể khoảng 4 - 5m và sống dưới biển sâu ở Đại Tây Dương và Bắc Cực. Người ta biết rất ít về loài cá mập này, một phần vì chúng sống ở độ sâu lên đến 2,65 km.

Kiểu săn mồi tàn độc của loài cá mập được mệnh danh quái vật hoạt hình

Ẩn sâu trong bóng tối đại dương, cá mập răng lớn là một trong những sinh vật kỳ dị và ít được nhìn thấy nhất thế giới biển.

Cá mập răng lớn (Isistius plutodus) là loài cá mập nhỏ sống ở vùng biển sâu nhiệt đới và cận nhiệt đới. Dù chỉ dài khoảng nửa mét, sinh vật này lại sở hữu bộ răng dưới khổng lồ đáng kinh ngạc so với kích thước cơ thể. Khi nhìn hộp sọ của nó, nhiều người có cảm giác như đang thấy một “quái vật hoạt hình” hơn là cá mập thật.

Vì sao nhiều cá mập nhiễm cocaine và dược phẩm trong máu?

Theo nghiên cứu mới, cocaine và nhiều loại dược phẩm được phát hiện trong máu của một số con cá mập. Vì sao lại vậy?

ca-map-1.jpg
Trong nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Environmental Pollution, nhà khoa học Natascha Wosnick công tác tại Đại học Liên bang Paraná, Brazil và các cộng sự đã đưa ra bằng chứng trực tiếp đầu tiên cho thấy các hợp chất do con người tạo ra đã xâm nhập vào cơ thể cá mập ngoài tự nhiên. Ảnh: Natascha Wosnick.
ca-map-2.jpg
Cụ thể, nhóm nghiên cứu tiến hành thu thập mẫu huyết thanh từ 85 con cá mập tại khu vực ven bờ đảo Eleuthera (Bahamas). Chúng thuộc 5 loài cá mập khác nhau bao gồm: Cá mập hổ, cá mập đầu đen, cá mập rạn Caribbean, cá mập y tá Đại Tây Dương và cá mập chanh. Ảnh: Becca Crummet.

Đọc nhiều nhất

Tin mới

Bí ẩn thiên hà "ma" AzTECC71

Bí ẩn thiên hà "ma" AzTECC71

Kính viễn vọng không gian James Webb đã chụp được hình ảnh của thiên hà "ma" AzTECC71, hé lộ sự thật rùng mình về thiên thể này.