Cá đạm bì tím (Pseudochromis fridmani) là một trong những loài cá biển nhỏ nổi bật nhất vùng Biển Đỏ. Với cơ thể màu tím hồng rực rỡ kéo dài từ đầu đến đuôi, nó trông giống một nét màu neon bơi lướt giữa các khe đá san hô. Chính vẻ đẹp gần như “phát sáng” ấy khiến loài cá này được cộng đồng chơi thủy sinh biển đặc biệt yêu thích.
Ảnh: Wikimedia Commons.
Pseudochromis fridmani có kích thước khá nhỏ, thường chỉ dài khoảng 6–8 cm, nhưng tính cách lại hoàn toàn trái ngược với vẻ ngoài thanh lịch. Đây là loài cá lãnh thổ khá mạnh mẽ, sẵn sàng rượt đuổi những con cá khác xâm nhập khu vực của mình. Trong tự nhiên, chúng sống quanh các khe đá và rạn san hô ở Biển Đỏ, nơi có vô số ngóc ngách để ẩn náu.
Ảnh: Wikimedia Commons.
Điều thú vị là màu tím của loài cá này không chỉ đẹp mà còn rất hiếm trong thế giới cá biển. Nhiều loài cá có màu xanh, vàng hoặc bạc, nhưng sắc tím đậm gần như đồng nhất trên cơ thể Pseudochromis fridmani khiến nó nổi bật ngay cả dưới ánh sáng yếu dưới nước. Khi bơi qua các rạn san hô, cơ thể cá phản chiếu ánh sáng tạo cảm giác như một vệt lụa tím đang chuyển động.
Dù nhỏ bé, cá đạm bì tím là thợ săn khá hiệu quả. Chúng ăn các loài giáp xác nhỏ, sinh vật phù du và đôi khi săn cả ký sinh trùng trên đá sống. Trong bể cá biển, chúng được đánh giá cao vì giúp kiểm soát một số sinh vật nhỏ không mong muốn mà không phá hoại san hô.
Ảnh: Wikimedia Commons.
Một điểm khiến giới sinh học biển chú ý là hành vi sinh sản của loài này. Cá đực thường chọn một hang nhỏ làm “tổ”, sau đó bảo vệ trứng rất tích cực. Chúng dùng vây quạt nước liên tục để cung cấp oxy cho trứng cho đến khi nở. Tập tính chăm sóc trứng này khiến Pseudochromis fridmani trở thành một trong những loài cá biển cảnh được nhân giống thành công khá sớm trong điều kiện nuôi nhốt.
Trong thập niên 1990, nhu cầu quá lớn từ thị trường cá cảnh từng khiến việc khai thác cá đạm bì tím ngoài tự nhiên tăng mạnh. Tuy nhiên, nhờ các chương trình nhân giống thương mại, ngày nay phần lớn cá bán trên thị trường đã được nuôi sinh sản thay vì bắt trực tiếp từ rạn san hô. Đây được xem là một ví dụ thành công hiếm hoi về việc giảm áp lực khai thác đối với sinh vật biển cảnh.
