Chiêm ngưỡng cấu trúc tuyệt đẹp của tinh vân NGC 6072

Kính viễn vọng không gian James Webb hé lộ cấu trúc tuyệt đẹp của tinh vân NGC 6072, phát hiện sự chết của các ngôi sao có nhiều hình thức khác nhau.

NASA đã công bố hình ảnh mới về tinh vân hành tinh NGC 6072, được chụp bởi Kính viễn vọng Không gian James Webb (JWST), hé lộ cảnh tượng ngoạn mục của một ngôi sao đang hấp hối phát nổ ở giai đoạn cuối vòng đời, và thậm chí có thể che giấu những bí mật của một hệ sao đôi.

Theo Space.com dẫn tin, tinh vân hành tinh NGC 6072 nằm trong chòm sao Thiên Yết, cách Trái Đất khoảng 3.060 năm ánh sáng. Hai hình ảnh được chụp bởi Kính viễn vọng Không gian Webb trong dải hồng ngoại cận và hồng ngoại giữa cho thấy tinh vân này có hình dạng phức tạp bất thường, không giống như cấu trúc tròn hoặc lưỡng cực điển hình, mà giống như một vệt sơn liên sao không kiểm soát được.

anh-chup-man-hinh-2026-05-21-071351.png
Ảnh: @NASA.

Các nhà khoa học cho rằng, điều này có thể liên quan đến sự tồn tại của một hệ sao đôi ở trung tâm tinh vân, với tương tác hấp dẫn giữa hai ngôi sao khiến các luồng khí trong tinh vân hành tinh NGC 6072 liên tục thay đổi hướng.

Trong hàng chục nghìn năm qua, lõi của một trong những ngôi sao có khối lượng lớn hơn dần dần tắt, khiến các lớp ngoài giãn nở và phun trào dữ dội, tạo thành tinh vân mà chúng ta thấy ngày nay. Sau đó, lõi biến đổi thành một sao lùn trắng nóng nhưng không còn cháy nữa.

Camera hồng ngoại gần (NIRCam) của kính viễn vọng Webb đã quan sát thấy nhiều cặp luồng khí phát ra từ lõi của tinh vân hành tinh NGC 6072, hướng của chúng giao nhau, giống như những chiếc diều đang bay phấp phới trong vũ trụ; thiết bị hồng ngoại giữa (MIRI) đã ghi lại được những gợn sóng tròn đồng tâm tỏa ra từ trung tâm, có thể do ngôi sao đồng hành cắt xuyên qua vật chất bị đẩy ra trong quá trình quay quanh quỹ đạo của nó, hoặc có thể liên quan đến sự dao động định kỳ của ngôi sao chính.

Những phát hiện mới nhất từ ​​kính viễn vọng không gian JWST một lần nữa khẳng định sự vĩ đại và tính biến đổi của quá trình chết của các ngôi sao, đồng thời dự báo rằng, Mặt Trời sẽ bắt đầu một hành trình tương tự trong khoảng năm tỷ năm nữa.

Mời Quý Độc Giả cùng xem video: “2 chiếc thuyền độc đáo bậc nhất của ngành khảo cổ học”. Nguồn video: @THVL 24News.

Bí mật thú vị trong Tinh vân Tc 1

Kính viễn vọng không gian James Webb (JWST) ghi lại hình ảnh trực tiếp của Tinh vân Tc 1, nơi các phân tử carbon tự sắp xếp thành một lớp vỏ hình cầu khổng lồ.

Một tinh vân bí ẩn cách Trái Đất khoảng 10.000 năm ánh sáng đang đặt ra một bí ẩn mới. Cụ thể, một nhóm nghiên cứu từ Đại học Western ở Canada đã thu được những hình ảnh có độ phân giải cao chưa từng có và dữ liệu quang phổ của tinh vân hành tinh Tc 1 thông qua quan sát bằng Kính viễn vọng Không gian James Webb (JWST).

Họ không chỉ làm sáng tỏ bí ẩn về sự phân bố của các phân tử carbon được gọi là "buckyball", mà còn ghi lại được một cấu trúc kỳ lạ giống như một dấu chấm hỏi ngược, điều này đã thu hút rất nhiều sự chú ý.

Phát hiện 'dải sắt' dài 70 tỷ km trong tinh vân M57 từ kính viễn vọng Webb

Dải sắt dài 70 tỷ km trong tinh vân M57 được phát hiện qua kính viễn vọng Webb, giúp hiểu rõ quá trình hình thành và tiến trình của các tinh vân hành tinh.

Các nhà thiên văn học gần đây đã phát hiện ra một cấu trúc sắt kỳ lạ bên trong tinh vân hình vòng M57 vốn nằm cách Trái đất 2.600 năm ánh sáng. Nhóm nghiên cứu đến từ Đại học Cardiff và Đại học College London, do Roger Wesson dẫn đầu, đã sử dụng kính viễn vọng William Herschel trên đảo La Palma, Tây Ban Nha, được trang bị thiết bị WEAVE, để quét tinh vân này. WEAVE có hàng trăm sợi quang học, có khả năng thu thập dữ liệu quang phổ từ các khu vực rộng lớn cùng một lúc.

Sau khi xử lý dữ liệu quan sát, một dải cấu tạo từ sắt ion hóa đã được phát hiện. Ban đầu được cho là tín hiệu nhiễu, nhưng nó đã được xác nhận sau nhiều lần kiểm tra. Kết quả, đó là một dải sắt này dài khoảng 70 tỷ km. Khối lượng của nó tương tự như sao Hỏa. Trong dải sắt này, các nguyên tử sắt bị ion hóa bốn lần, do mất bốn electron, nên chúng tồn tại ở trạng thái plasma nhiệt độ cao. Chúng chỉ phát ra ánh sáng ở các bước sóng cụ thể, khiến chúng vô hình đối với các thiết bị thăm dò không gian cũ.

Ảnh siêu nét của tinh vân có hình dạng giống bộ não người

Kính viễn vọng Không gian James Webb (JWST) của NASA đã chụp được hình ảnh sắc nét một tinh vân có hình dáng giống hệt một bộ não người trong không gian.

tihhh-2.jpg
Tinh vân có biệt danh "Hộp sọ lộ thiên" (Exposed Cranium) được tạo ra bởi một ngôi sao đang hấp hối. Theo các dữ liệu từ kính viễn vọng Không gian James Webb, các lớp khí phức tạp và một rãnh tối chia đôi ở trung tâm, cung cấp thông tin chi tiết về giai đoạn cuối cùng đầy ngoạn mục trong vòng đời của một ngôi sao. Ảnh: NASA.
tihhh-3.jpg
Tên chính thức của tinh vân đặc biệt trên là PMR 1. Tuy nhiên, với ngoại hình độc đáo trông như một bộ não người nằm trong một hộp sọ trong suốt nên được gọi biệt danh là "Hộp sọ lộ thiên". Ảnh: NASA.

Đọc nhiều nhất

Tin mới