Hòn đảo diệu kỳ nơi con người chứng kiến Trái Đất 'tái sinh'

Đây là một trong số ít nơi trên Trái Đất mà con người có thể theo dõi trực tiếp sự hình thành của một hệ sinh thái từ những ngày đầu tiên.

Surtsey là một hòn đảo núi lửa nằm ngoài khơi bờ Nam Iceland, nổi lên từ đại dương sau một chuỗi phun trào bắt đầu vào năm 1963. Sự kiện này không chỉ thu hút sự chú ý của thế giới vào thời điểm đó mà còn tạo ra một “phòng thí nghiệm tự nhiên” hiếm có, nơi các nhà khoa học có thể quan sát quá trình hình thành và phát triển của một hệ sinh thái hoàn toàn mới từ con số gần như bằng không.

Ảnh: islande-explora.

Tên gọi Surtsey được đặt theo Surtr – một vị thần lửa trong thần thoại Bắc Âu, phản ánh nguồn gốc dữ dội của hòn đảo. Trong những năm đầu, nơi đây chỉ là một khối đá núi lửa đen xám, nóng bỏng và gần như không có dấu hiệu của sự sống. Tuy nhiên, theo thời gian, gió, nước biển và các loài sinh vật đã bắt đầu “xâm chiếm” vùng đất mới này.

Ảnh: Wikimedia Commons.

Một trong những điều thú vị nhất về Surtsey là cách sự sống dần xuất hiện. Những loài vi sinh vật và rêu là những “người tiên phong”, mở đường cho các loài thực vật khác. Chim biển cũng đóng vai trò quan trọng khi mang theo hạt giống và chất dinh dưỡng, góp phần làm giàu đất. Từ một vùng đất vô sinh, Surtsey dần trở thành nơi cư trú của nhiều loài chim, côn trùng và thực vật – một minh chứng sống động cho khả năng phục hồi và lan tỏa của sự sống.

Ảnh: Phys.

Để bảo vệ giá trị khoa học đặc biệt này, chính phủ Iceland đã hạn chế nghiêm ngặt việc tiếp cận hòn đảo. Chỉ các nhà nghiên cứu được cấp phép mới có thể đặt chân lên Surtsey, nhằm tránh sự can thiệp của con người làm thay đổi quá trình tự nhiên. Nhờ đó, nơi đây vẫn giữ được trạng thái gần như nguyên sơ, hiếm có trong thế giới hiện đại.

Năm 2008, Surtsey được UNESCO công nhận là Di sản Thế giới, không phải vì kiến trúc hay lịch sử nhân loại, mà vì giá trị khoa học độc đáo của nó. Đây là một trong số ít nơi trên Trái Đất mà con người có thể theo dõi trực tiếp sự hình thành của một hệ sinh thái từ những ngày đầu tiên.

Loài hoa khổng lồ có hình dáng như vương miện từng xuất hiện từ hàng trăm triệu năm trước

Cảnh tượng choáng ngợp ở thủ đô 500 tuổi, diện tích nhỏ nhất châu Âu

Valletta là thủ đô nhỏ bé nhưng giàu lịch sử của Malta, nơi hội tụ kiến trúc cổ kính, văn hóa Địa Trung Hải và nhiều di sản đặc sắc.

Một trong những thủ đô nhỏ nhất châu Âu. Valletta có diện tích rất khiêm tốn, chỉ khoảng 0,8 km², nhưng lại sở hữu mật độ di tích lịch sử dày đặc đáng kinh ngạc. Ảnh: Pinterest.
Một trong những thủ đô nhỏ nhất châu Âu. Valletta có diện tích rất khiêm tốn, chỉ khoảng 0,8 km², nhưng lại sở hữu mật độ di tích lịch sử dày đặc đáng kinh ngạc. Ảnh: Pinterest.
Được xây dựng bởi Hiệp sĩ Malta. Thành phố được thành lập vào thế kỷ 16 bởi các Hiệp sĩ Cứu tế sau chiến thắng trong Cuộc vây hãm Malta, mang ý nghĩa phòng thủ và biểu tượng quyền lực. Ảnh: Pinterest.
Được xây dựng bởi Hiệp sĩ Malta. Thành phố được thành lập vào thế kỷ 16 bởi các Hiệp sĩ Cứu tế sau chiến thắng trong Cuộc vây hãm Malta, mang ý nghĩa phòng thủ và biểu tượng quyền lực. Ảnh: Pinterest.

Lạc vào thiên đường có thật nằm giữa sa mạc Sahara và Đại Tây Dương

Nằm giữa sa mạc Sahara và Đại Tây Dương, di sản thế giới Vườn quốc gia Banc d'Arguin (Mauritania) là thiên đường hoang dã độc đáo của Tây Phi.

Sự giao thoa giữa sa mạc và đại dương. Vườn quốc gia Banc d’Arguin nằm ở rìa sa mạc Sahara, nơi cát vàng gặp làn nước xanh, tạo nên một cảnh quan hiếm thấy và đầy tương phản. Ảnh: Pinterest.
Sự giao thoa giữa sa mạc và đại dương. Vườn quốc gia Banc d’Arguin nằm ở rìa sa mạc Sahara, nơi cát vàng gặp làn nước xanh, tạo nên một cảnh quan hiếm thấy và đầy tương phản. Ảnh: Pinterest.
Hệ sinh thái biển phong phú. Vùng nước nông giàu dinh dưỡng của Vườn quốc gia nuôi dưỡng các loài cá, động vật thân mềm và giáp xác, đóng vai trò quan trọng trong chuỗi thức ăn biển. Ảnh: Pinterest.
Hệ sinh thái biển phong phú. Vùng nước nông giàu dinh dưỡng của Vườn quốc gia nuôi dưỡng các loài cá, động vật thân mềm và giáp xác, đóng vai trò quan trọng trong chuỗi thức ăn biển. Ảnh: Pinterest.

Bí mật khu định cư pháo đài sa mạc cổ đại

Cuộc khai quật tại di tích nghìn năm tuổi ở Uzbekistan đã hé lộ một di sản bị chôn vùi, từng kết nối Trung Á với phần còn lại của thế giới.

1-4200.png
Nằm ở rìa phía Nam của sa mạc Kyzylkum thuộc Trung Á, nơi những bãi cát gặp một ốc đảo, là khu di tích cổ Bolshaya Kyrk-Kyz Kala, dịch trực tiếp là "Pháo đài lớn của bốn mươi cô gái". Ảnh: @China Daily.
2-7879.png
Được xây dựng từ thế kỷ thứ 3 Trước Công Nguyên và có người sinh sống cho đến thế kỷ thứ 8 Sau Công Nguyên, pháo đài này đã trường tồn qua hàng thiên niên kỷ với gió và cát, đứng sừng sững như một nhân chứng cho sự hưng thịnh và suy tàn của các khu định cư dọc theo hạ lưu sông Amu Darya ở Karakalpakstan, một nước cộng hòa tự trị của Uzbekistan nằm ở phía Đông Nam và Tây Nam của Biển Aral. Ảnh: @China Daily.

Đọc nhiều nhất

Tin mới