Công tác phân bổ, quản lý ngân sách và triển khai các dự án đầu tư công tại chính quyền cấp cơ sở luôn đóng vai trò then chốt trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế, hoàn thiện cơ sở hạ tầng an sinh xã hội.
Cụ thể, Giám đốc Ban quản lý dự án xã Bác Ái (tỉnh Khánh Hòa) đã ký Quyết định số 154/QĐ-BQL phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu qua mạng cho Gói thầu số 04 Thi công xây dựng công trình thuộc dự án Nâng cấp trụ sở thôn Ma Oai. Đơn vị được xướng tên trúng thầu là Công ty TNHH Đầu tư Xây dựng Việt Furni. Pháp nhân xây lắp này sở hữu mã số thuế 4500649713, đăng ký địa chỉ trụ sở chính đặt tại thôn An Thạnh 2, xã Phước Dinh, tỉnh Khánh Hòa.
Theo các thông số kỹ thuật tài chính hiển thị trên văn bản phê duyệt gốc, giá gói thầu số 04 được bên mời thầu xây dựng và xác định ở mức 2.650.439.406 đồng. Qua quy trình chấm thầu và thương thảo, Công ty TNHH Đầu tư Xây dựng Việt Furni đã được phê duyệt trúng thầu với mức giá khớp tuyệt đối là 2.640.504.552 đồng. Phép tính đối soát chéo cho thấy, giá trị tiết giảm ngân sách nhà nước thông qua hình thức chào hàng cạnh tranh qua mạng tại gói thầu xây lắp này chỉ vỏn vẹn 9.934.854 đồng, tương đương tỷ lệ xấp xỉ 0,37%.
Nghiên cứu hồ sơ bối cảnh tổ chức lựa chọn nhà thầu, Biên bản mở thầu điện tử có mã số thông báo mời thầu IB2600187776 hoàn thành vào lúc 09:19 ngày 14/05/2026 cho thấy Gói thầu xây lắp này hoàn toàn không ghi nhận bất kỳ sự cạnh tranh đối kháng trực tiếp nào về mặt giá cả giữa các doanh nghiệp trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia. Trong suốt giai đoạn phát hành hồ sơ mời thầu điện tử (E-HSMT), chỉ có duy nhất một hồ sơ dự thầu được nộp hợp lệ và đơn vị nộp duy nhất chính là Công ty TNHH Đầu tư Xây dựng Việt Furni.
Xét về lịch sử năng lực hoạt động dựa trên dữ liệu đấu thầu công khai, Công ty TNHH Đầu tư Xây dựng Việt Furni là một pháp nhân xây lắp có sự am hiểu nhất định về địa bàn đầu tư cơ sở. Doanh nghiệp này đã tham gia 50 gói thầu, trong đó trúng 46 gói, trượt 4 gói. Tổng giá trị các gói thầu đã trúng (bao gồm liên danh) là khoảng 19.545.310.675 đồng.
Hệ thống văn bản pháp lý phê duyệt song song cho thấy công trình nâng cấp trụ sở thôn Ma Oai được chuẩn bị theo đúng các bước quy trình kỹ thuật. Cụ thể, Ủy ban nhân dân xã Bác Ái ban hành Quyết định số 369/QĐ-UBND ngày 26/3/2026 (được đóng dấu phê duyệt chữ ký số của UBND tỉnh Khánh Hòa ngày 13/04/2026) phê duyệt Báo cáo kinh tế - kỹ thuật đầu tư xây dựng công trình với tổng mức đầu tư xác định là 3.254.000.000 đồng. Trong đó, chi phí xây dựng cơ bản trực tiếp chiếm khoản dự toán 2.559.300.964 đồng. Nguồn vốn thực hiện dự án dựa trên nguồn vốn giao kế hoạch đầu tư công năm 2026 của địa phương.
Sau khi Kế hoạch lựa chọn nhà thầu được thông qua tại Quyết định số 491/QĐ-UBND ngày 28/4/2026, Giám đốc Ban quản lý dự án xã Bác Ái tiếp tục ban hành Quyết định số 140/QĐ-BQL ngày 05/5/2026 phê duyệt hồ sơ mời thầu qua mạng (E-HSMT). Đơn vị chịu trách nhiệm tư vấn thiết lập hồ sơ mời thầu là Công ty TNHH Đồng Lợi Ninh Thuận. Đáng chú ý, tại Báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu (Mẫu số 14A), tổ chuyên gia tư vấn ghi nhận không phát hiện các tiêu chí kỹ thuật mang tính chất hạn chế sự tham gia của các nhà thầu.
Dưới góc nhìn phân tích chuyên môn về công tác quản lý hoạt động đấu thầu, Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) nhận định, tinh thần cốt lõi xuyên suốt của Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (được bổ sung bởi Luật số 57/2024/QH15 và Luật số 90/2025/QH15) cùng Nghị định số 214/2025/NĐ-CP là hướng tới việc kích thích tối đa tính cạnh tranh lành mạnh, công bằng và bảo vệ hiệu quả kinh tế tối ưu cho dòng vốn ngân sách. Về mặt kỹ thuật pháp lý, khi một gói thầu chào hàng cạnh tranh qua mạng diễn ra trong bối cảnh chỉ có duy nhất một nhà thầu nộp hồ sơ, quy trình xử lý tình huống cho phép mở thầu ngay để chấm thầu là hoàn toàn đúng trình tự thủ tục nếu được chủ đầu tư phê duyệt chấp thuận.
QUY ĐỊNH VỀ TỶ LỆ TIẾT KIỆM VÀ HIỆU QUẢ KINH TẾ TRONG ĐẤU THẦU
Hiệu quả kinh tế là một trong những mục tiêu cốt lõi của hoạt động đấu thầu, được định nghĩa rõ tại Khoản 8 Điều 4 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15. Để đạt được mục tiêu này, việc xác định giá gói thầu và kiểm soát giá trúng thầu được quy định chặt chẽ từ khâu lập kế hoạch đến khi thực hiện hợp đồng.
Theo quy định tại Điều 18 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, giá gói thầu phải được tính đúng, tính đủ toàn bộ chi phí, kể cả chi phí dự phòng, phí, lệ phí và thuế. Đặc biệt, chủ đầu tư có trách nhiệm cập nhật giá gói thầu trong thời hạn 28 ngày trước ngày mở thầu nếu cần thiết để đảm bảo giá gói thầu sát với giá thị trường, tránh thất thoát ngân sách hoặc gây khó khăn cho nhà thầu. Căn cứ xác định giá gói thầu bao gồm dự toán được duyệt, kết quả lựa chọn nhà thầu của các gói thầu tương tự trong 12 tháng trước đó hoặc các báo giá thị trường (tối thiểu 01 báo giá, khuyến khích nhiều hơn).
Về chỉ số đánh giá, Điểm b Khoản 2 Điều 17 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định "tỷ lệ tiết kiệm trung bình" là một trong những chỉ tiêu quan trọng để đánh giá năng lực, nguồn lực và kết quả thực hiện công tác đấu thầu của chủ đầu tư trong kế hoạch tổng thể lựa chọn nhà thầu. Đối với hình thức chỉ định thầu, tính hiệu quả kinh tế được siết chặt hơn:
- Tại quy trình chỉ định thầu thông thường, chủ đầu tư phải quy định mức tỷ lệ tiết kiệm của giá đề nghị trúng thầu trong hồ sơ yêu cầu để làm cơ sở cho nhà thầu chuẩn bị hồ sơ đề xuất.
- Tại quy trình chỉ định thầu rút gọn, chủ đầu tư và nhà thầu phải thương thảo về giá để bảo đảm giá đề nghị trúng thầu tiết kiệm, hiệu quả. Riêng với gói thầu xây lắp quy định tại Điểm e Khoản 2 Điều 78, quá trình thương thảo phải đảm bảo tiết kiệm tối thiểu 5% giá gói thầu.
Trong quá trình thực hiện hợp đồng, để duy trì hiệu quả kinh tế, Điểm a Khoản 5 Điều 70 Luật Đấu thầu nhấn mạnh việc sửa đổi hợp đồng về giá, khối lượng không được vượt giá gói thầu đã ghi trong kế hoạch lựa chọn nhà thầu hoặc dự toán gói thầu được phê duyệt. Việc tuân thủ nghiêm các quy định này không chỉ giúp tối ưu hóa nguồn vốn đầu tư công tại các địa phương mà còn là thước đo trách nhiệm giải trình của người có thẩm quyền trước pháp luật.