Galápagos- 'nhà trẻ thiên nhiên' của cá mập búa trơn

Lần đầu tiên sau nhiều thập kỷ, các nhà khoa học đã ghi nhận sự xuất hiện của loài cá mập búa trơn bí ẩn ngoài khơi bờ biển Ecuador.

Nhà sinh học biển María Antonia Izurieta Burbano De Lara chia sẻ rằng Galápagos vốn nổi tiếng với những đàn cá mập búa răng cưa khổng lồ, nhưng loài cá mập búa trơn lại hoàn toàn vắng bóng trong các ghi nhận chính thức suốt hơn 20 năm qua. Giới khoa học hiện biết rất ít về nơi kiếm ăn, tuyến đường di cư cũng như tình trạng quần thể của loài này.

camap.jpg
Đội ngũ nghiên cứu từ Đại học Texas A&M tại Galveston đang thực hiện dự án tìm hiểu sinh thái và nhu cầu bảo tồn của loài cá mập búa trơn. (Ảnh: Shutterstock)

Năm 2024, María Antonia cùng các đồng sự từ Đại học San Francisco de Quito đã phát hiện nhóm cá mập búa trơn con đầu tiên được ghi nhận tại Galápagos. Việc xác định loài đã được kiểm chứng chính xác thông qua phân tích ADN. Loài cá mập này có chiều dài trung bình khoảng 3.6 mét khi trưởng thành.

Phát hiện này mở ra khả năng vùng biển Galápagos chính là một nhà trẻ thiên nhiên của cá mập búa trơn. Đây là nơi cá mập con trải qua những giai đoạn đầu đời trước khi bơi ra đại dương bao la. Hiện tượng này tương tự như các vùng biển ngoài khơi New York của cá mập trắng lớn hay vịnh Delaware của cá mập cát.

Thực tế, cá mập búa trơn và cá mập búa răng cưa có ngoại hình rất giống nhau. Điểm khác biệt nằm ở chỗ cá mập búa trơn không có vết lõm ở giữa phần đầu. Đặc điểm này khiến chúng rất khó phân biệt khi quan sát từ mặt nước, dẫn đến việc chúng có thể đã bị nhận diện nhầm hoặc bỏ qua trong các nghiên cứu trước đây.

camap2.jpg
Việc hiểu rõ mẫu hình di cư của cá mập búa trơn đóng vai trò then chốt trong công tác bảo tồn.

Để theo dõi sát sao, đội ngũ nghiên cứu đã gắn các thiết bị phát tín hiệu âm thanh lên cá mập con. Họ kết hợp hệ thống quay video dưới nước, phân tích di truyền và nghiên cứu khẩu phần ăn thông qua mẫu phân để tìm hiểu cách chúng sử dụng khu vực này. Dữ liệu ADN thu được cũng được so sánh với các quần thể cá mập khắp vùng Đông Nhiệt đới Thái Bình Dương để xác định xem Galápagos có phải là cầu nối giữa các nhóm cá mập phía bắc và phía nam hay không.

camap3.jpg
Các nhà nghiên cứu đang đo kích thước một cá thể cá mập búa trơn con tại vùng biển Galápagos

Tương tự như các loài cá mập búa khác, cá mập búa trơn đang bị đe dọa nghiêm trọng bởi tình trạng đánh bắt quá mức. Mặc dù được bảo vệ an toàn trong khu bảo tồn biển Galápagos, chúng vẫn đối mặt với rủi ro lớn khi di chuyển ra vùng biển quốc tế. Việc xác định chính xác tuyến đường di cư và sinh cảnh cốt lõi sẽ giúp xây dựng các giải pháp bảo tồn hiệu quả hơn.

Những loài vật có 'siêu năng lực' tái sinh khiến khoa học kinh ngạc

Trong thế giới tự nhiên, một số sinh vật sở hữu khả năng tái sinh phi thường, có thể mọc lại bộ phận đã mất và thách thức giới hạn của sự sống.

Từ một chiếc đuôi bị đứt của thằn lằn cho đến khả năng mọc lại cả cơ thể của những sinh vật nhỏ bé dưới đáy biển, tự nhiên vẫn đang lưu giữ những bí mật khiến con người kinh ngạc. Khả năng tái sinh – quá trình cơ thể tự sửa chữa hoặc thay thế các phần bị tổn thương – là một trong những hiện tượng kỳ diệu nhất của sinh học tiến hóa.

Trilobite - sinh vật bọc giáp đã thống trị đại dương suốt 270 triệu năm

Hơn 500 triệu năm trước, khi khủng long còn chưa xuất hiện, những sinh vật bọc giáp kỳ lạ đã thống trị các đại dương cổ đại.

Trilobite (bọ ba thùy) là một trong những nhóm động vật thành công nhất từng tồn tại trên Trái Đất. Chúng xuất hiện từ đầu kỷ Cambri, khoảng 521 triệu năm trước, và tồn tại suốt hơn 270 triệu năm trước khi biến mất hoàn toàn trong cuộc đại tuyệt chủng cuối kỷ Permi cách đây khoảng 252 triệu năm. Trong khoảng thời gian khổng lồ đó, trilobite đã tiến hóa thành hàng nghìn loài khác nhau, sinh sống trong hầu hết các đại dương cổ đại trên hành tinh.

Sửng sốt cảnh cá voi sát thủ lao như tên bắn, xé nát cá mặt trăng khổng lồ

Giới khoa học bất ngờ trước chiến thuật săn mồi kỳ lạ của cá voi sát thủ, khi chúng lao thân mình nặng hàng tấn vào cá mặt trăng để xé nhỏ con mồi.

Cá voi sát thủ (Orcinus orca) từ lâu đã nổi tiếng với các chiến thuật săn mồi tinh vi và tàn khốc. Chúng biết tạo sóng dội để hất hải cẩu khỏi băng trôi, hoặc phẫu thuật chính xác để lấy bộ gan béo ngậy của cá mập trắng đại dương.

Mới đây tại vịnh California, loài sát thủ đỉnh cao này lại khiến các nhà khoa học ngỡ ngàng. Chúng vận dụng sức mạnh và sự khôn ngoan vào một hành vi kỳ lạ: lao thẳng ở tốc độ cao vào những con cá mặt trăng khổng lồ khiến con mồi vỡ vụn thành nhiều mảnh.

Đọc nhiều nhất

Tin mới