Nhằm giảm áp lực thi cử và tiết kiệm ngân sách, hàng loạt tỉnh, thành phố gồm Huế, An Giang, Lâm Đồng và Cà Mau đã công bố phương án tuyển sinh vào lớp 10 công lập năm học 2027-2028. Điểm chung nổi bật là phương thức xét tuyển học bạ sẽ thay thế kỳ thi đại trà, trong khi hình thức thi tuyển chỉ còn áp dụng tại các trường chuyên hoặc trường đặc thù.

Huế và An Giang dừng thi tuyển đại trà

Lãnh đạo Sở GD&ĐT TP Huế xác nhận UBND thành phố đã thống nhất chủ trương dừng tổ chức thi tuyển lớp 10 cho phần lớn trường THPT công lập. Học sinh sẽ được phân luồng xét tuyển dựa trên kết quả học tập THCS theo khu vực địa bàn nhằm đảm bảo tiêu chí gần nhà.

Trong 37 trường THPT công lập tại Huế, chỉ có 3 đơn vị áp dụng phương án tuyển sinh riêng, đó là Trường THPT Hai Bà Trưng và THPT Nguyễn Huệ: Thí sinh bắt buộc thi hai môn Toán và Ngữ văn; Trường THPT chuyên Quốc Học Huế: Dù chưa công bố chi tiết, trường dự kiến duy trì mô hình thi 3 môn (Toán, Ngữ văn và môn chuyên) như thường lệ.

Giải thích về tính khách quan khi xét học bạ, đại diện Sở GD&ĐT Huế cho biết địa phương đã có 4 năm vận hành hệ thống đề kiểm tra định kỳ chung, kết hợp học bạ điện tử và quản lý dữ liệu điểm số tập trung, giúp ngăn chặn tình trạng "làm đẹp" hồ sơ.

Tương tự, An Giang cũng chốt kế hoạch bỏ kỳ thi đại trà từ năm học 2027-2028. Ngoại trừ các trường chuyên tổ chức thi vào ngày 3-4/6/2027, toàn bộ các trường THPT còn lại sẽ chuyển sang xét học bạ vào cuối tháng 6 với tối đa 2 nguyện vọng cho mỗi thí sinh.

Lâm Đồng và Cà Mau tiếp tục duy trì xét học bạ

Trái với Huế và An Giang, Lâm Đồng và Cà Mau lựa chọn tiếp tục lộ trình xét tuyển học bạ đã triển khai thành công từ năm học 2026-2027.

UBND tỉnh Lâm Đồng ngày 26/10 đã ký văn bản chấp thuận phương án này cho năm học 2027-2028. ngoại trừ hệ chuyên vẫn thi tuyển, các trường THPT không chuyên, phổ thông dân tộc nội trú và nội trú liên cấp vùng biên giới đều xét duyệt qua học bạ. Thực tế năm học trước cho thấy phương thức này đạt hiệu quả tuyệt đối với 42.573/42.573 chỉ tiêu THPT đại trà và 1.030/1.030 chỉ tiêu hệ nội trú.

Cà Mau cũng ghi nhận định hướng tương tự khi giữ nguyên mô hình: thi tuyển đối với trường chuyên và xét học bạ đối với các trường THPT đại trà.

Xu hướng dịch chuyển trên cả nước

Sự chuyển dịch của 4 địa phương phản ánh đúng xu thế chung mà Bộ GD&ĐT đang định hướng. Thống kê năm học 2026-2027 cho thấy khoảng 30/34 tỉnh, thành vẫn tổ chức thi tuyển. Cả nước có khoảng 1,5 triệu học sinh tốt nghiệp THCS cạnh tranh gần 1,2 triệu chỉ tiêu lớp 10 (đạt tỷ lệ xấp xỉ 79,3%). Tuy nhiên, ở nhiều nơi, tỷ lệ đáp ứng đã tăng vọt lên mức 95-97%.

Theo ông Thái Văn Tài, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Phổ thông (Bộ GD&ĐT), việc số lượng tỉnh thành bỏ kỳ thi tuyển sinh lớp 10 là xu hướng tất yếu trong thời gian tới khi số lượng thí sinh dự thi giảm dần. Song song đó, Bộ cũng đang đề xuất phương án thu gọn kỳ thi vào lớp 10 (nếu tổ chức) xuống còn 2 môn bắt buộc là Toán và Ngữ văn nhằm tối ưu hóa việc giảm áp lực cho học sinh.